Tiêm chủng, điều trị và sàng lọc có thể giúp ngăn ngừa nhiều trường hợp ung thư - Ảnh: AI
Các nhà nghiên cứu xác định 12 tác nhân nhiễm trùng liên quan đến ung thư ở người, gồm vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori), vi rút papilloma ở người (HPV), vi rút viêm gan B (HBV), vi rút viêm gan C (HCV), vi rút Epstein-Barr (EBV), vi rút herpes liên quan đến sarcoma Kaposi, sán máng bàng quang, vi rút HTLV-1, hai loại sán lá gan Opisthorchis viverrini và Clonorchis sinensis, vi rút polyoma tế bào merkel (MCV) và vi rút HIV.
Nhiễm trùng vẫn là thách thức lớn trên toàn cầu
Theo Fox News, trong số này, 5 loại nhiễm trùng chiếm gần như toàn bộ số ca ung thư liên quan đến nhiễm trùng trên toàn cầu.
Miền Tây có máy xạ trị, sao bệnh nhân vẫn phải lên TP.HCM?
Ra máu âm đạo, người phụ nữ phát hiện mắc hai bệnh ung thư cùng lúc
Bệnh viện Ung bướu TP.HCM sẽ có thêm 2 máy xạ trị và nhiều thiết bị y tế khác, tổng đầu tư hơn 617 tỉ đồng
"Những phát hiện này nhấn mạnh vai trò quan trọng của việc kiểm soát nhiễm trùng trong giảm gánh nặng ung thư toàn cầu", tiến sĩ Harriet Rumgay, nhà khoa học thuộc Bộ phận Giám sát ung thư của IARC và đồng tác giả nghiên cứu, cho biết.
Bà nhận định dù đã có những tiến bộ trong tiêm chủng và sàng lọc, ung thư liên quan đến nhiễm trùng vẫn là thách thức lớn, với gánh nặng bệnh tật tập trung nhiều hơn ở các nhóm dân cư tại những quốc gia có thu nhập thấp và trung bình.
Theo các nhà nghiên cứu, nhiều trường hợp ung thư liên quan đến nhiễm trùng có thể được ngăn ngừa thông qua tiêm chủng, điều trị hoặc sàng lọc. Nghiên cứu được thực hiện tại Pháp, phân tích dữ liệu ung thư năm 2024 và công bố trên tạp chí The Lancet Oncology ngày 28-9.
Tuy nhiên các nhà nghiên cứu thừa nhận kết quả có một số hạn chế. Nghiên cứu sử dụng ước tính ở cấp độ dân số thay vì theo dõi từng bệnh nhân theo thời gian, do đó phụ thuộc vào chất lượng dữ liệu ung thư hiện có tại mỗi quốc gia.
Bên cạnh đó nghiên cứu chỉ xem xét những bệnh nhiễm trùng đã được chứng minh là nguyên nhân gây ung thư, nên tác động tổng thể có thể đã bị đánh giá thấp.
Tiếp xúc nhiều tác nhân nhiễm trùng làm tăng nguy cơ ung thư
Tiến sĩ Joshua Cohen, Giám đốc y khoa Chương trình Ung thư phụ khoa của City of Hope Orange County tại Irvine, bang California, cho biết con người có thể tiếp xúc với nhiều tác nhân nhiễm trùng làm tăng nguy cơ mắc một số loại ung thư trong suốt cuộc đời. Tuy nhiên, phần lớn trường hợp ung thư không bắt nguồn từ nhiễm trùng.
Theo ông, HPV là một trong những tác nhân phổ biến gây ung thư hậu môn, âm đạo, cổ tử cung và vùng hầu họng.
Khoảng 80% dân số từng tiếp xúc với một số chủng HPV nhất định. Mỗi năm, khoảng 40.000 người tại Mỹ được chẩn đoán mắc các loại ung thư này.
Phần lớn người nhiễm HPV có thể tự đào thải vi rút.
Tuy nhiên các nhà khoa học vẫn chưa biết vì sao hệ miễn dịch của một số người có thể loại bỏ vi rút, trong khi những người khác không làm được điều đó.
Một loại ung thư khác có liên quan đến nhiễm trùng là ung thư dạ dày, do H. pylori có thể gây nhiễm trùng dạ dày.
Theo Cohen, H. pylori phổ biến hơn ở một số khu vực trên thế giới, trong đó có Đông Nam Á. Tại Mỹ, người dân không được sàng lọc H. pylori đại trà.
Ông khuyến cáo những người bị loét dạ dày - tá tràng hoặc đau vùng thượng vị đáng kể nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa về việc sàng lọc và điều trị H. pylori.
Cohen cho rằng mỗi người cần chủ động tìm hiểu cách phòng ngừa các bệnh nhiễm trùng có liên quan đến ung thư, đồng thời cân nhắc những biện pháp giúp giảm nguy cơ mắc ung thư nếu đã nhiễm bệnh.
Theo các nhà nghiên cứu, tiêm chủng, điều trị và sàng lọc có thể giúp ngăn ngừa nhiều trường hợp ung thư.
Cohen khuyến nghị những người dưới 45 tuổi chưa tiêm vắc xin nên cân nhắc tiêm phòng, đồng thời lưu ý vắc xin giúp phòng ngừa phần lớn nguy cơ ung thư hầu họng, âm đạo, cổ tử cung, dương vật và hậu môn liên quan đến HPV.
Tuy nhiên nhiễm một trong những tác nhân kể trên không đồng nghĩa chắc chắn sẽ mắc ung thư. Theo Cohen, đại đa số người nhiễm HPV, H. pylori hoặc vi rút viêm gan B, C sẽ không phát triển thành ung thư.
Dù vậy do các tác nhân này có liên quan đến một số loại ung thư nhất định, việc thăm khám và điều trị khi cần thiết vẫn rất quan trọng.
Cohen lưu ý những triệu chứng như đau hoặc khó chịu ở vùng thượng vị, trào ngược axit, chảy máu âm đạo bất thường hoặc đau khi nuốt có thể liên quan đến các vấn đề sức khỏe cần được kiểm tra, bao gồm những tình trạng liên quan đến nhiễm trùng hoặc ung thư.
Nguy cơ mắc ung thư đường tiêu hóa từ những thói quen hằng ngàyHệ tiêu hóa vốn được ví như "nhà máy năng lượng" của cơ thể, trải dài từ thực quản, dạ dày cho đến đại trực tràng. Khi nhà máy này gặp trục trặc, toàn bộ sức khỏe thể chất sẽ suy sụp.