Bỏ qua điều hướng
•

60 giây chớp nhoáng Mỹ cảnh báo Ukraine trước khi tên lửa Nga tiếp cận

60 giây chớp nhoáng Mỹ cảnh báo Ukraine trước khi tên lửa Nga tiếp cận
Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Ukraine nói rằng họ đã nhận được tin tình báo của Mỹ trước khi Nga phóng tên lửa đạn đạo nhưng khoảng thời gian này ngắn so với kỳ vọng.

60 giây chớp nhoáng Mỹ cảnh báo Ukraine trước khi tên lửa Nga tiếp cận - 1

Hiện trường một vụ tập kích ở Ukraine (Ảnh: AFP).

Không quân Ukraine cho biết Mỹ chỉ cảnh báo Kiev trước 60 giây khi Nga tiến hành một cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo nhằm vào thủ đô Ukraine đầu tuần này.

Đại tá Yuriy Ihnat, người phát ngôn Không quân Ukraine, nói với The Telegraph rằng thông tin tình báo đã được chuyển đến, nhưng “không nhanh như chúng tôi mong muốn”. Trong khi đó, Kiev hoàn toàn không nhận được cảnh báo nào về một cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo xảy ra trước đó, vào rạng sáng ngày 19/10.

Người dân thủ đô Ukraine cho biết đã nghe thấy hai đợt tiếng nổ sau khi Nga phóng hàng trăm UAV và tên lửa trong các cuộc tập kích mới nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng.

“Chúng tôi không nhận được thông tin từ các đối tác về đợt tấn công đầu tiên. Đối với đợt thứ hai, chúng tôi có nhận được thông tin, nhưng không nhanh như mong muốn. Chỉ khoảng một phút sau đó, tên lửa đạn đạo đã lao tới”, Đại tá Ihnat nói.

Tên lửa đạn đạo Nga có khả năng bay chỉ vài phút tới lãnh thổ Ukraine. Trước đó, Mỹ thường cung cấp thông tin tình báo cho Ukraine khi Nga có các hoạt động triển khai vũ khí chiến lược. Từ đó, Kiev sẽ chuẩn bị sẵn phương án để phản ứng kịp thời.

Tuy nhiên, việc gián đoạn thông tin tình báo, hay tin tức chỉ đến trước 1 phút, làm phức tạp thêm quá trình ứng phó của Ukraine. Điều này diễn ra trong bối cảnh kho tên lửa đánh chặn Patriot của Ukraine đang cạn kiệt và Kiev mô tả đây là thứ duy nhất có thể đánh chặn hiệu quả vũ khí đạn đạo của Nga.

Quan hệ giữa Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Mỹ Donald Trump đang căng thẳng sau khi Washington nới lỏng lệnh trừng phạt để Nga cung cấp nhiên liệu diesel ra thị trường toàn cầu.

Tổng thống Ukraine cho rằng ông Trump có thể rút lại sự hỗ trợ dành cho Kiev nhằm buộc Ukraine phải nhượng bộ Moscow trong các cuộc đàm phán hòa bình tiềm tàng.

Lập trường ngày càng cứng rắn của ông Trump đối với Ukraine làm dấy lên lo ngại rằng Mỹ có thể ngừng chia sẻ thông tin tình báo với phía Kiev. Ukraine đặc biệt phụ thuộc vào các vệ tinh của Mỹ để phát hiện tên lửa đạn đạo Nga được phóng đi, loại vũ khí có khả năng đánh trúng các thành phố của nước này chỉ trong vài phút.

Trong những ngày qua, các quan chức tại Kiev nhiều lần phàn nàn rằng Ukraine không được thông báo sớm về các vụ phóng tên lửa của Nga.

Cuối tuần qua, ông Zelensky xác nhận hoạt động chia sẻ thông tin tình báo từ Mỹ đã được nối lại sau một thời gian tạm dừng ngắn vào tuần trước.

Hôm 19/10, trong chuyến thăm Uzbekistan, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết một “sự cố phần mềm liên quan đến hệ thống cảnh báo sớm của họ” đã khiến Ukraine không nhận được thông tin về một số vụ phóng tên lửa của Nga.

Một quan chức Mỹ xác nhận hoạt động chia sẻ thông tin tình báo với Ukraine vẫn tiếp diễn, nhưng thừa nhận đã xảy ra một số vấn đề kỹ thuật. Những người đang tìm cách khắc phục vẫn chưa thể xác định chính xác nguyên nhân sự cố.

Một nguồn tin nắm rõ các cuộc thảo luận mô tả có “nhiều khả năng” có thể khiến cảnh báo không đến được Ukraine, trong đó có thời tiết xấu hoặc việc hệ thống của Mỹ không thể xử lý đồng thời nhiều cuộc xung đột tại châu Âu và Trung Đông.

Fabian Hoffman, chuyên gia điều hành blog Missile Matters, nhận định: “Nếu một số cảm biến nhất định trên các vệ tinh được hướng sang nơi khác, Ukraine vẫn nằm trong phạm vi giám sát toàn cầu của các cảm biến này, nhưng sẽ mất khả năng quét lại nhanh hơn và độ nhạy cao hơn cần thiết để phát hiện các tên lửa đạn đạo có thời gian cháy động cơ ngắn”.

Các quan chức chưa loại trừ khả năng có hành vi can thiệp từ bên ngoài nhằm vào những nút liên lạc được sử dụng để chuyển tiếp thông tin từ Mỹ, qua châu Âu, đến Ukraine.

Khoảng thời gian vỏn vẹn 60 giây giữa cảnh báo tình báo của Mỹ và thời điểm tên lửa đạn đạo Nga tập kích Kiev đầu tuần này đang bộc lộ những lỗ hổng chí mạng trong mạng lưới phòng thủ Ukraine. Đại tá Yuriy Ihnat xác nhận thông tin đợt tập kích thứ hai đến quá chậm, trong khi đợt tấn công rạng sáng ngày 19/10 thậm chí hoàn toàn không nhận được cảnh báo nào. Với tốc độ bay chỉ vài phút của tên lửa đối phương, sự chậm trễ này khiến quá trình ứng phó phòng không tại thủ đô gần như bị tê liệt. Sự cố xảy ra đúng thời điểm kho đạn đánh chặn Patriot của Kiev đang cạn kiệt nghiêm trọng, trong khi đây là khí tài duy nhất đủ khả năng vô hiệu hóa tên lửa đạn đạo Nga. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio giải thích nguyên nhân xuất phát từ sự cố phần mềm liên quan đến hệ thống cảnh báo sớm, song các chuyên gia kỹ thuật vẫn chưa thể xác định chính xác nguồn gốc lỗi. Thực tế này phơi bày mức độ phụ thuộc tuyệt đối của quân đội Ukraine vào dữ liệu vệ tinh trinh sát tầm xa từ Washington. Diễn biến kỹ thuật trên càng làm gia tăng lo ngại chính trị trong bối cảnh quan hệ giữa Tổng thống Volodymyr Zelensky và Tổng thống Donald Trump xuất hiện nhiều rạn nứt. Việc Washington nới lỏng lệnh trừng phạt dầu diesel với Moscow và lập trường cứng rắn mới của Nhà Trắng làm dấy lên nghi vấn về tương lai hợp tác an ninh song phương. Dù Tổng thống Zelensky xác nhận việc chia sẻ tin tức đã được khôi phục, tính ổn định của dòng dữ liệu tình báo chiến lược vẫn là bài toán sống còn đối với Ukraine.
amung