Theo phóng viên TTXVN tại Indonesia, Bộ trưởng Ngoại giao 8 nước gồm Ai Cập, Qatar, Jordan, Các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE), Indonesia, Pakistan, Thổ Nhĩ Kỳ và Saudi Arabia đã kêu gọi các bên thực hiện đầy đủ các cam kết trong giai đoạn đầu của Kế hoạch toàn diện về Gaza, đồng thời thúc đẩy lộ trình triển khai giai đoạn 2 nhằm duy trì lệnh ngừng bắn, giảm nhẹ tình trạng nhân đạo và tiến tới phục hồi, tái thiết Dải Gaza.
Cuộc họp diễn ra ngày 22/9 tại New York (Mỹ) bên lề Khóa họp thứ 81 Đại hội đồng Liên hợp quốc. Trong tuyên bố chung, các bộ trưởng bày tỏ quan ngại sâu sắc trước tình hình nhân đạo tiếp tục khó khăn tại Gaza, đồng thời kêu gọi Israel thực hiện ngay các cam kết còn lại trong giai đoạn đầu của Kế hoạch toàn diện, trong đó có bảo đảm hoạt động cung cấp viện trợ nhân đạo và vật tư phục hồi sớm được thực hiện an toàn, nhanh chóng và không bị cản trở, cũng như tạo điều kiện khôi phục các cơ sở hạ tầng thiết yếu.
Các bộ trưởng nhấn mạnh sự cần thiết phải duy trì lệnh ngừng bắn và chấm dứt mọi hành vi vi phạm. Theo tuyên bố, Lộ trình (Road Map) là một bộ phận không thể tách rời của Kế hoạch toàn diện và là khuôn khổ triển khai giai đoạn 2, trong đó bao gồm giải giáp song song với việc Israel rút quân hoàn toàn, triển khai Lực lượng Ổn định Quốc tế (ISF), chuyển giao trách nhiệm quản lý toàn Dải Gaza cho Ủy ban Quốc gia Quản lý Gaza (NCAG), đồng thời khởi động các hoạt động phục hồi sớm và tái thiết.
Tuyên bố cũng tái khẳng định sự phản đối của 8 nước đối với mọi biện pháp nhằm trục xuất hoặc cưỡng bức di dời người Palestine khỏi quê hương, cũng như các hành động làm thay đổi đặc điểm lãnh thổ hoặc nhân khẩu học của các vùng lãnh thổ Palestine bị chiếm đóng.
Các nước bày tỏ quan ngại trước việc mở rộng khu định cư, thu giữ đất đai, phá dỡ nhà ở của người Palestine, bạo lực của người định cư và tình trạng cưỡng bức di dời. Tuyên bố đồng thời kêu gọi đảo ngược những biện pháp mà các nước này cho là nhằm củng cố quyền kiểm soát và sáp nhập lãnh thổ của Israel.
Tuyên bố nhấn mạnh Gaza phải tiếp tục là một bộ phận không thể tách rời của lãnh thổ Palestine. Theo đó, việc thực hiện Kế hoạch toàn diện cần góp phần thống nhất Bờ Tây, bao gồm Đông Jerusalem, với Dải Gaza, đồng thời mở ra con đường đáng tin cậy và không thể đảo ngược hướng tới việc thực hiện quyền tự quyết của người Palestine và thành lập một Nhà nước Palestine có chủ quyền, khả thi và độc lập, với Đông Jerusalem là thủ đô, trên cơ sở giải pháp hai nhà nước.
Các bộ trưởng khẳng định sẵn sàng tiếp tục phối hợp với Mỹ, Hội đồng Hòa bình, Chính quyền Palestine và các bên liên quan nhằm thúc đẩy thực hiện đầy đủ Kế hoạch toàn diện và Lộ trình, giảm nhẹ tình trạng khó khăn của người dân Palestine, bảo đảm quyền tự quyết và quyền thành lập nhà nước độc lập của người Palestine, hướng tới một nền hòa bình công bằng, lâu dài và toàn diện tại khu vực.
Cùng ngày 22/9, phát biểu trước Đại hội đồng Liên hợp quốc, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan ntuyên bố thế giới phải ngay lập tức bắt đầu công cuộc tái thiết Dải Gaza đang bị tàn phá. Ông Erdogan nhấn mạnh: "Chúng ta phải bắt đầu tái thiết Gaza ngay lập tức", đồng thời kêu gọi các nhà lãnh đạo thế giới "gia tăng áp lực đối với Israel."
Theo đánh giá chung do Liên hợp quốc, Ngân hàng Thế giới (WB) và Liên minh châu Âu (EU) công bố hồi tháng 4 năm nay, Gaza sẽ cần 71,4 tỷ USD cho các khoản chi phí phục hồi và tái thiết trong thập kỷ tới./.
(TTXVN/Vietnam+)