'Anh sẽ về với em, khi nước nhà thống nhất!'

Nguồn ảnh: Tiền Phong

Lời hẹn “Anh sẽ về với em, khi nước nhà thống nhất!” của liệt sĩ Hồ Văn Chí gửi người yêu Lê Thị Ngoan đã trở thành ký ức không thể phai mờ. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, những dòng thư từ chiến trường vẫn lay động người đọc về một tình yêu đẹp giữa những năm tháng chiến tranh. Nghệ sĩ nhiếp ảnh Vũ Huyến...

Video: Những câu chuyện tình yêu được kể lại qua tư liệu, hình ảnh và kỷ vật trong chuyên đề “Tình yêu trong chiến tranh”.

Kỷ niệm 96 năm Ngày Xô viết Nghệ Tĩnh (12/9/1930 - 12/9/2026), chiều 11/9, Bảo tàng Nghệ An - Xô viết Nghệ Tĩnh phối hợp Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh tổ chức khai mạc trưng bày chuyên đề “Tình yêu trong chiến tranh”. Trong ảnh, các đại biểu thực hiện nghi thức cắt băng khai mạc.

Phát biểu tại lễ khai mạc, bà Trần Thị Mỹ Hạnh - Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An - nhấn mạnh, chiến tranh đã lùi xa nhưng ký ức, tình yêu và sự hy sinh của một thế hệ vẫn còn nguyên giá trị. Trưng bày giúp công chúng thêm trân trọng hòa bình, lòng chung thủy và sự hy sinh của các thế hệ đi trước, đồng thời nhắc nhở thế hệ trẻ về trách nhiệm gìn giữ truyền thống.

Trưng bày giới thiệu gần 100 tư liệu, hình ảnh, hiện vật và câu chuyện gắn với những năm tháng chiến tranh. Qua đó, tình yêu đôi lứa, tình cảm gia đình và tình yêu quê hương, đất nước được tái hiện trong hoàn cảnh khốc liệt, khi mỗi cuộc chia ly có thể là lần cuối và những lời hẹn ước đôi khi mãi không thành.

Không chỉ có những lá thư tình, trưng bày còn giới thiệu nhiều trang nhật ký, hình ảnh và kỷ vật được lưu giữ qua thời gian. Những dòng chữ viết từ chiến trường chứa đựng tình cảm riêng tư nhưng đồng thời thể hiện tình yêu Tổ quốc, niềm tin vào ngày hòa bình và ý chí sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do.

Một trong những câu chuyện xúc động được giới thiệu là mối tình giữa liệt sĩ Hồ Văn Chí (con trai thứ 9 của Mẹ Việt Nam anh hùng Hồ Thị Xin) - Chính trị viên Tiểu đoàn 5, Trung đoàn 9, Sư đoàn 98, Quân khu 9 và bà Lê Thị Ngoan (quê Quỳnh Lưu, Nghệ An).

Trong những năm tháng chiến tranh, ông thường viết thư về cho người yêu. Bức thư đầu tiên được viết năm 1968. Bức thư cuối cùng đề ngày 2/3/1979, từ chiến trường Campuchia, đến tay bà Ngoan chỉ hơn một tháng trước ngày ông hy sinh.

Bức ảnh chụp bà Ngoan đang đọc lá thư thấm đẫm yêu thương và lời hẹn ước: "Anh sẽ về với em, khi nước nhà thống nhất!" của liệt sĩ Hồ Văn Chí.

Ông Chu Cấp (SN 1940, trú tại xã Yên Thành, Nghệ An), cựu tù Côn Đảo, chia sẻ: “Nhìn những hình ảnh, kỷ vật được trưng bày hôm nay, tôi lại nhớ đến những năm tháng chiến tranh và những kỷ niệm của mình. Chiến tranh đã đi qua nhưng những mất mát, hy sinh của đồng đội vẫn không thể nào quên. Tôi rất xúc động và thương nhớ những chiến sĩ đã mãi mãi nằm lại, không có cơ hội trở về với gia đình, người thân. Những câu chuyện được kể lại hôm nay càng khiến chúng ta trân trọng hơn giá trị của hòa bình”.

Dù trời mưa, đông đảo người dân và du khách vẫn tìm đến không gian trưng bày, lặng lẽ dừng chân trước những tư liệu, hiện vật về một thời chiến tranh.

Từ những tư liệu, hiện vật được lưu giữ, chiến tranh hiện lên không chỉ với bom đạn, mất mát mà còn qua những tình cảm đời thường của con người. Chính trong hoàn cảnh khắc nghiệt ấy, tình yêu trở thành điểm tựa tinh thần, giúp con người giữ vững niềm tin và vượt qua thử thách.

Chiều ngày 11/9, Bảo tàng Nghệ An - Xô viết Nghệ Tĩnh phối hợp với Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh tổ chức khai mạc trưng bày chuyên đề "Tình yêu trong chiến tranh" nhân kỷ niệm 96 năm Ngày Xô viết Nghệ Tĩnh (12/9/1930 - 12/9/2026). Sự kiện giới thiệu gần 100 tư liệu, hình ảnh, hiện vật cùng những câu chuyện cảm động tái hiện tình cảm đôi lứa và gia đình gắn liền với tình yêu Tổ quốc trong thời kỳ khốc liệt. Phát biểu tại lễ khai mạc, bà Trần Thị Mỹ Hạnh, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An, khẳng định trưng bày góp phần giúp công chúng thêm trân trọng giá trị hòa bình cùng sự hy sinh của thế hệ đi trước. Điểm nhấn sâu sắc của không gian trưng bày là những lá thư, trang nhật ký cùng kỷ vật thấm đẫm ký ức được gìn giữ qua thời gian. Trong đó, câu chuyện tình yêu giữa liệt sĩ Hồ Văn Chí, Chính trị viên Tiểu đoàn 5, Trung đoàn 9, Sư đoàn 98, Quân khu 9, và bà Lê Thị Ngoan ở Quỳnh Lưu, Nghệ An, đã để lại nhiều xúc động. Bức thư cuối cùng viết ngày 2/3/1979 từ chiến trường Campuchia mang theo lời hẹn ước "Anh sẽ về với em, khi nước nhà thống nhất!" đến tay bà Ngoan chỉ hơn một tháng trước thời điểm ông hy sinh. Nhiều nhân chứng lịch sử và du khách đã có mặt tại sự kiện để lắng nghe những câu chuyện tình yêu viết giữa thời bom đạn. Ông Chu Cấp, sinh năm 1940 tại Yên Thành, Nghệ An, một cựu tù Côn Đảo, bày tỏ niềm thương nhớ sâu sắc hướng về những người đồng đội đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường. Dù thời tiết có mưa, đông đảo công chúng vẫn lặng lẽ dừng chân tìm hiểu, đón nhận thông điệp về niềm tin và sức mạnh tinh thần giúp con người vượt qua thử thách khắc nghiệt. Những kỷ vật cùng tư liệu lịch sử được tái hiện giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về trách nhiệm gìn giữ truyền thống dựng nước và giữ nước. Chiến tranh đã lùi xa nhưng các giá trị về lòng chung thủy, tình yêu thương và sự cống hiến vì độc lập dân tộc vẫn luôn còn nguyên giá trị.