Armenia lên tiếng sau khi ông Putin nói sẵn sàng rút căn cứ quân sự

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan hôm nay 17.9 đã có phản ứng sau khi Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Moscow sẵn sàng rút căn cứ quân sự ở Armenia ngay ngày mai.

Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan hôm nay tuyên bố rằng Yerevan sẽ không phản đối nếu Nga đóng cửa căn cứ quân sự số 102 tại thành phố Gyumri thuộc tây bắc Armenia, nằm gần biên giới Armenia - Thổ Nhĩ Kỳ, theo AFP.

"Chúng tôi chưa bao giờ đưa vấn đề hoạt động của căn cứ quân sự Nga tại Armenia vào chương trình nghị sự", ông Pashinyan phát biểu tại một cuộc họp báo. Tuy nhiên, ông nói rằng nếu Moscow muốn đóng cửa căn cứ quân sự số 102, Armenia sẽ không phản đối.

"Căn cứ quân sự số 102 không mang lại thêm giá trị nào cho an ninh của Armenia", ông nói thêm. Căn cứ này, nằm gần biên giới Armenia - Thổ Nhĩ Kỳ, được xem là biểu tượng quan trọng cho ảnh hưởng quân sự của Moscow tại khu vực Nam Caucasus.

Trước đó trong tháng này, Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Moscow sẵn sàng rút căn cứ này "ngay ngày mai" nếu Armenia quyết định rằng họ không còn cần sự hiện diện quân sự của Nga.

Một thỏa thuận năm 2010 đã gia hạn quyền vận hành cứ quân sự số 102 của Nga đến năm 2044. Căn cứ này hiện là nơi đồn trú của khoảng 3.000 binh sĩ Nga.

Trong khi đó, Thư ký Hội đồng An ninh Nga Sergei Shoigu hôm nay cáo buộc Yerevan đang tìm cách "cắt đứt quan hệ" với Moscow và mở rộng hợp tác với NATO.

Quan hệ giữa hai đồng minh lâu năm này đã xấu đi nghiêm trọng. Yerevan đang tăng cường quan hệ với Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ sau khi cáo buộc Moscow không bảo vệ Armenia trong các cuộc xung đột với nước láng giềng Azerbaijan.

Armenia cũng đã dừng tham gia Tổ chức Hiệp ước an ninh tập thể (CSTO) do Nga dẫn đầu vào năm 2024 và thực hiện các bước đi hướng tới khả năng gia nhập EU.

Trong năm nay, Moscow đã áp đặt lệnh cấm và hạn chế đối với hàng loạt mặt hàng nhập khẩu từ Armenia, trong đó có trái cây, rau củ, hoa và đồ uống.

EU đã đề xuất một "phao cứu sinh" thương mại cho Armenia, theo đó tự do hóa gần 80% hàng xuất khẩu của Armenia sang EU và miễn thuế đối với những mặt hàng này.

Dù vậy, Nga vẫn là đối tác thương mại lớn và Armenia vẫn phụ thuộc nhiều vào nguồn cung năng lượng từ Nga, theo AFP.

Phát biểu ngày 17.9 của Thủ tướng Nikol Pashinyan cho thấy Armenia không còn coi căn cứ quân sự số 102 của Nga tại Gyumri là trụ cột thiết yếu trong cấu trúc an ninh quốc gia. Dù khẳng định Yerevan chưa từng đưa hoạt động của căn cứ vào chương trình nghị sự, ông Pashinyan nhấn mạnh Armenia sẽ không phản đối nếu Moscow muốn đóng cửa, bởi cơ sở này không mang lại thêm giá trị cho an ninh nước này. Tuyên bố trên đáp lại phát biểu của Tổng thống Vladimir Putin rằng Nga sẵn sàng rút lực lượng “ngay ngày mai” nếu Armenia không còn cần sự hiện diện quân sự của Moscow. Căn cứ gần biên giới Armenia và Thổ Nhĩ Kỳ hiện có khoảng 3.000 binh sĩ Nga, được vận hành theo thỏa thuận năm 2010 có hiệu lực đến năm 2044 và từ lâu là biểu tượng ảnh hưởng quân sự của Nga tại Nam Caucasus. Tranh luận về căn cứ diễn ra khi quan hệ giữa hai đồng minh lâu năm suy giảm nghiêm trọng, với việc Yerevan cáo buộc Moscow không bảo vệ Armenia trong các cuộc xung đột với Azerbaijan. Armenia đã dừng tham gia Tổ chức Hiệp ước an ninh tập thể do Nga dẫn đầu từ năm 2024, đồng thời tăng cường quan hệ với Mỹ, Liên minh châu Âu và tiến hành các bước hướng tới khả năng gia nhập EU. Phản ứng từ Moscow cho thấy bất đồng đã vượt khỏi phạm vi quân sự, khi Thư ký Hội đồng An ninh Nga Sergei Shoigu cáo buộc Yerevan tìm cách cắt đứt quan hệ với Nga và mở rộng hợp tác với NATO. Tuy nhiên, dư địa điều chỉnh của Armenia vẫn bị giới hạn bởi Nga còn là đối tác thương mại lớn và nguồn cung năng lượng quan trọng, trong khi các lệnh hạn chế hàng nhập khẩu của Moscow cùng đề xuất miễn thuế cho gần 80% hàng xuất khẩu Armenia sang EU đang đẩy cạnh tranh ảnh hưởng sang cả lĩnh vực kinh tế.