AFP ngày 22.9 dẫn lời Thống đốc Gavin Newsom tuyên bố tình trạng khẩn cấp tại bang California, trong bối cảnh Bờ Tây nước Mỹ sắp đối diện tác động nghiêm trọng của hiện tượng El Nino. Dự báo trong những tháng tới, California có thể đón những cơn bão mạnh và gây thiệt hại, kèm theo nguy cơ thủy triều dâng cao hơn mức bình thường, có khả năng gây ngập lụt tại các vùng ven biển.
El Nino kỷ lục
Không chỉ tại California, El Nino đang tác động mạnh từ châu Mỹ cho đến châu Á. Theo nhà khí hậu học Zeke Hausfather tại tổ chức nghiên cứu Berkeley Earth (Mỹ) và đồng tác giả các báo cáo toàn diện về biến đổi khí hậu của LHQ, El Nino đã vượt mức dữ dội nhất từng được ghi nhận. Ông cho biết mức chênh lệch nhiệt độ bề mặt nước biển tại khu vực nhiệt đới Thái Bình Dương hiện ở mức 3,05 độ C, vượt mức 3,02 độ C trong đợt El Nino giai đoạn 2015-2016.

Người dân trở về làng hôm 21.9 sau thảm họa lũ quét ở Nepal
Ảnh: Reuters
Tại Trung Mỹ, El Nino gây hạn hán dẫn đến nhiều thiệt hại đối với vật nuôi và mùa màng. Tình trạng thiếu nước cũng gây ra vấn đề lớn đối với kênh đào Panama. Tại Indonesia, hiện tượng thời tiết này dẫn đến cháy rừng nghiêm trọng, với hơn 202.000 ha bị thiêu rụi từ tháng 1 - 7.
Giới chuyên môn cảnh báo El Nino còn ảnh hưởng đến thủy sản ở Đông Nam Á, đặc biệt là các quốc gia lưu vực sông Mê Kông. Hãng AP dẫn lời ông Kongmeng Ly thuộc Ủy hội sông Mê Kông, tổ chức liên chính phủ bao gồm Campuchia, Lào, Thái Lan và VN, cho biết lưu lượng nước thấp gây nhiều khó khăn, đặc biệt là đối với các cộng đồng ven sông vốn phụ thuộc vào mực nước ổn định để đánh bắt cá và canh tác nông nghiệp. Bên cạnh đó, việc sụt giảm sản lượng các loại cây trồng chủ lực như lúa gạo và dầu cọ có thể gây ra những tác động trên toàn cầu.
Giới hạn của hành tinh
Biến đổi khí hậu chỉ là một trong 7 giới hạn của hành tinh bị vượt qua. Giới khoa học cảnh báo rằng các hệ thống duy trì sự sống trên trái đất đã suy giảm xuống mức tồi tệ nhất từng được ghi nhận, trong khi tình trạng ô nhiễm và phá hủy môi trường sống vẫn tiếp diễn. Trong báo cáo của Viện Nghiên cứu tác động khí hậu Potsdam (Đức) về các giới hạn then chốt bảo đảm sự sống của con người, hơn 60 nhà khoa học cảnh báo rằng hậu quả của việc vượt qua các giới hạn hành tinh này đang "ngày càng hiển hiện rõ rệt xung quanh chúng ta". Theo The Guardian dẫn nội dung báo cáo, 7 chỉ số then chốt nằm trong vùng nguy hiểm bao gồm biến đổi khí hậu, thay đổi tính toàn vẹn của sinh quyển, thay đổi hệ thống đất đai, thay đổi hệ thống nước ngọt, biến đổi các chu trình sinh - địa - hóa, sự xuất hiện của các thực thể mới và tình trạng axit hóa đại dương.
Báo cáo được đưa ra ngày 21.9, ngay sau khi bắt đầu Tuần lễ Khí hậu, sự kiện được tổ chức song song với Tuần lễ cấp cao Đại hội đồng LHQ ở New York (Mỹ). Tại Tuần lễ Khí hậu, Thủ tướng Úc Anthony Albanese lưu ý rằng dự báo của giới khoa học đã trở thành hiện thực, với các hiện tượng khí hậu khắc nghiệt xảy ra thường xuyên và dữ dội hơn khi khí hậu nóng lên. Trong phần phát biểu của mình, Ngoại trưởng Anh Ed Miliband cho rằng "tình trạng biến động dữ dội" của thị trường nhiên liệu hóa thạch do các cuộc xung đột trên thế giới đã làm nổi bật tầm quan trọng của năng lượng sạch đối với sự độc lập về năng lượng, đồng thời nhấn mạnh vai trò của chính phủ các nước trong đối phó khủng hoảng khí hậu.
World Bank, IMF xét yếu tố khí hậu trong đánh giá nợ
Hãng Reuters ngày 22.9 đưa tin Ngân hàng Thế giới (World Bank) và Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) vừa thông qua các đề xuất cải cách khuôn khổ chung về đánh giá nợ của các quốc gia thu nhập thấp, nhằm phản ánh một môi trường phức tạp và nhiều rủi ro hơn. Đề xuất bao gồm việc thay đổi trên một số phương diện như tăng cường phân tích nợ trong nước của các quốc gia thu nhập thấp và mở rộng phạm vi xem xét các thách thức phát triển dài hạn, trong đó có biến đổi khí hậu. Đợt cải cách này dự kiến có hiệu lực từ nửa cuối năm 2027, giúp các quốc gia đánh giá tốt hơn khả năng đầu tư cho các biện pháp phát triển và thích ứng với biến đổi khí hậu, đồng thời kiểm soát các rủi ro về nợ trong dài hạn. Theo IMF, khoảng 14% các quốc gia thu nhập thấp đang rơi vào tình trạng khó khăn về nợ và 33% khác đang đối diện rủi ro cao.