Với sự vào cuộc của các cấp, ngành, lực lượng vũ trang, cựu chiến binh và Nhân dân, công tác này tại Đồng Nai đạt nhiều kết quả tích cực, thắp lên hy vọng cho hàng trăm gia đình vẫn ngày đêm mong ngóng tin người thân.
Thắp sáng hy vọng cho thân nhân liệt sĩ
Ban Chỉ đạo 515 thành phố Đồng Nai đã chủ động tham mưu, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Các hoạt động tập trung vào rà soát, thu thập thông tin và tổ chức tìm kiếm, cất bốc trên thực địa.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân, Trưởng ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ thành phố Nguyễn Thị Hoàng nhấn mạnh: Đây là “mệnh lệnh từ trái tim”, cũng là nghĩa cử cao đẹp nhằm đưa các liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương và từng bước trả lại danh tính cho những người đã hy sinh.
Trong 10 tháng năm 2026, Đội K72 và Đội K76, Bộ Chỉ huy quân sự thành phố đã tìm kiếm, quy tập được 156 hài cốt liệt sĩ ở trong và ngoài nước. Trong đó, Đội K76 triển khai tìm kiếm tại nhiều địa bàn như Lộc Quang, Lộc Thạnh, Tân Lợi; khu vực sân bay Lộc Ninh, phường Lộc Ninh, ghi nhận nhiều kết quả đáng chú ý. Cùng với công tác tìm kiếm, quy tập, thành phố quan tâm tổ chức các lễ truy điệu, an táng hài cốt liệt sĩ trang trọng, thể hiện lòng biết ơn đối với những người đã ngã xuống vì Tổ quốc.
Một nhiệm vụ trọng tâm của Chiến dịch 500 ngày đêm là lấy mẫu sinh phẩm, xét nghiệm ADN để xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin. Tuy nhiên, sau gần nửa thế kỷ hoặc lâu hơn, tác động của thời tiết, thổ nhưỡng và quá trình phân hủy khiến việc thu thập mẫu đủ điều kiện giám định gặp nhiều khó khăn.
Vì vậy, bên cạnh tìm kiếm, quy tập, việc rà soát hồ sơ, kết nối thông tin từ các đơn vị quân đội, nhân chứng lịch sử và thân nhân liệt sĩ có vai trò đặc biệt quan trọng. Mỗi manh mối được xác minh, mỗi vị trí được khoanh vùng chính xác đều góp phần mở thêm cơ hội tìm thấy hài cốt và xác định danh tính liệt sĩ.
Kiên trì bám địa bàn
Đằng sau những kết quả đạt được là sự bền bỉ của cán bộ, chiến sĩ các đội tìm kiếm, quy tập, cùng sự hỗ trợ của cựu chiến binh, cấp ủy, chính quyền địa phương và Nhân dân. Thượng tá Vũ Văn Thọ, Đội trưởng Đội K72 cho biết: Dù địa hình phức tạp, thời tiết khắc nghiệt, cán bộ, chiến sĩ vẫn kiên trì rà soát từng khu vực, quyết tâm đưa các liệt sĩ từ nước bạn trở về đất mẹ, đáp ứng mong mỏi của thân nhân.
Tại ấp Thạch Màng, xã Tân Lợi, hành trình tìm kiếm đồng đội vẫn đang được cán bộ, chiến sĩ Đội K76 bền bỉ thực hiện. Đến cuối tháng 10/2026, lực lượng đã tìm thấy 14 hài cốt liệt sĩ tại khu vực này, thắp lên niềm hy vọng cho các cựu chiến binh, gia đình liệt sĩ.
Trong số những người đau đáu với hành trình ấy có cựu chiến binh Nguyễn Viết Xuân, 78 tuổi, ở phường Tam Hiệp, thành phố Đồng Nai, từng công tác tại Tiểu đoàn 6, Trung đoàn 28 Pháo binh Đông Nam Bộ. Biết tin Đội K76 đang tìm kiếm đồng đội tại khu vực suối Nhung, ông vượt đường xa tìm đến với mong muốn góp sức tìm lại những đồng đội đã hy sinh.
Đây là lần thứ năm ông Xuân trở lại khu vực này. Theo cựu chiến binh Nguyễn Viết Xuân, 138 liệt sĩ thuộc Trung đoàn 28 Pháo binh Đông Nam Bộ được xác định đã hy sinh năm 1967 tại khu vực Viện 80B và Đoàn 80B, thuộc địa bàn Phước Long, Sông Bé trước đây, nay là xã Tân Lợi.
Ngày 1/7/2026, Lữ đoàn 75, Quân khu 7 đã xác nhận danh sách 138 liệt sĩ và gửi Ban liên lạc truyền thống Trung đoàn 28. Cựu chiến binh Nguyễn Viết Xuân cho biết: “Đồng đội tôi còn sống hầu hết ở ngoài bắc, nhiều người tuổi đã cao, sức yếu không thể trực tiếp đến hiện trường.
Tôi còn đi được nên nghe tin là tức tốc đến để góp sức tìm đồng đội đã hy sinh”. Bà Đoàn Thị Dung (ở Thành phố Hồ Chí Minh) có anh trai là liệt sĩ Đoàn Khắc Khải, hy sinh cuối năm 1967 tại Viện 80B. Gần 60 năm trôi qua, gia đình bà vẫn luôn hy vọng tìm được hài cốt người thân.
Được tin Đội K76 tổ chức tìm kiếm hài cốt liệt sĩ tại xã Tân Lợi, bà Dung cũng tìm đến tiếp thêm động lực cho lực lượng làm nhiệm vụ. Bà Dung xúc động nói: “Việc tổ chức tìm kiếm hài cốt liệt sĩ trên diện rộng và có nhiều kết quả đã tiếp thêm niềm tin cho thân nhân liệt sĩ. Mỗi hài cốt được tìm thấy đều là một cơ hội để khép lại hành trình chờ đợi kéo dài qua nhiều thế hệ”.
Công tác tìm kiếm tại Thạch Màng còn có sự đồng hành của người dân địa phương. Ông Trần Văn Nhật, 82 tuổi, một cựu chiến binh và là chủ vườn cây ăn trái, đã chủ động thông báo cho Đội K76 những vị trí nghi có mộ liệt sĩ trong vườn. Hằng ngày, ông đi quanh vườn, quan sát địa hình, cung cấp thông tin để lực lượng chức năng khảo sát.
Ông Nhật cho biết: “Các anh đã không tiếc máu xương để bảo vệ đất nước, trong đó có mảnh đất này. Gia đình tôi sẵn sàng bỏ diện tích cây trồng để phục vụ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ. Việc tìm lại các liệt sĩ quan trọng hơn những thiệt hại nhỏ về cây trồng”.
Bước vào giai đoạn 2 của Chiến dịch 500 ngày đêm, Đồng Nai tiếp tục xác định tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ cần được thực hiện bằng trách nhiệm cao nhất. Sự phối hợp giữa lực lượng chuyên trách, chính quyền, nhân chứng lịch sử và Nhân dân sẽ tiếp tục là yếu tố quan trọng để mở rộng địa bàn tìm kiếm, bổ sung thông tin và nâng cao hiệu quả giám định ADN.
Bài và ảnh: BÁ SƠN