Những nội dung này được đề cập trong quy định mới của Bộ Chính trị về kỷ luật tổ chức đảng, đảng viên vi phạm mới được ban hành. Quy định 212 có hiệu lực từ 17/8, thay thế Quy định 69 năm 2022 (được sửa đổi, bổ sung bởi Quy định 264 năm 2025).
Với quy định này, Bộ Chính trị nêu rõ nguyên tắc việc kỷ luật phải gắn với tăng cường giáo dục, quản lý, làm cho tổ chức đảng, đảng viên nhận thức được khuyết điểm, vi phạm để khắc phục, sửa chữa và làm tốt hơn.
Một điểm mới trong Quy định 212 là trường hợp tổ chức đảng, đảng viên bị kỷ luật oan, sai sẽ được tổ chức xin lỗi và phục hồi quyền lợi.
Toàn cảnh Hội nghị Trung ương 3 (Ảnh: Cổng TTĐT Đảng Cộng sản).
Cũng theo quy định của Bộ Chính trị, đảng viên đang bị xem xét kỷ luật, chưa hết thời hạn kỷ luật, trong thời gian giải quyết tố cáo, khiếu nại kỷ luật, kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm, bị kiến nghị xử lý vi phạm… sẽ không được bổ nhiệm, giới thiệu, ứng cử, điều động, luân chuyển, biệt phái, phong, thăng quân hàm, tặng khen thưởng, công nhận các danh hiệu của Đảng, Nhà nước.
Một quy định mới đáng chú ý khác, là đảng viên thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo, được cấp có thẩm quyền cho phép và thực hiện đúng chủ trương, có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung nhưng xảy ra thiệt hại, thì cơ quan có thẩm quyền xem xét miễn kỷ luật, thay vì "miễn kỷ luật hoặc giảm nhẹ trách nhiệm" như quy định cũ.
Cùng với đó, Bộ Chính trị nêu rõ các tình tiết tăng nặng đối với đảng viên khi xem xét kỷ luật.
Cụ thể, đảng viên đã được tổ chức đảng yêu cầu kiểm điểm nhưng không thực hiện, không sửa chữa khuyết điểm, vi phạm, thì được coi là tình tiết tăng nặng mức kỷ luật.
Đảng viên không tự giác nhận khuyết điểm, vi phạm; gây thiệt hại về vật chất nhưng không khắc phục hậu quả, không bồi hoàn, không tự giác nộp lại tiền, tài sản do vi phạm mà có… cũng là tình tiết tăng nặng khi xem xét kỷ luật.
Một tình tiết tăng nặng khác được Bộ Chính trị nêu rõ là việc đối phó, quanh co, cản trở quá trình kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán, điều tra…; bao che cho người vi phạm; đe dọa, trù dập, trả thù người làm chứng, người cung cấp tài liệu, chứng cứ vi phạm.
Vi phạm có tổ chức, là người chủ mưu; cung cấp thông tin sai; ngăn cản người khác cung cấp chứng cứ vi phạm, che giấu, sửa chữa, tiêu hủy chứng cứ, tạo lập hồ sơ giả; xóa dữ liệu, lợi dụng khoa học công nghệ để hợp thức hóa, che giấu hồ sơ, tài liệu liên quan đến vi phạm, theo Bộ Chính trị, cũng là tình tiết tăng nặng mức kỷ luật.
Cũng theo Bộ Chính trị, đảng viên lợi dụng chức vụ, quyền hạn, lợi dụng tình trạng khẩn cấp, thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh; lợi dụng cơ chế, chính sách thí điểm, đặc thù để trục lợi hay ép buộc, vận động, tổ chức, tiếp tay cho người khác… sẽ bị xem xét tăng nặng mức kỷ luật.
Quy định 212 đồng thời quy định tình tiết tăng nặng với người biết mà không ngăn chặn để cán bộ, đảng viên thuộc tổ chức mình trực tiếp quản lý xảy ra tham nhũng, lãng phí, tiêu cực gây hậu quả nghiêm trọng.
Về hình thức kỷ luật, quy định của Bộ Chính trị nêu rõ với tổ chức đảng, các hình thức kỷ luật gồm: khiển trách, cảnh cáo, giải tán.
Đối với đảng viên chính thức, các hình thức kỷ luật gồm: khiển trách, cảnh cáo, cách chức (nếu có chức vụ), khai trừ.
Riêng với đảng viên dự bị có hai hình thức kỷ luật là khiển trách và cảnh cáo.