Bộ Xây dựng vừa có văn bản góp ý với Sở Xây dựng TPHCM về đề án chuyển đổi giao thông xanh và quy định vùng phát thải thấp trên địa bàn thành phố.
Một trong những nội dung đáng chú ý tại văn bản góp ý của Bộ Xây dựng là việc rà soát khái niệm và phân loại đối với dòng xe hybrid trong dự thảo lộ trình chuyển đổi giao thông xanh.
Cụ thể, Bộ Xây dựng đề nghị liệt kê rõ các nhóm phương tiện sử dụng năng lượng xanh gồm xe điện chạy pin, xe chạy bằng pin nhiên liệu và nêu rõ xe hybrid (HEV) không thuộc nhóm này. Văn bản cũng lưu ý xe hybrid cần được xác định là giải pháp chuyển tiếp có mốc kết thúc phù hợp với mục tiêu chuyển đổi hoàn toàn sang năng lượng xanh.
Dự kiến phạm vi và giai đoạn triển khai vùng phát thải thấp ở TPHCM (Ảnh: Dự thảo đề án).
Đối với việc phân vùng phát thải thấp, Bộ Xây dựng đề nghị rà soát phương án phân chia khu vực áp dụng để bám sát quy hoạch tổng thể, chương trình phát triển đô thị của thành phố, tránh áp dụng yêu cầu thiếu khả thi hoặc gây bất bình đẳng giữa các khu vực.
Cơ quan này đề nghị bổ sung tiêu chí xác định vùng phát thải thấp, gồm: khu vực thuộc vùng bảo vệ nghiêm ngặt và vùng hạn chế phát thải; khu vực thường xuyên ùn tắc giao thông từ mức độ D đến F theo TCVN 13592:2022; khu vực có chỉ số chất lượng không khí (AQI) tối thiểu một năm gần nhất dưới mức trung bình.
Cùng với đó, dự thảo cần bổ sung yêu cầu đánh giá kết quả triển khai vùng phát thải thấp tại khu vực 1 giai đoạn 2028-2029 trước khi mở rộng sang khu vực 2 từ ngày 1/1/2030. Thành phố cũng cần tổ chức giao thông, tuyến đường thay thế và điểm trung chuyển tại khu vực giáp ranh để tránh dồn tải sang các vùng liền kề.
Về lộ trình chuyển đổi phương tiện, Bộ Xây dựng lưu ý các mốc chuyển đổi 100% trước năm 2035 tại Côn Đảo, năm 2040 trong vùng phát thải thấp và năm 2045 trên toàn địa bàn cần gắn kết đồng bộ với việc phát triển hạ tầng giao thông công cộng, xe buýt chạy năng lượng xanh, bãi đỗ xe trung chuyển, hạ tầng sạc và metro.
Đối với yêu cầu từ ngày 1/1/2030, xe máy của cán bộ, công chức, viên chức phải sử dụng năng lượng sạch, Bộ Xây dựng đề nghị rà soát cơ sở pháp lý và tính phù hợp. Việc hạn chế nên căn cứ vào đặc tính phương tiện và mức phát thải thay vì định danh người sử dụng.
Về hạ tầng kỹ thuật, Bộ Xây dựng đề nghị quy định rõ yêu cầu bố trí hạ tầng sạc điện và hạ tầng cấp năng lượng trong đồ án quy hoạch đô thị, dự án khu đô thị mới và khu vực cải tạo, chỉnh trang để không phụ thuộc chủ yếu vào vỉa hè.
Trạm sạc xe điện được lắp đặt tại TPHCM (Ảnh: Ngọc Tân).
Trường hợp cho phép sử dụng tạm thời lòng đường, vỉa hè, dự thảo cần bổ sung điều kiện bảo đảm chiều rộng lưu thông cho người đi bộ, lối tiếp cận cho người khuyết tật và cảnh quan đô thị.
Đối với nhà chung cư, dự thảo cần bổ sung quy định cụ thể về lộ trình bố trí khu vực để xe điện và sạc điện, bao gồm tỷ lệ chỗ để xe, chỗ sạc và thời điểm áp dụng. Riêng với nhà chung cư hiện hữu, quy định cần phù hợp với không gian, hạ tầng kỹ thuật thực tế, khả năng cải tạo và bảo đảm nghiêm ngặt an toàn điện, phòng cháy chữa cháy.
Về dữ liệu giám sát, Bộ Xây dựng đề nghị xác định rõ trách nhiệm đối soát, cập nhật và xây dựng cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu đăng kiểm, kiểm định khí thải phương tiện theo thỏa thuận giữa Cục Đăng kiểm Việt Nam và UBND thành phố.
Trước đó, Sở Xây dựng TPHCM đã có văn bản xin ý kiến các bộ, ngành về dự thảo Nghị quyết của HĐND thành phố quy định lộ trình chuyển đổi, chính sách phát triển giao thông xanh và quy định vùng phát thải thấp trên địa bàn.