Bỏ qua điều hướng
•

Châu Âu dậy sóng trước cáo buộc Nga âm mưu phá hoại ở Estonia, NATO lên tiếng

Châu Âu dậy sóng trước cáo buộc Nga âm mưu phá hoại ở Estonia, NATO lên tiếng
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

NATO kêu gọi “bình tĩnh” giữa loạt cáo buộc Nga đang âm mưu phá hoại tại châu Âu, dù Matxcơva nhiều lần bác bỏ.

Châu Âu dậy sóng trước cáo buộc Nga âm mưu phá hoại ở Estonia, NATO lên tiếng - Ảnh 1.

Ngoại trưởng Estonia Margus Tsahkna - Ảnh: AP

Giới chức Estonia ngày 29-9 cho biết cuộc điều tra cho thấy vụ phóng hỏa tại một công ty quốc phòng hồi giữa tháng 8 là hành động phá hoại liên quan đến Nga.

Cụ thể, đêm 15-8 xảy ra vụ cháy một tòa nhà ở thủ đô Tallinn, vốn được Công ty Milrem Robotics sử dụng. Đây là công ty cung cấp cho Ukraine các phương tiện mặt đất không người lái THeMIS. Ngày 17-8, hai công dân Latvia bị bắt tại Latvia do bị nghi liên quan vụ phóng hỏa. Ngày 18-8, nghi phạm thứ ba cũng bị bắt tại Latvia. Cả ba sau đó được bàn giao cho Estonia, Hãng AP đưa tin.

Estonia cáo buộc Nga âm mưu phá hoại, Matxcơva bác bỏ

Sau quá trình điều tra, ngày 29-9, Cơ quan An ninh nội địa Estonia kết luận vụ phóng hỏa là "hành động có chủ đích, được lên kế hoạch trước và do các cơ quan an ninh Nga thuê thực hiện".

Cơ quan này nói phương thức thực hiện vụ tấn công nhằm vào Milrem "tương đồng với các hành động phá hoại khác được thực hiện tại châu Âu theo chỉ đạo của Nga", đồng thời đánh giá vụ việc "có thể quy trực tiếp cho Liên bang Nga".

Ngoại trưởng Estonia Margus Tsahkna nói những hành động như vậy "hoàn toàn không thể chấp nhận được", đồng thời cho biết sẽ triệu tập đại biện Nga tại Tallinn.

Cùng ngày, Nga bác bỏ kết luận trên. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói những tuyên bố này "không có cơ sở, thiếu cân nhắc, hoàn toàn không phản ánh thực tế và không đưa ra bất kỳ bằng chứng nào".

"Chúng tôi không thể coi những tuyên bố như vậy là nghiêm túc và sẽ không làm vậy" - ông Peskov nói.

Thủ tướng Estonia Kristen Michal sau đó tiếp tục bác bỏ những phủ nhận từ phía Nga, khẳng định Tallinn sẽ không thay đổi cách ứng phó sau vụ phóng hỏa nhằm vào Milrem Robotics.

Chỉ vài phút sau phản hồi của Điện Kremlin, ông Michal viết trên mạng xã hội X nhấn mạnh rằng vụ việc do các cơ quan an ninh Nga chỉ đạo. Ông cho rằng Matxcơva đang tìm cách gây sức ép lên các nước châu Âu và làm suy yếu sự ủng hộ dành cho Ukraine.

Ông khẳng định Estonia sẽ tăng cường an ninh trong nước, tiếp tục hỗ trợ Ukraine và "không bị đe dọa".

NATO cùng loạt nước châu Âu lên tiếng

Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte ngày 29-9 kêu gọi các nước thành viên giữ bình tĩnh, đồng thời nói các hoạt động này không làm suy giảm sự ủng hộ dành cho Ukraine.

Châu Âu dậy sóng trước cáo buộc Nga âm mưu phá hoại ở Estonia, NATO lên tiếng - Ảnh 2.

Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte - Ảnh: AP

“Nga tiếp tục các hoạt động nhằm vào các đồng minh NATO. Nga đang cố làm suy yếu quyết tâm của chúng ta và ngăn chặn sự hỗ trợ dành cho Ukraine. Nhưng Nga không đạt được mục tiêu. Họ không đạt được mục tiêu trên chiến trường Ukraine và cũng không làm suy yếu được sự đoàn kết hay sự ủng hộ dành cho Kiev” - ông Rutte nói với báo giới.

Ông Rutte thừa nhận các hoạt động của Nga “có thể gây ảnh hưởng và đôi khi rõ ràng là có ảnh hưởng”. Tuy nhiên, ông kêu gọi các nước NATO “giữ bình tĩnh, tiếp tục hoạt động và hỗ trợ Ukraine”.

“Chúng ta không nên ngây thơ… về Nga, nhưng họ biết chúng ta mạnh hơn” - ông Rutte nói.

Thủ tướng Lithuania Mindaugas Sinkevicius cho biết các cơ quan tình báo chưa có bằng chứng cho thấy Matxcơva đang chuẩn bị một động thái lớn hơn trong thời gian trước mắt.

“Điều cần thiết là phải nói rõ nếu có mối đe dọa đối với xã hội, nhưng không thể phóng đại và nói rằng điều gì đó sẽ xảy ra trong những tháng hoặc tuần tới” - ông nói.

“Rủi ro vẫn còn, nhưng không có dấu hiệu thay đổi…, không tăng cũng không giảm" - Thủ tướng Lithuania khẳng định.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng gọi các vụ việc gần đây là “sự leo thang nguy hiểm” của Nga, cho rằng những hành động này sẽ không làm suy yếu sự đoàn kết và quyết tâm tiếp tục hỗ trợ Ukraine.

Đại sứ Anh tại Estonia Jo Lomas khẳng định London “sát cánh cùng Estonia”, đồng thời nói các vụ tấn công sẽ không làm suy yếu sự ủng hộ dành cho Ukraine.

Các chính phủ châu Âu cho rằng Nga đang gia tăng các hoạt động phá hoại và can thiệp nhằm vào những nước ủng hộ Ukraine. 

Vụ việc tại Estonia xảy ra không lâu sau khi một máy bay không người lái chứa chất nổ được phát hiện tại một sân bay ở Đức. Berlin cho rằng Matxcơva có liên quan đến vụ việc, song Nga bác bỏ cáo buộc này.

Châu Âu dậy sóng trước cáo buộc Nga âm mưu phá hoại ở Estonia, NATO lên tiếng - Ảnh 4.Drone lao xuống Viện hàn lâm Khoa học quốc gia Ukraine, Nga nói bắt Kiev 'trả giá'

Truyền thông Ukraine đưa tin ít nhất 2 nhà khoa học đã thiệt mạng trong cuộc tấn công của Nga vào Viện hàn lâm Khoa học quốc gia Ukraine hôm 28-9. Cùng ngày, Điện Kremlin tuyên bố Ukraine sẽ phải "trả giá" cho các cuộc tấn công vào lãnh thổ Nga.

Ngày 29-9, giới chức Estonia công bố kết quả điều tra vụ phóng hỏa xảy ra hồi giữa tháng 8 tại một cơ sở quốc phòng ở thủ đô Tallinn. Tòa nhà bị cháy được Công ty Milrem Robotics sử dụng, đơn vị cung cấp cho Ukraine các phương tiện mặt đất không người lái THeMIS. Cơ quan An ninh nội địa Estonia kết luận vụ việc là hành động phá hoại có chủ đích, được lên kế hoạch trước và do các cơ quan an ninh Nga thuê thực hiện. Vụ cháy xảy ra trong đêm 15-8, còn ba nghi phạm bị bắt tại Latvia trong những ngày tiếp theo, theo thông tin được Hãng AP đưa tin. Hai công dân Latvia bị bắt ngày 17-8 vì bị nghi liên quan vụ phóng hỏa, rồi một nghi phạm thứ ba bị bắt vào ngày 18-8. Cả ba sau đó được bàn giao cho Estonia, nơi nhà chức trách tiếp tục điều tra vụ tấn công nhằm vào công ty cung cấp thiết bị cho Ukraine. Cơ quan an ninh Estonia nhận định phương thức trong vụ Milrem tương đồng với những hành động phá hoại khác tại châu Âu mà nước này cho là được Nga chỉ đạo. Cơ quan này cũng cho rằng vụ việc có thể quy trực tiếp cho Liên bang Nga, trong khi Ngoại trưởng Margus Tsahkna tuyên bố những hành động như vậy hoàn toàn không thể chấp nhận được. Ông Tsahkna cho biết Tallinn sẽ triệu tập đại biện Nga tại Estonia, thể hiện phản ứng ngoại giao trước cáo buộc nghiêm trọng liên quan đến vụ hỏa hoạn. Matxcơva bác bỏ kết luận của Estonia ngay trong ngày 29-9, khi người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói cáo buộc thiếu cơ sở, thiếu cân nhắc và không phản ánh thực tế. Ông Peskov cũng cho rằng phía Estonia không đưa ra bất kỳ bằng chứng nào, đồng thời khẳng định Nga không thể xem những tuyên bố ấy là nghiêm túc. Thủ tướng Estonia Kristen Michal đáp lại rằng Tallinn sẽ không thay đổi cách ứng phó, dù Điện Kremlin phủ nhận cáo buộc liên quan đến vụ phóng hỏa. Chỉ vài phút sau phản hồi của Điện Kremlin, ông Michal viết trên mạng xã hội X rằng vụ việc do các cơ quan an ninh Nga chỉ đạo. Ông cho rằng Matxcơva đang tìm cách gây sức ép lên các nước châu Âu, đồng thời làm suy yếu sự ủng hộ dành cho Ukraine. Thủ tướng Estonia tuyên bố nước này sẽ tăng cường an ninh trong nước, tiếp tục hỗ trợ Ukraine và không để mình bị đe dọa. Tổng thư ký NATO Mark Rutte ngày 29-9 kêu gọi các nước thành viên giữ bình tĩnh, nhấn mạnh những hoạt động bị quy cho Nga không làm giảm sự ủng hộ dành cho Ukraine. Ông nói Nga tiếp tục nhắm vào các đồng minh NATO nhằm làm suy yếu quyết tâm và ngăn cản hỗ trợ Kiev, nhưng đến nay chưa đạt được mục tiêu đó. Theo ông Rutte, các hoạt động này đôi khi có ảnh hưởng, song NATO cần tiếp tục hoạt động và hỗ trợ Ukraine, đồng thời không nên ngây thơ về Nga. Thủ tướng Lithuania Mindaugas Sinkevicius cho biết các cơ quan tình báo chưa có bằng chứng Matxcơva chuẩn bị một động thái lớn hơn trong thời gian trước mắt. Ông nhấn mạnh cần nói rõ về những mối đe dọa đối với xã hội, nhưng không nên phóng đại rằng điều gì đó chắc chắn sẽ xảy ra trong những tuần hoặc tháng tới. Theo ông Sinkevicius, rủi ro vẫn còn, song hiện không có dấu hiệu cho thấy tình hình thay đổi theo hướng tăng lên hoặc giảm đi. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron gọi các vụ việc gần đây là sự leo thang nguy hiểm của Nga, nhưng cho rằng chúng sẽ không phá vỡ quyết tâm đoàn kết hỗ trợ Ukraine. Đại sứ Anh tại Estonia Jo Lomas cũng khẳng định London sát cánh cùng Tallinn, đồng thời nói các vụ tấn công sẽ không làm suy yếu ủng hộ dành cho Kiev. Những phản ứng này cho thấy cáo buộc của Estonia đã gây chú ý rộng khắp châu Âu, trong khi NATO kêu gọi giữ bình tĩnh và tiếp tục hỗ trợ Ukraine.