Chưa rút bảo hiểm xã hội mà qua đời thì tiền bảo hiểm xử lý như thế nào?

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Người lao động nghỉ việc mà chưa rút bảo hiểm xã hội một lần, hoặc đang bảo lưu mà qua đời thì thân nhân được hưởng chế độ tử tuất từ tiền bảo hiểm mà người lao động đã đóng.

Chỉ còn vài năm nữa là ông Tiến đến tuổi nghỉ hưu thì phát bệnh hiểm nghèo, phải nghỉ việc để nhập viện điều trị lâu dài. Theo quy định, khi mắc bệnh hiểm nghèo, ông được rút bảo hiểm xã hội một lần mà không cần phải chờ 1 năm sau khi nghỉ việc như các trường hợp khác.

Ông Tiến đang phân vân với việc có nên rút bảo hiểm xã hội một lần hay không. Ông lo lắng: “Nếu may mắn qua khỏi, tiền lương hưu sẽ giúp cuộc sống của tôi đỡ vất vả lúc tuổi già mà sức khỏe yếu ớt như thế này. Nhưng nếu chẳng may mà tôi qua đời vì bạo bệnh, không biết tiền bảo hiểm xã hội của tôi sẽ được xử lý như thế nào?”.

Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, người lao động đang đóng bảo hiểm xã hội, hoặc người lao động đang bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội chết thì thân nhân được hưởng chế độ tử tuất, bao gồm 2 khoản: Mai táng phí và trợ cấp tuất (trợ cấp tuất một lần, hoặc trợ cấp tuất hằng tháng).

Theo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, tổ chức hoặc cá nhân đứng ra lo mai táng cho người lao động qua đời (đã đóng bảo hiểm xã hội đủ 12 tháng) được hưởng một lần trợ cấp mai táng.

Mức trợ cấp mai táng bằng 10 lần mức tham chiếu tại tháng mà người đó chết. Hiện mức tham chiếu bằng lương cơ sở, tức mức trợ cấp mai táng bằng 10 lần lương cơ sở (10 x 2.530.000 đồng = 25.300.000 đồng).

Về trợ cấp tuất, trong trường hợp người lao động qua đời mà đủ điều kiện theo quy định tại Điều 86 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 và chưa hưởng bảo hiểm xã hội một lần, thân nhân của họ được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng.

Tuy nhiên, không phải thân nhân nào của người lao động cũng được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng mà phải thuộc đối tượng theo quy định và tối đa chỉ có 4 thân nhân được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng.

Chưa rút bảo hiểm xã hội mà qua đời thì tiền bảo hiểm xử lý như thế nào? - 1

Mức hưởng trợ cấp tuất hằng tháng được tính cho mỗi thân nhân đủ điều kiện hưởng như sau:

Chưa rút bảo hiểm xã hội mà qua đời thì tiền bảo hiểm xử lý như thế nào? - 3

Trong trường hợp khi người lao động qua đời mà không đủ điều kiện để thân nhân nhận trợ cấp tuất hằng tháng, hoặc đủ điều kiện mà không có thân nhân nào thuộc đối tượng được nhận, hoặc đủ điều kiện mà thân nhân không muốn nhận trợ cấp tuất hằng tháng thì có thể nhận trợ cấp tuất một lần.

Mức trợ cấp tuất một lần được tính theo quy định tại Điều 89 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 như sau:

Chưa rút bảo hiểm xã hội mà qua đời thì tiền bảo hiểm xử lý như thế nào? - 5

Như vậy, trường hợp ông Tiến không may mà qua đời thì quá trình đóng bảo hiểm xã hội của ông sẽ được chuyển thành chế độ tử tuất dành cho thân nhân theo quy định nêu trên.

Chế độ tử tuất có điểm lợi hơn khi hưởng chế độ bảo hiểm xã hội một lần là khi đủ điều kiện nhận trợ cấp tuất hằng tháng thì có đến 4 thân nhân thuộc diện yếu thế của người lao động được hỗ trợ tài chính hằng tháng.

Nếu nhận trợ cấp tuất một lần thì chế độ này được tính như chế độ hưởng bảo hiểm xã hội một lần và có thêm một điểm lợi là có mức tối thiểu bằng 3 tháng mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội.

Ngoài ra, chế độ tử tuất còn có điểm lợi hơn chế độ hưởng bảo hiểm xã hội một lần là thân nhân được hỗ trợ mai táng phí (25.300.000 đồng).

Đối với người lao động đang bảo lưu hoặc chưa rút bảo hiểm xã hội một lần mà chẳng may qua đời, toàn bộ quá trình tham gia bảo hiểm xã hội sẽ được bảo lưu và chuyển hóa thành chế độ tử tuất dành cho thân nhân. Chính sách này được thiết kế nhằm bảo vệ quyền lợi an sinh lâu dài cho gia đình người tham gia, ngăn chặn nguy cơ thiệt thòi về mặt tài chính khi rủi ro biến cố bất ngờ xảy ra. Theo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, quyền lợi tử tuất bao gồm hai khoản chi trả trọng yếu là trợ cấp mai táng và trợ cấp tuất. Người hoặc tổ chức lo mai táng cho người lao động đã đóng đủ 12 tháng bảo hiểm xã hội sẽ nhận khoản trợ cấp một lần bằng 10 lần mức tham chiếu, tương đương 25.300.000 đồng theo mức hiện hành. Về trợ cấp tuất, thân nhân đủ điều kiện quy định tại Điều 86 có thể hưởng khoản hỗ trợ hằng tháng cho tối đa 4 người, hoặc lựa chọn nhận trợ cấp tuất một lần tính theo Điều 89. So với việc vội vã rút bảo hiểm xã hội một lần, chế độ tử tuất mang lại lợi ích tài chính toàn diện và an toàn hơn cho người thân. Nếu nhận trợ cấp tuất một lần, người thụ hưởng vẫn được áp dụng mức chi trả tương đương việc rút một lần nhưng được bổ sung mức sàn tối thiểu bằng 3 tháng bình quân tiền lương đóng bảo hiểm xã hội. Sự kết hợp giữa trợ cấp mai táng phí và nguồn trợ cấp tuất bảo đảm giá trị tích lũy an sinh của người lao động luôn được bảo toàn trọn vẹn cho gia đình.