Đà Nẵng có nhiều điều kiện để phát triển kinh tế không gian tầm thấp

Trong dự thảo đề án thí điểm mới đây, Đà Nẵng dự kiến 4 khu vực triển khai các phương tiện bay không người lái (UAV) có thể tham gia vận chuyển hàng hóa, phục vụ du lịch, nông nghiệp, quản lý đô thị và cứu hộ cứu nạn.

Tận dụng lợi thế để đón đầu ngành kinh tế mới

Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Trần Ngọc Thạch, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Đà Nẵng, cho hay việc chủ động xây dựng đề án thí điểm phát triển kinh tế không gian tầm thấp xuất phát từ yêu cầu mở rộng không gian phát triển, tạo ngành nghề và thị trường mới, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Theo ông Thạch, Đà Nẵng có nhiều điều kiện để tiếp cận lĩnh vực này vì sở hữu không gian địa lý đa dạng, từ đô thị, ven biển, sông, biển đảo đến vùng đồi núi, rừng và những khu vực có nguy cơ sạt lở, lũ quét, cháy rừng.

Đây vừa là lợi thế để thử nghiệm nhiều ứng dụng UAV, vừa tạo ra những bài toán thực tế cần giải quyết bằng công nghệ.

Bên cạnh đó, hệ thống sân bay, cảng biển, trung tâm logistics, khu công nghệ cao và các khu công nghệ số tạo nền tảng để kết nối hoạt động bay với vận tải, dịch vụ và sản xuất công nghệ.

Thành phố cũng đang phát triển các lĩnh vực có quan hệ chặt chẽ với kinh tế tầm thấp như vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, đô thị thông minh và chuyển đổi số.

"Một lợi thế khác là cơ chế, chính sách đặc thù và định hướng thử nghiệm có kiểm soát đối với công nghệ mới.

Trong khi đó các sản phẩm trong chuỗi giá trị kinh tế tầm thấp thuộc nhóm công nghệ chiến lược, cần có thời gian thử nghiệm để đánh giá tính khả thi và hiệu quả trước khi triển khai chính thức" - ông Thạch nói.

Nhà nước đóng vai trò khách hàng đầu tiên, doanh nghiệp giải quyết bài toán thực tế

Theo định hướng của Sở Khoa học và Công nghệ Đà Nẵng, kinh tế không gian tầm thấp không đơn thuần là phát triển hay sở hữu các phương tiện bay không người lái. Giá trị kinh tế còn nằm ở hạ tầng, phần mềm điều khiển, dữ liệu, nền tảng quản lý bay, dịch vụ và thị trường hình thành xung quanh công nghệ này.

Nếu chỉ tập trung mua sắm hoặc sản xuất thiết bị mà chưa tạo được thị trường dịch vụ và hệ sinh thái doanh nghiệp, khả năng tạo ra giá trị kinh tế lớn sẽ bị hạn chế.

• 

  Hà Nội: Đề xuất thử nghiệm taxi bay tại Khu công nghệ cao Hòa LạcĐỌC NGAY

Vì vậy, trong dự thảo đề án Đà Nẵng định hướng trước mắt tập trung thử nghiệm các ứng dụng có nhu cầu thực tế, gồm logistics và giao hàng chặng cuối: du lịch, quảng bá văn hóa; y tế, cứu hộ cứu nạn; nông nghiệp; quản lý hạ tầng đô thị và môi trường.

Theo ông Thạch, cách tiếp cận được đề xuất là Nhà nước kiến tạo cơ chế, hạ tầng và dữ liệu dùng chung, đồng thời đóng vai trò khách hàng đầu tiên thông qua đặt hàng doanh nghiệp cung cấp dịch vụ giải quyết các bài toán thực tế. Doanh nghiệp sẽ lựa chọn công nghệ, vận hành dịch vụ và chịu trách nhiệm về hiệu quả kinh doanh.

Chẳng hạn, UAV có thể được nghiên cứu ứng dụng để vận chuyển hàng hóa ở những chặng ngắn, giám sát các khu vực khó tiếp cận, hỗ trợ đánh giá nguy cơ thiên tai hoặc thu thập dữ liệu phục vụ quản lý đô thị.

Tại buổi lấy ý kiến đề án mới đây, các chuyên gia nhìn nhận đây vẫn là lĩnh vực đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý về quốc phòng, an ninh và hàng không.

Chuyên gia đề xuất thành phố cần xác định rõ vùng bay, hành lang bay, quy trình cấp phép, hệ thống giám sát và trách nhiệm của các bên.

Thí điểm để kiểm chứng trước khi mở rộng

Theo lộ trình được Đà Nẵng đề xuất, giai đoạn cuối năm 2026 đến đầu năm 2028 sẽ tập trung triển khai ít nhất ba ứng dụng dịch vụ bay tầm thấp, thu hút doanh nghiệp tham gia thử nghiệm và chuẩn bị đầu tư khu nghiên cứu, sản xuất, đào tạo, huấn luyện, thử nghiệm UAV phục vụ khu vực miền Trung.

Bộ Chính trị xác định không gian tầm thấp là tài nguyên quốc gia, không gian phát triển mới của đất nước và không gian chủ quyền đặc biệt.