Các nghiên cứu trước đây từng chỉ ra rằng nam giới bị phì đại tuyến tiền liệt hoặc gặp vấn đề về đường tiết niệu có thể tiểu tiện thuận lợi hơn khi ngồi. So với tư thế đứng, tư thế ngồi giúp thả lỏng cơ sàn chậu và hỗ trợ bàng quang làm rỗng tốt hơn.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Ở nam giới khỏe mạnh, tư thế tiểu tiện không ảnh hưởng đáng kể đến tốc độ dòng chảy tối đa hay thể tích nước tiểu (Ảnh minh họa: Getty Images).
Tuy nhiên, một số nghiên cứu khác lại ghi nhận kết quả trái ngược: nam giới dưới 50 tuổi ngồi tiểu có thể gặp tình trạng rò rỉ nước tiểu sau khi đi vệ sinh nhiều hơn so với khi đứng.
Để làm rõ vấn đề này, các nhà khoa học thuộc Nhóm Nghiên cứu Tiết niệu Colombia đã tiến hành một thử nghiệm chéo ngẫu nhiên. Kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí Neurourology and Urodynamics.
Nghiên cứu có sự tham gia của 52 tình nguyện viên nam khỏe mạnh, trong độ tuổi 18-39. Một nửa số tình nguyện viên được chỉ định ngẫu nhiên ngồi tiểu trước, sau đó đứng tiểu; nửa còn lại thực hiện theo thứ tự ngược lại. Giữa hai lần thử nghiệm có khoảng nghỉ ít nhất 24 giờ để cơ thể trở lại trạng thái bình thường.
Kết quả cho thấy tư thế ngồi hay đứng không làm thay đổi đáng kể các chỉ số được đánh giá. Nhóm nghiên cứu kết luận: "Ở nam giới khỏe mạnh, tư thế tiểu tiện không ảnh hưởng đáng kể đến tốc độ dòng chảy tối đa hay thể tích nước tiểu".
Khác biệt duy nhất được ghi nhận là nam giới mất nhiều thời gian hơn một chút để đạt tốc độ dòng chảy cực đại khi đứng tiểu. Dù khác biệt có ý nghĩa thống kê, các nhà nghiên cứu cho rằng kết quả này chịu ảnh hưởng của một trường hợp ngoại lệ và không có nhiều ý nghĩa trong thực hành lâm sàng.
Như vậy, đối với nam giới khỏe mạnh, việc đứng hay ngồi khi đi tiểu không tạo ra khác biệt đáng kể về chức năng tiểu tiện.
Thói quen theo văn hóa và góc nhìn khoa học
Một cuộc khảo sát toàn cầu năm 2023 trên 7.000 nam giới cho thấy tại Mỹ, chỉ khoảng 10% nam giới có thói quen ngồi khi đi tiểu. Tỷ lệ này cao hơn ở một số quốc gia khác, chẳng hạn Đức, nơi con số được ghi nhận lên tới 40%. Dù vậy, trong tiếng Đức, một số từ ngữ chỉ thói quen ngồi tiểu vẫn mang hàm ý châm biếm hoặc xúc phạm.
Việc lựa chọn đứng hay ngồi khi đi tiểu có thể chịu ảnh hưởng của định kiến văn hóa. Tuy nhiên, theo các tài liệu y khoa hiện có, tư thế tiểu tiện không phải yếu tố quan trọng đối với sức khỏe ở nam giới có hệ tiết niệu bình thường. Sự lựa chọn này chủ yếu liên quan đến sở thích và vấn đề vệ sinh.
Hai nhà nghiên cứu về sinh lý bàng quang Christian Moro và Charlotte Phelps, thuộc Đại học Bond (Australia), cho biết dường như không có sự khác biệt đáng kể giữa hai tư thế về thời gian tiểu tiện, tốc độ dòng chảy hay khả năng làm rỗng bàng quang. Nếu hệ tiết niệu khỏe mạnh, nam giới có thể lựa chọn tư thế khiến bản thân thoải mái nhất. Với người chọn tư thế đứng, việc giữ vệ sinh khu vực xung quanh cũng là điều cần lưu ý.
Thay đổi lựa chọn khi có vấn đề sức khỏe
Tuy nhiên, nếu gặp vấn đề về đường tiết niệu, tư thế tiểu tiện phù hợp có thể khác.
Một cuộc khảo sát năm 2020 trên gần 200 nam giới cho thấy những người có thói quen ngồi tiểu thường ghi nhận nhiều triệu chứng đường tiết niệu hơn. Điều này không đồng nghĩa với việc ngồi tiểu gây ra bệnh. Nhiều khả năng, họ chủ động chọn tư thế này vì đã gặp khó khăn khi tiểu tiện từ trước.
Sau tuổi 50, nhiều nam giới có thể bị phì đại tuyến tiền liệt. Tình trạng này khiến tuyến tiền liệt chèn ép niệu đạo, gây khó khăn khi tiểu tiện.
Bác sĩ tiết niệu Rena Malik giải thích rằng tình trạng trên có thể khiến một số người phải rặn khi đi tiểu hoặc có dòng tiểu yếu. Khi đó, việc đứng tiểu và kiểm soát hướng dòng nước tiểu có thể trở nên khó khăn hơn.
"Vì vậy, ngồi tiểu có thể thuận tiện hơn nếu xét về khía cạnh vệ sinh. Tuy nhiên, đây mới chỉ là giả thuyết", bà nói.
Đến nay, kết quả các nghiên cứu về vấn đề này vẫn chưa hoàn toàn đồng nhất. Một phân tích tổng hợp năm 2014, dựa trên 11 nghiên cứu, cho thấy tư thế ngồi giúp bàng quang làm rỗng tốt hơn ở nam giới có triệu chứng đường tiết niệu dưới.
Trong khi đó, ở nam giới khỏe mạnh, tư thế tiểu tiện không tạo ra khác biệt đáng kể.
Tuy nhiên, các nghiên cứu trước đây thường có quy mô nhỏ và thiếu thiết kế ngẫu nhiên hóa để so sánh trực tiếp hai tư thế.
Nghiên cứu mới có thiết kế chặt chẽ hơn, góp phần bổ sung bằng chứng về vấn đề này. Nhóm tác giả kết luận: "Dưới góc độ lâm sàng, tư thế đi tiểu hầu như không gây ra ảnh hưởng thực tế nào đến lưu lượng nước tiểu ở nam giới khỏe mạnh".
Vì vậy, nếu hệ tiết niệu hoạt động bình thường, nam giới có thể thoải mái lựa chọn tư thế đứng hoặc ngồi theo sở thích.