Bỏ qua điều hướng
•

Đánh thức tiềm năng du lịch văn hóa- lịch sử và sinh thái ở Cồn Tiên

Đánh thức tiềm năng du lịch văn hóa- lịch sử và sinh thái ở Cồn Tiên
Nguồn ảnh: Nhân Dân

Miền tây Gio Linh gồm các xã Gio An, Gio Sơn, Linh Hải và Linh Trường nay hợp nhất thành xã Cồn Tiên của tỉnh Quảng Trị, hội đủ nhiều yếu tố trở thành điểm đến của du lịch nổi tiếng với những giá trị đặc sắc về các di tích văn hóa, lịch sử cách mạng, sinh thái độc đáo. Đưa Luật Thủ đô 2026 về lĩnh v...

Cảnh quan thiên nhiên độc đáo

Anh Nguyễn Văn Hải, hướng dẫn viên du lịch ở Hội An đưa khách đến thăm hệ thống giếng cổ và ruộng rau xà-lách trên đá ở Cồn Tiên cho biết, những năm gần đây, Cồn Tiên được nhắc đến đậm nét trong bản đồ du lịch Quảng Trị bởi cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp, có sức thu hút đối với du khách gần xa.

Cùng với đó, một hệ thống di tích dày đặc nằm trên địa bàn xã Cồn Tiên gồm di tích quốc gia và cấp tỉnh như: Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, di tích Binh đoàn 559, di tích đặc biệt quốc gia hệ thống giếng cổ Gio An, di tích mộ Thượng thư Lâm Hoằng, di tích miếu/chùa Long Phước gắn với câu chuyện nhân nghĩa của cư dân dựng miếu/chùa thờ Chúa Tiên Nguyễn Hoàng. Cồn Tiên cũng là nơi ra đời bài hát Tiếng đàn Ta Lư với câu hát nổi tiếng “Tiếng trống trận từ Gio An vọng đến” của nhạc sĩ Huy Thục.

Tất cả những câu chuyện đặc biệt đó đã làm cho Cồn Tiên, vùng đất miền tây huyện Gio Linh trước đây, đủ sức thu hút du khách mọi miền đến trải nghiệm. Cùng với trải nghiệm văn hóa, lịch sử cách mạng, Cồn Tiên còn lợi thế phát triển du lịch sinh thái, cộng đồng.

Từ những lợi thế đặc trưng đó, một số địa phương đã bước đầu xây dựng mô hình du lịch sinh thái để đón khách. Trong đó phải kể đến hệ thống giếng cổ Gio An gồm 14 giếng đã được xếp hạng di tích lịch sử-văn hóa quốc gia đặc biệt và đang được tỉnh làm hồ sơ trình các cấp công nhận di sản văn hóa thế giới vì những giá trị hiếm có.

Nét độc đáo của hệ thống giếng cổ Gio An là nằm ở chân sườn các quả đồi đất đỏ ba-dan, được tạo thành nhờ kỹ thuật lắp ghép, kè đá để khai thác các mạch nước ngầm trong lòng đất. Từ xa xưa cho đến nay, dù thời tiết khô hạn đến mấy, mạch nước ngầm của giếng cổ vẫn tuôn chảy trong xanh và mát lành. Các giếng cổ chính là nơi cung cấp nguồn nước sinh hoạt hằng ngày cho người dân địa phương. Đặc biệt, cùng với văn hóa, hệ thống giếng cổ ở Gio An đã mang lại những giá trị tinh thần rất to lớn trong đời sống dân sinh.

Nhận thấy được giá trị to lớn của hệ thống di tích giếng cổ Gio An, thời gian qua, tỉnh Quảng Trị đã huy động từ nhiều nguồn đầu tư hàng chục tỷ đồng tu sửa đường giao thông, tôn tạo lại một số giếng cổ nhằm phục vụ cho việc khai thác du lịch.

Đặc biệt, thôn An Nha trước đây nay thuộc thôn Gio An tây là thôn đầu tiên của vùng này được chọn phát triển mô hình du lịch cộng đồng, sau đó nhân rộng ra các thôn có tiềm năng khác.

Anh Trần Xuân Huy, Giám đốc Công ty Du lịch Đường 9 cho biết, sản phẩm du lịch mới nhất được các đơn vị thiết kế là trải nghiệm tour du lịch giếng cổ Gio An và các di tích lịch sử, văn hóa tại Cồn Tiên và vùng lân cận với thời gian một ngày. Sau khi thăm giếng cổ, buổi trưa ở lại thưởng thức ẩm thực nổi tiếng ở Gio An, buổi chiều du khách viếng thăm Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, về Di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương-Bến Hải, kết thúc ngày.

Đây có thể coi là tuyến du lịch mũi nhọn rất được kỳ vọng, qua đó sẽ thúc đẩy du lịch Cồn Tiên phát triển xứng tầm với giá trị của di tích lịch sử-văn hóa độc đáo của vùng đất này.

Để tạo thêm nhiều điểm đến, Ủy ban nhân dân xã Gio An chủ trì, phối hợp Ủy ban nhân dân xã Gio Linh quy hoạch lại các di tích căn cứ Dốc Miếu, căn cứ Cồn Tiên nằm trên hệ thống Hàng rào điện tử McNamara trước đây nhằm tạo thêm sản phẩm mới cho du khách, nhất là các du khách ở nước ngoài.

Đào tạo nhân lực du lịch phù hợp hơn

Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Cồn Tiên Lê Vĩnh Phú cho biết, khó khăn hiện nay là hệ thống giao thông ở thôn Gio An dẫn đến các giếng cổ, các di tích cách mạng được đầu tư đã mấy chục năm qua bằng đường bê-tông, nay xuống cấp trầm trọng.

Các loại hình dịch vụ đi kèm sản phẩm du lịch hầu như chưa có. Người làm du lịch ở địa phương chưa được đào tạo các kỹ năng. Công tác quảng bá về tiềm năng, sức hấp dẫn của du lịch chưa tương xứng nên hạn chế trong việc thu hút du khách.

Theo ông Phú, để có được sản phẩm du lịch hoàn thiện, làm điểm nhấn du lịch cộng đồng của tỉnh, đề nghị tỉnh tập trung đầu tư tôn tạo hệ thống giếng cổ, đường vào các di tích, có chính sách đào tạo lao động địa phương làm du lịch.

Từng bước hình thành và phát triển các sản phẩm đặc trưng của địa phương, phù hợp định hướng phát triển du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh. Chú trọng xây dựng thương hiệu, quảng bá các sản phẩm đặc trưng của địa phương như hồ tiêu hữu cơ, gà đồi, thịt thỏ... Trong đó, nhiệm vụ trọng tâm là đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển du lịch.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Quảng Trị Hồ Văn Hoan nhận xét, xã Cồn Tiên có tiềm năng du lịch rất lớn, tập trung nhiều loại hình. Vì vậy, quá trình phát triển cần chú ý trong mối liên kết vùng để du khách được trải nghiệm nhiều địa điểm khi đến Quảng Trị.

Sở sẽ nghiên cứu, phối hợp xã và các doanh nghiệp để mở lớp đào tạo cho người dân trên địa bàn hiểu được vai trò chủ thể, kỹ năng làm nghề trong quá trình phát triển và khai thác du lịch tại địa phương nhằm tạo thêm thu nhập và nâng cao đời sống văn hóa tinh thần.

Cùng với đó có những định hướng cụ thể cho chính quyền và người dân xây dựng các loại hình du lịch, chú trọng đến quy mô, phạm vi và sản phẩm du lịch đặc trưng. Kêu gọi doanh nghiệp đến đầu tư xây dựng mô hình du lịch sinh thái một cách chuyên nghiệp hơn giúp du khách được hòa mình, trải nghiệm chân thực đời sống sinh hoạt, văn hóa của địa phương.

Có như vậy thì việc khai thác tiềm năng du lịch ở Cồn Tiên mới được đặt trong hệ sinh thái du lịch của toàn tỉnh và khu vực để phát triển bền vững.

Bài và ảnh: LÂM QUANG HUY

Sau khi hợp nhất các xã Gio An, Gio Sơn, Linh Hải và Linh Trường, xã Cồn Tiên thuộc tỉnh Quảng Trị đang sở hữu nguồn tài nguyên dồi dào để phát triển du lịch bền vững. Địa phương quy tụ mật độ di tích lịch sử và văn hóa dày đặc, tiêu biểu như Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, di tích Binh đoàn 559, mộ Thượng thư Lâm Hoằng cùng không gian tâm linh miếu và chùa Long Phước. Bên cạnh đó, vùng đất này còn lưu dấu ấn nghệ thuật sâu đậm khi là nơi khơi nguồn cảm hứng cho nhạc sĩ Huy Thục sáng tác bài hát Tiếng đàn Ta Lư. Trọng tâm tạo nên nét khác biệt của vùng đất ba-dan Cồn Tiên là hệ thống 14 giếng cổ Gio An, công trình đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt và đang hoàn thiện hồ sơ trình công nhận di sản văn hóa thế giới. Công trình này thể hiện kỹ thuật lắp ghép kè đá độc đáo nhằm khai thác các mạch nước ngầm mát lành, phục vụ sinh hoạt dân sinh xuyên suốt nhiều thế kỷ. Nhằm phát huy tối đa giá trị di sản gắn với sinh thái, tỉnh Quảng Trị đã đầu tư hàng chục tỷ đồng nâng cấp hạ tầng giao thông và tôn tạo hiện trạng các điểm di tích. Hiện nay, mô hình du lịch cộng đồng đang được triển khai thí điểm tại thôn Gio An Tây trước khi mở rộng ra các địa bàn lân cận. Nhiều doanh nghiệp lữ hành, trong đó có Công ty Du lịch Đường 9, đã hoàn thiện tour trải nghiệm một ngày kết nối giếng cổ Gio An, ẩm thực bản địa với Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn và di tích Đôi bờ Hiền Lương Bến Hải. Tuyến du lịch mũi nhọn này hứa hẹn tạo bước đột phá kinh tế, từng bước nâng tầm vị thế của Cồn Tiên trên bản đồ du lịch di sản Việt Nam.
amung