Trận lụt lịch sử tháng 11-2025 khiến Nha Trang ngập nặng - Ảnh: XUÂN HOÁT
Gần 1 năm sau trận lũ lịch sử tháng 11-2025, tại Khánh Hòa, cùng với Diên Khánh, khu vực Nha Trang gánh chịu thiệt hại rất nặng nề.
Thấy mưa lớn là sợ
Sau cơn mưa lớn lúc rạng sáng 22-9, hàng ngàn người dân ở phường Bắc Nha Trang chật vật khi di chuyển vào trung tâm làm việc.
"Tôi vào Nha Trang sinh sống gần 5 năm, năm nào cũng chịu cảnh đoạn đường Phạm Văn Đồng khúc gần Hòn Chồng ngập lênh láng khi mưa. Đây là đường ngay bờ biển mà hệ thống thoát nước quá tệ, mãi chưa khắc phục" - anh Nguyễn Văn Thế (trú phường Bắc Nha Trang) - bức xúc.
Trên bức tường căn nhà cấp 4 của bà Huỳnh Thị Bảy (trú phường Tây Nha Trang) vẫn còn hằn rõ dấu vết úa vàng của trận lũ gần 1 năm trước. Sau lũ lịch sử, những tài sản giá trị của gia đình bà Bảy đều bị chìm trong nước lũ, hư hỏng gần hết.
"Mấy ngày nay, nghe báo đài cảnh báo mưa to, lũ quét, tay chân tôi cứ run lẩy bẩy. Chỉ nghĩ về cảm giác của trận lụt hồi tháng 11-2025 thôi mà đêm tôi ngủ không được. Mong rằng lũ đừng về nữa" - bà Bảy nói.
Nhiều năm trước, vấn đề ngập lụt ở đô thị Nha Trang đã có nhưng mức độ, cường độ không lớn. Đến nay, vấn đề ngập lụt không còn là điều hiếm thấy, mức độ ngập nhiều hơn, lâu hơn.
Hệ thống sông Tắc đang bị bồi, lấn khiến việc thoát lũ chậm - Ảnh: XUÂN HOÁT
Ngoài yếu tố biến đổi khí hậu, một trong những nguyên nhân được chỉ ra là do tốc độ đô thị hóa nhanh, quy hoạch đô thị bị phá vỡ, hệ thống tiêu thoát lũ trở nên không hiệu quả khi có mưa lớn.
Hơn 10 năm trước, UBND tỉnh Khánh Hòa phê duyệt một số dự án chống ngập, tiêu thoát lũ cho vùng Nha Trang, Diên Khánh. Tuy nhiên vì nhiều lý do, đến nay một số dự án chưa thực hiện, số khác đã hoàn thành nhưng chưa phát huy hiệu quả, dự án còn lại đang triển khai nhưng rất chậm.
Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Khánh Hòa, đến nay 2 dự án thoát lũ cho Nha Trang, gồm chỉnh trị hạ lưu sông Tắc và sông Quán Trường (giai đoạn 1) đã hoàn thành từ lâu nhưng chưa được nghiệm thu.
Còn dự án hệ thống thoát lũ từ cầu (đường sắt) Phú Vinh về đến đầu sông Tắc chưa nghiệm thu, hoàn thành và tình trạng bồi lấp bùn cát chưa được xử lý triệt để.
Đây là 2 con sông thuộc TP Nha Trang cũ, nay thuộc các phường Tây Nha Trang và Nam Nha Trang.
Trong đó, dự án chỉnh trị hạ lưu sông Tắc và sông Quán Trường có vốn đầu tư khoảng 590 tỉ đồng, sẽ thoát lũ sông Tắc, sông Quán Trường.
Dự án xây dựng hệ thống thoát lũ từ cầu Phú Vinh về đến đầu sông Tắc (giai đoạn 1) có tổng mức đầu tư hơn 285 tỉ đồng. Dự án nhằm dẫn toàn bộ nước lũ ở khu vực dự án về nhập sông Tắc, đảm bảo chống ngập lụt trực tiếp cho khu dân cư phía tây đường và vùng bờ tả kênh thoát lũ.
Dự án này kết hợp với dự án chỉnh trị hạ lưu sông Tắc và sông Quán Trường tạo nên hệ thống thoát lũ hoàn chỉnh từ cầu đường sắt đến cầu Bình Tân nhằm giải quyết ô nhiễm, ngập lụt phía tây Nha Trang, một số khu vực đô thị mới.
Tình trạng lấn chiếm lòng sông ở Nha Trang xảy ra nhiều năm nay - Ảnh: XUÂN HOÁT
Ngoài 2 dự án trên, từ cuối 2023, HĐND tỉnh Khánh Hòa đã thông qua nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư dự án chỉnh trị hạ lưu sông Tắc (giai đoạn 2, tổng mức đầu tư 600 tỉ đồng).
Ông Đoàn Tùng Lâm - Phó giám đốc Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và thủy lợi tỉnh Khánh Hòa - cho biết dự án này có mục tiêu nạo vét khơi thông dòng chảy thoát lũ từ cầu sông Tắc đến cầu Bình Tân, xây dựng đê kè, hành lang quản lý kè bờ hữu sông Tắc cùng các cống thoát nước và công trình phụ trợ. Dự án mới được khởi công từ tháng 3-2026.
Dự án được xem là bài toán chống ngập cho khu vực phía nam của đường 23 Tháng 10, phía tây của đường Lê Hồng Phong, trước khi đổ ra biển tại Cửa Bé (phường Nam Nha Trang).
Theo Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và thủy lợi tỉnh Khánh Hòa, phía thượng lưu cầu sông Tắc đã đầu tư xây dựng dự án hệ thống thoát lũ từ cầu Phú Vinh đến đầu sông Tắc, nhưng phía hạ lưu chưa hoàn chỉnh.
Những lý do trên cũng khiến tình hình ngập lụt ở khu vực Tây Nha Trang thêm phần nặng nề.
Ba con sông ở Nha Trang gần như mất khả năng tiêu thoát lũ
Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Khánh Hòa đánh giá, sông Tắc, sông Quán Trường với sông Cái Nha Trang là 3 hệ thống thoát lũ chính của khu vực Diên Khánh và Nha Trang.
Một số sông nhánh kết nối với 3 con sông này về chức năng giúp tiêu thoát lũ. Tuy nhiên, nhiều năm qua bị lấn chiếm, lòng sông thu hẹp, bồi lắng nên gần như không có tác dụng tiêu thoát lũ khi mưa lớn.
Đường Phạm Văn Đồng (phường Bắc Nha Trang) bị ngập sau cơn mưa lớn, sáng 22-9 - Ảnh: XUÂN HOÁT
Ông Nguyễn Đình Anh Minh - Chủ tịch UBND phường Tây Nha Trang - cho biết mới đây khi đi thực tế ở địa phương, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Việt Hùng chỉ đạo khẩn trương cho làm sạch ba con sông Kim Bồng, Bà Vệ và sông Tháo (đều thuộc địa bàn phường Tây Nha Trang).
Đây là 3 con sông chảy qua khu vực dân cư, đến nay bị lấn chiếm, ô nhiễm nghiêm trọng và gần như mất khả năng tiêu nước thoát lũ.
"Đến nay, cả 3 con sông đã được dọn dẹp rác, bèo tây trả lại lòng sông để thoát lũ. Phường cũng đã chỉ đạo công an phường, Phòng Tài nguyên, Nông nghiệp và Đô thị và đơn vị liên quan tiếp tục thực hiện công tác kiểm tra, xử lý vi phạm về môi trường, đất đai, xây dựng dọc sông Kim Bồng, Bà Vệ và sông Tháo" - ông Minh nói.
Đèo Ngoạn Mục nối Khánh Hòa và Lâm Đồng sạt lở do mưa lớnLực lượng chức năng tỉnh Khánh Hòa đang gấp rút khắc phục các vị trí sạt lở trên đèo Ngoạn Mục.