Phối hợp xử lý hồ sơ giữa cơ quan thuế và đăng ký kinh doanh
Theo chỉ đạo mới nhất của Bộ Tài chính về việc đẩy nhanh tiến độ xử lý thủ tục giải thể doanh nghiệp, cơ quan đăng ký kinh doanh có trách nhiệm phối hợp cơ quan thuế khẩn trương rà soát đẩy nhanh tiến độ và rút ngắn thời hạn xử lý thủ tục này.
Cụ thể, đối với trường hợp doanh nghiệp nộp hồ sơ đăng ký giải thể, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh xử lý hồ sơ, gửi thông tin cho cơ quan thuế trong thời hạn 1 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ.
Khi nhận được ý kiến của cơ quan thuế về việc doanh nghiệp đã hoàn thành nghĩa vụ thuế trong thời hạn quy định, cơ quan đăng ký kinh doanh chuyển tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp sang tình trạng “Đã giải thể” trong thời hạn 1 ngày làm việc kể từ ngày nhận được ý kiến. Trường hợp không nhận được ý kiến của cơ quan thuế sau 2 ngày gửi thông tin, cơ quan đăng ký kinh doanh chuyển tình trạng pháp lý của doanh nghiệp sang tình trạng “Đã giải thể".
Hướng giải quyết đối với trường hợp doanh nghiệp không nộp hồ sơ đăng ký giải thể: Đối với trường hợp doanh nghiệp không nộp hồ sơ đăng ký giải thể, sau thời hạn 180 ngày kể từ ngày cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh nhận được nghị quyết, quyết định giải thể hoặc thông báo doanh nghiệp đang làm thủ tục giải thể trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, nếu không nhận được hồ sơ đăng ký giải thể, hồ sơ chấm dứt hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh và không có ý kiến phản đối bằng văn bản của cơ quan quản lý thuế hoặc tổ chức, cá nhân liên quan, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh chuyển tình trạng pháp lý của doanh nghiệp sang trạng thái “Đã giải thể” trong thời hạn 1 ngày làm việc kể từ ngày kết thúc thời hạn nêu trên; chuyển tình trạng pháp lý của chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh sang tình trạng “Đã chấm dứt hoạt động”.
Về việc phối hợp tiếp nhận, xử lý hồ sơ giải thể doanh nghiệp, Bộ Tài chính yêu cầu trong trường hợp phát sinh sự cố kỹ thuật hoặc giao dịch chưa được truyền/nhận kịp thời, cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế chủ động phối hợp, trao đổi thông tin nhằm bảo đảm cơ quan thuế thực hiện phản hồi trong thời hạn 2 ngày làm việc kể từ ngày nhận được thông tin và cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh xử lý hồ sơ trong thời hạn quy định.
Không để người nộp thuế phải đi lại nhiều lần
Thực tế cho thấy khi chuyển từ nộp thuế theo phương pháp khoán sang tự kê khai, tự nộp thuế theo doanh thu thực tế, người nộp thuế có tâm lý lo ngại thủ tục phức tạp, sợ làm sai, sợ bị phạt còn khá phổ biến trong hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ.
Để đồng hành, hỗ trợ người nộp thuế, đồng thời bảo đảm kỷ cương, kỷ luật trong thực thi chính sách, pháp luật thuế, Cục Thuế đã có công văn số 7408/CT-PC ngày 6/10/2026 yêu cầu cơ quan thuế các cấp triển khai đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hướng dẫn người nộp thuế thực hiện đúng, đầy đủ nghĩa vụ thuế, hạn chế rủi ro vi phạm.
Cụ thể là tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn, hỗ trợ để người nộp thuế hiểu đúng và tự giác thực hiện nghĩa vụ thuế theo chính sách, pháp luật. Đối với các sai sót do chưa nắm rõ quy định, không có dấu hiệu cố ý, cơ quan thuế kịp thời nhắc nhở, hướng dẫn để người nộp thuế điều chỉnh, khắc phục theo quy định.
Chủ động rà soát, cảnh báo sớm các trường hợp có nguy cơ sai sót, chậm khai, chậm nộp thuế; lưu giữ hồ sơ, thông tin về việc đã nhắc nhở, hướng dẫn để làm căn cứ xem xét, xử lý khi cần thiết; xử lý nghiêm đối với các trường hợp cố ý khai sai, trốn thuế, gian lận hoặc đã được nhắc nhở, cảnh báo nhưng tiếp tục vi phạm.
Cơ quan thuế cần xây dựng tài liệu ngắn gọn, dễ hiểu, phân theo nhóm ngành nghề, quy mô kinh doanh để có hình thức tuyên truyền phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Chú trọng hỗ trợ trực tiếp đối với người nộp thuế lớn tuổi, ở vùng khó khăn, hạn chế về công nghệ. Duy trì đường dây nóng, kênh hỗ trợ trực tuyến; giải đáp kịp thời, đầy đủ, không để người nộp thuế phải đi lại nhiều lần.
Thông tin từ Cục Thuế cho biết trong nhiều năm, số lượng doanh nghiệp đã ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế và doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký tiếp tục tích tụ, lên đến khoảng 600.000 doanh nghiệp.
Nếu không xử lý, số liệu đăng ký sẽ không phản ánh đúng tình trạng hoạt động thực tế của doanh nghiệp; hồ sơ tồn đọng ngày càng lớn, gây lãng phí nguồn lực xã hội và phát sinh rủi ro pháp lý đối với chính doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật. Đồng thời, thực tế cũng xuất hiện tình trạng lợi dụng pháp nhân không hoạt động thực chất, thành lập doanh nghiệp “ảo”, doanh nghiệp “ma” để mua bán, sử dụng hóa đơn bất hợp pháp, trốn thuế, chiếm đoạt tiền thuế.
Trong bối cảnh đó, Cục Thuế triển khai Chiến dịch làm sạch mã số thuế-Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh nhằm hướng đến hai yêu cầu: Hỗ trợ, tháo gỡ nhanh đối với doanh nghiệp thực sự có nhu cầu tuân thủ, muốn hoàn tất thủ tục chấm dứt hoạt động hoặc quay trở lại kinh doanh; đồng thời tăng cường sàng lọc rủi ro, ngăn chặn việc lợi dụng doanh nghiệp để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.
Đến hết tháng 8/2026, cơ quan thuế đã hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế cho gần 125.000 doanh nghiệp, chi nhánh và tổ chức, tăng khoảng 30% so với cuối năm 2025; trong đó có nhiều hồ sơ tồn từ năm 2025 trở về trước được tập trung xử lý trong chiến dịch. Đồng thời đã xác nhận hoàn thành nghĩa vụ thuế cho hơn 52.000 trường hợp để tiếp tục thực hiện thủ tục giải thể tại cơ quan đăng ký kinh doanh. Trong đó, có hơn 4.000 doanh nghiệp, tổ chức đã được khôi phục mã số thuế để tiếp tục hoạt động.
Chiến dịch làm sạch mã số thuế-Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh không đặt ra bất kỳ nghĩa vụ pháp lý mới nào đối với người nộp thuế.
BÍCH NGÂN