
Cục Dân số, Bộ Y tế tổ chức lễ trao giải cuộc thi sáng 8-10 - Ảnh: D.L.
Sáng 8-10, Bộ Y tế tổ chức lễ tổng kết và trao giải cuộc thi "Tìm hiểu về mất cân bằng giới tính khi sinh trên nền tảng số - hưởng ứng Ngày Quốc tế trẻ em gái 11-10".
"Chỉ cần các con khỏe mạnh, ngoan ngoãn là đủ"
"Mùa xuân năm 2005, khi em gái út của tôi chào đời tại ngôi nhà nhỏ ở một làng quê miền núi tỉnh Quảng Trị, thứ đón chào em không phải tiếng reo mừng rỡ mà là những lời xì xầm, thở dài". Chị Cao Nữ Huyền, viên chức dân số xã Đồng Lê, tỉnh Quảng Trị, kể lại trong bài dự thi của mình. Bài viết đã được trao giải "Bài viết truyền cảm hứng" với hơn 1.100 lượt thích, 1.800 lượt chia sẻ trên nền tảng số.
Câu chuyện của chị Huyền đã chạm đến ký ức của nhiều gia đình, đặc biệt ở những nơi quan niệm "trọng nam khinh nữ" còn nặng nề. Và những định kiến có thể tạo ra áp lực như thế nào đối với một gia đình khi đứa trẻ sinh ra không đúng với mong muốn về giới tính.
Chị Huyền kể lại khi em gái thứ ba chào đời, ông nội chỉ đứng ngoài sân không bước vào phòng thăm cháu. Còn hàng xóm đến thăm nhưng thay vì những lời chúc mừng, gia đình lại nghe những câu hỏi quen thuộc: "Đẻ cả ba cô con gái, sau này ai nối dõi, ai phụng dưỡng tuổi già?".
Mẹ chị Huyền đã có ba con gái. Những lời bàn tán ấy trở thành áp lực đè nặng lên người phụ nữ vừa sinh con.
Chị Huyền kể có những đêm mẹ chị nằm khóc vì nghe người khác nói "đẻ toàn gái là không có phước". Ba chị đi đám cưới, đám giỗ cũng không ít lần nghe những lời như "toàn con gái thì ngồi mâm dưới", "làm nhiều để làm gì rồi cũng nuôi con người ta".
May mắn, cha chị Huyền đồng hành cùng mẹ. Ông quan niệm: "Con nào cũng là máu mủ của mình, tôi chỉ cần các con khỏe mạnh, ngoan ngoãn là đủ". Câu nói ấy theo chị em chị Huyền suốt những năm tháng trưởng thành.
Gần 20 năm sau, ba cô con gái ngày nào giờ đều đã có công việc, gia đình và cuộc sống ổn định. Mỗi ngày, họ vẫn cố gắng trở thành chỗ dựa tinh thần cho cha mẹ.
"Không mong cầu có thể là niềm tự hào lớn lao, nhưng chúng tôi luôn hy vọng ba mẹ có thể nở nụ cười khi nhắc đến ba chị em", chị Huyền viết.
Cần thay đổi tư tưởng trọng nam khinh nữ
Chia sẻ tại chương trình, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên khẳng định sức lan tỏa mạnh mẽ của cuộc thi với gần 16 triệu lượt tiếp cận trên mạng xã hội. Đây là hiệu quả thiết thực của phương thức truyền thông mới, thể hiện bước đột phá trong chuyển đổi số, chuyển từ truyền thông một chiều sang đa chiều.
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cho biết theo số liệu đến hết năm 2022, tỉ số giới tính khi sinh của nước ta vẫn ở mức khoảng 110 bé trai/100 bé gái, trong khi mức cân bằng sinh học là khoảng 104 - 106 bé trai/100 bé gái.
Do đó Bộ Y tế đã tham mưu và Thủ tướng Chính phủ ban hành đề án với mục tiêu đến năm 2030 đưa tỉ số giới tính khi sinh về mức tự nhiên. Đây là 1 trong 4 chỉ tiêu mà Cục Dân số cần thực hiện để hoàn thành mục tiêu đề ra.
"Điều quan trọng là thay đổi tư tưởng trọng nam khinh nữ, không còn lựa chọn giới tính thai nhi, đồng thời nâng cao vai trò, vị thế của người phụ nữ trong xã hội", ông Tuyên nhấn mạnh.
Theo số liệu mới nhất từ Tổng cục Dân số, dự kiến Việt Nam sẽ có 1,5 triệu nam giới "dư thừa" vào năm 2034 và có thể lên tới 4,3 triệu vào năm 2050 nếu không giải quyết tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh.