Đề xuất đưa máy tính lượng tử về Việt Nam

Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Pasqal - doanh nghiệp đứng đầu bảng xếp hạng 10 doanh nghiệp công nghệ lượng tử tại Pháp - đề xuất hợp tác với Tập đoàn FPT đưa máy tính lượng tử về Việt Nam, phục vụ đào tạo, nghiên cứu và phát triển ứng dụng công nghệ.

Theo thông tin từ Tập đoàn FPT, đề xuất này được hai bên trình bày tại buổi làm việc với Phó thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng ngày 12-10, hướng tới từng bước xây dựng năng lực điện toán lượng tử và phát triển nguồn nhân lực làm chủ công nghệ chiến lược tại Việt Nam.

Các nội dung hợp tác trọng tâm được hai tập đoàn trao đổi gồm nghiên cứu chung về thuật toán và ứng dụng điện toán lượng tử; hợp tác phát triển, chế tạo máy tính lượng tử; đào tạo nhân lực chuyên sâu và hợp tác kinh doanh.

Tại buổi làm việc, ông Mark Armstrong - Giám đốc thương mại phụ trách khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi, châu Á - Thái Bình Dương của Tập đoàn Pasqal (Pháp) - giới thiệu năng lực nghiên cứu, phát triển máy tính lượng tử dựa trên công nghệ nguyên tử trung hòa của Pasqal.

Doanh nghiệp có nhà đồng sáng lập là giáo sư Alain Aspect, người đoạt giải Nobel Vật lý năm 2022.

Đại diện Pasqal bày tỏ mong muốn sớm triển khai hợp tác với FPT, chú trọng tuyển dụng nhân lực tại Việt Nam, đào tạo giảng viên, nhà khoa học và kỹ sư, chuyển giao kỹ năng và thúc đẩy ứng dụng công nghệ lượng tử trong công nghiệp.

Đánh giá cao các đề xuất của FPT và Pasqal, Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị hai tập đoàn sớm cụ thể hóa định hướng hợp tác thành các nội dung triển khai, có cam kết về nguồn lực và mốc thời gian rõ ràng.

Phó thủ tướng khẳng định Chính phủ Việt Nam khuyến khích doanh nghiệp công nghệ quốc tế hợp tác nghiên cứu, phát triển công nghệ, đào tạo nhân lực và đổi mới sáng tạo tại Việt Nam; sẵn sàng đồng hành, tạo điều kiện thuận lợi trong khuôn khổ pháp luật để hợp tác FPT và Pasqal được triển khai thực chất, hiệu quả.

Pháp - Việt tăng cường hợp tác khoa học, công nghệ

Đề xuất của FPT và Pasqal được đưa ra trong bối cảnh Việt Nam và Pháp tăng cường hợp tác khoa học, công nghệ sau chuyến thăm chính thức Pháp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tháng 9-2026. Tuyên bố chung Việt Nam - Pháp cũng đề cập hợp tác đào tạo, nghiên cứu và phát triển công nghệ lượng tử.

Quan hệ Việt Nam - Liên minh châu Âu (EU) đã được nâng cấp lên đối tác chiến lược toàn diện vào tháng 1-2026, trong đó khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là một trụ cột hợp tác quan trọng. Trong nước, Nghị quyết 57 và danh mục công nghệ chiến lược tại Quyết định 21/2026 của Thủ tướng là những định hướng liên quan đến việc nghiên cứu, phát triển và từng bước làm chủ công nghệ lượng tử.

Lần đầu máy tính lượng tử hoạt động ngoài không gian

Một bộ xử lý lượng tử lần đầu hoạt động trên quỹ đạo Trái đất, công nghệ tính toán bằng photon có thể vận hành trong môi trường không gian đầy thách thức.

Doanh nghiệp công nghệ hàng đầu nước Pháp sở hữu năng lực chế tạo máy tính lượng tử dựa trên công nghệ nguyên tử trung hòa, gắn liền với tên tuổi nhà đồng sáng lập Alain Aspect từng đoạt giải Nobel Vật lý năm 2022. Chương trình hợp tác dự kiến tập trung vào nghiên cứu thuật toán, chế tạo thiết bị, chuyển giao kỹ năng chuyên sâu và thúc đẩy thương mại hóa công nghệ lượng tử trong công nghiệp. Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng đánh giá cao tiềm năng dự án, đồng thời đề nghị hai đơn vị nhanh chóng cụ thể hóa kế hoạch hành động cùng các cam kết nguồn lực rõ ràng. Kế hoạch hợp tác song phương diễn ra trong bối cảnh quan hệ Việt Nam và Pháp cũng như Liên minh châu Âu liên tục ghi nhận những bước tiến ngoại giao quan trọng trong năm 2026. Ở cấp độ quốc gia, các định hướng từ Nghị quyết 57 và Quyết định 21/2026 của Thủ tướng Chính phủ đã xác định công nghệ lượng tử là lĩnh vực chiến lược ưu tiên làm chủ. Việc đón nhận những nền tảng tính toán đỉnh cao sẽ tạo động lực quyết định giúp giới khoa học trong nước đón đầu làn sóng công nghệ tương lai.