Đội bóng chuyền nam Trung Quốc gây thất vọng tại Asaid - Ảnh: FIVB
"Niềm vui của bóng đá nam không thể khỏa lấp sự sa sút của tam đại cầu", Nhân Dân Nhật Báo của Trung Quốc giật tít, khi Asiad 20 trôi đến những ngày thi đấu cuối cùng.
Trung Quốc cũng có điểm yếu
"Tam đại cầu" là 3 môn bóng mang tính tập thể, giàu tính đại chúng trên toàn cầu cũng như ở Trung Quốc - bóng đá, bóng chuyền và bóng rổ.
Trong "tam đại cầu", đội bóng đá nam Trung Quốc gây ấn tượng tại Asiad 20 với tấm HCĐ, sau khi thắng Uzbekistan trong lượt sút luân lưu.
Còn ở bóng chuyền, đội nữ Trung Quốc chứng minh sức mạnh khi thắng Nhật Bản 3-0 ở chung kết, mang về HCV duy nhất trong nhóm "tam đại cầu" cho Trung Quốc.
Nhưng chừng đó rõ ràng là chưa đủ với tham vọng của người dân đại lục.
Niềm vui của các cầu thủ bóng đá Trung Quốc khi giành HCĐ ở Asiad 20 - Ảnh: REUTERS
Nếu chúng ta nhìn khắp danh sách các môn thi đấu ở Asiad, sẽ phải thừa nhận một sự thật rằng người Trung Quốc áp đảo ở hầu hết những môn thể thao mà họ "góp mặt".
Trung Quốc chỉ thực sự bỏ qua một số rất ít môn thể thao mang tính địa phương, như cầu mây (phổ biến với Đông Nam Á), kurash (phổ biến với vùng Nam Á), hay pade - môn mới xuất hiện.
Còn lại, hễ chơi môn nào, Trung Quốc gần như đều dẫn đầu môn đó. Ngoại lệ chính là "tam đại cầu", mà mở rộng ra là nhóm các môn bóng thi đấu đồng đội.
Danh sách bao gồm bóng đá, bóng rổ (gồm 2 nhóm 3x3 và 5x5), bóng chuyền, bóng ném, bóng chày và bóng mềm (phiên bản dành cho nữ của bóng chày). Đây đều là các môn bóng thi đấu dưới dạng đồng đội, thuộc hệ thống Olympic và giàu tính đại chúng.
Tổng cộng có 12 nội dung ở Asiad cho nhóm các môn này. Trung Quốc chỉ đoạt duy nhất 1 HCV, cùng 1 HCB và 3 HCĐ trong tổng số 12 nội dung đó. Tỉ lệ vàng của họ chỉ là 8,3%, và tỉ lệ huy chương chỉ là 41,7%.
Một nền thể thao không thể nào hoàn hảo?
Trái lại, Hàn Quốc - dù trải qua kỳ Asiad bị đánh giá là thất bại, lại đoạt đến 6 HCV/12 nội dung kể trên, và ngoài ra còn có 2 HCĐ khác. Các đội bóng xứ kim chi đã đoạt HCV ở bóng đá nam, cả nam và nữ môn bóng rổ 5x5, bóng rổ 3x3 nam, bóng ném nữ và bóng chày (nam).
Nhật Bản cũng có 3 HCV kèm thêm một kỷ lục ấn tượng khác - đoạt huy chương 11/12 nội dung các môn bóng. Họ chỉ để sẩy huy chương ở môn bóng rổ 3x3 nam, và vô địch bóng chuyền nam, bóng đá nữ cùng bóng mềm (nữ). Hầu hết các nội dung còn lại Nhật Bản đều vào đến chung kết.
Khi so sánh 3 cường quốc đứng đầu làng thể thao châu Á, Trung Quốc lép vế hẳn ở nhóm các môn đồng đội.
Rất nhiều môn có nội dung đồng đội - như bóng bàn, cầu lông, quần vợt hay cả chạy, bơi tiếp sức, nhưng chỉ riêng nhóm các môn bóng, cuộc chơi mới thực sự mang tính phối hợp đông người trên diện rộng, và đòi hỏi các hệ thống chiến thuật đồng đội phức tạp.
Thống kê các môn đồng đội của 3 cường quốc Asiad - Đồ họa: HUY ĐĂNG
Theo Nhân Dân Nhật Báo, đây chính là điểm yếu trong khâu đào tạo hiện nay của thể thao Trung Quốc. Và chủ đề này đã luôn được mang ra tranh cãi nhiều thập niên qua, khi người đại lục thống trị những môn thể thao đề cao ý chí khổ luyện, kỹ thuật chi tiết, nhưng chưa đủ giỏi ở tính phối hợp đồng đội.
Người Trung Quốc không hề lấp liếm điểm yếu này của họ. Các trang báo lớn liên tiếp chỉ ra thất bại của những môn bóng, điển hình là bóng rổ.
Ở các kỳ Asiad trước, Trung Quốc thường áp đảo môn bóng rổ nhờ chiều cao nổi trội của dàn VĐV. Nhưng đến kỳ Asiad này, cả Nhật Bản lẫn Hàn Quốc đều trình làng các "cây sào" không hề kém cạnh về hình thể, và kết quả là Trung Quốc trắng tay ở bóng rổ.
Trung Quốc (áo đỏ) không còn áp đảo Nhật Bản về chiều cao ở bóng rổ - Ảnh: VCG
Vấn đề này được Bành Phái Tân Văn (báo The Paper) chỉ ra qua cách lý giải như sau: "Các đối thủ của Trung Quốc ngày càng quốc tế hóa. Như đội Nhật Bản sử dụng 4 cầu thủ từ môi trường đại học Mỹ.
Thêm vào đó, họ có hệ thống chiến thuật rất phong phú, từ cách chơi nhanh, ném xa nhiều và di chuyển liên tục. Trong khi đó, Trung Quốc mắc kẹt với các hệ thống cũ, nhận thức cũ...".
Đó là về bóng rổ, môn thể thao dẫu sao Trung Quốc cũng từng khẳng định được sức mạnh. Còn ở bóng đá, làng thể thao đại lục sau hàng thập niên đầu tư vẫn đau đáu tìm công thức cho khả năng vươn đến tầm thế giới - điều mà Nhật Bản, Hàn Quốc đã sớm làm được.
Thể thao Việt Nam không đạt chỉ tiêu ở Asiad 20Dù đội cầu mây 4 nữ VĐV đã mang về tấm HCV thứ 3 cho nước nhà, đoàn thể thao Việt Nam vẫn không thể hoàn thành chỉ tiêu tại Asiad 20.