Tiền Phong • 21/10/2026 06:30

Diện mạo Quốc học Huế sau 130 năm

Trải qua 130 năm, Trường Quốc học Huế là nơi lưu giữ những nét kiến trúc cổ kính, tạo dấu ấn giáo dục và lịch sử đặc biệt. Ngôi trường hiện được chỉnh trang, nâng cấp cơ sở vật chất trước ngày kỷ niệm thành lập. Ngôi trường đặc biệt ở Thái Nguyên Lễ khai giảng đặc biệt ở ngôi trường của học sinh dân...

Thành lập ngày 23/10/1896 dưới triều vua Thành Thái, Trường Quốc học Huế là một trong những ngôi trường trung học lâu đời nhất Việt Nam. Nằm bên sông Hương, ngôi trường mang dấu ấn kiến trúc cổ kính, đồng thời là nơi đào tạo nhiều thế hệ học sinh tài năng cho đất nước. Những ngày này, trường được chỉnh trang để chuẩn bị kỷ niệm 130 năm thành lập.

Trường mang tên ban đầu là “Pháp tự Quốc học Trường môn”, từng đổi thành Collège Quốc học, Lycée Khải Định trước khi trở lại tên Quốc học như ngày nay. Đáng chú ý, năm 2020, địa điểm trường được xếp vào hệ thống Di tích Quốc gia Đặc biệt về Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Huế.

Tấm biển "Pháp tự Quốc học Trường môn" ghi tên trường vẫn còn lưu giữ tại nhà truyền thống của trường cho tới ngày nay.

Từ những dãy nhà ban đầu được cải tạo từ trại lính thủy quân, năm 1915, trường được xây dựng lại bằng gạch, vôi vữa, mái ngói theo phong cách kiến trúc phương Tây. Qua hơn một thế kỷ, những khối nhà cổ, cửa sổ và mái ngói đặc trưng tạo nên diện mạo riêng cho Quốc học Huế, lưu giữ dấu ấn lịch sử trong không gian giáo dục hiện đại.

Giữa khuôn viên trường là tượng đồng Nguyễn Tất Thành, được xây dựng năm 1990 nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh. Niên khóa 1908 - 1909, Người từng theo học tại đây, tham gia các hoạt động yêu nước trước khi rời Huế, tiếp tục hành trình tìm đường cứu nước. Tượng đài trở thành điểm nhấn lịch sử đặc biệt trong không gian học đường.

Quốc học Huế là ngôi trường gắn với tên tuổi nhiều cựu học sinh tiêu biểu, trong đó có Chủ tịch Hồ Chí Minh, các Tổng Bí thư Trần Phú, Hà Huy Tập, Lê Duẩn và Đại tướng Võ Nguyên Giáp... Những dấu ấn ấy được lưu giữ tại nhà truyền thống, góp phần kể lại hành trình hình thành, phát triển của ngôi trường và truyền thống bồi dưỡng nhân tài qua nhiều thế hệ.

Nhà truyền thống còn là nơi lưu giữ hình ảnh, tư liệu về lịch sử nhà trường cùng những thế hệ học sinh đã trưởng thành từ mái trường Quốc học. Ngôi nhà cũng là một trong những hạng mục được cải tạo trong dự án nâng cấp trường vừa triển khai, nhằm bảo tồn giá trị truyền thống, hoàn thiện không gian trưng bày và phục vụ hoạt động giáo dục lịch sử cho học sinh.

Cổng trường Quốc học Huế hơn 100 năm trước. Ảnh tư liệu

Một góc nhà truyền thống của trường còn lưu giữ quả chuông treo trên cổng trường, cùng tấm biển "Pháp tự Quốc học Trường môn".

Bình phong long mã phía trước trường có gắn tấm bia đá ghi năm tháng thành lập trường.

Các dãy phòng học, khối chức năng được kết nối bằng hệ thống hành lang có mái che bê tông, tạo lối đi thuận tiện giữa những khu vực trong trường. Bên cạnh các công trình mang dấu ấn kiến trúc đầu thế kỷ XX, những hạng mục phục vụ nhu cầu học tập, sinh hoạt hiện nay góp phần tạo nên diện mạo đan xen giữa không gian di sản và cơ sở giáo dục hiện đại.

Chuẩn bị cho lễ kỷ niệm 130 năm thành lập, UBND TP. Huế đã phê duyệt dự án cải tạo, nâng cấp Trường THPT Chuyên Quốc học Huế có tổng mức đầu tư gần 16,3 tỷ đồng, khởi công tháng 9/2025. Các hạng mục gồm nhà hội trường hai tầng, nhà truyền thống và lưu niệm, nhà khách cùng hệ thống âm thanh, ánh sáng. Nhà thầu hiện hoàn tất những phần việc cuối cùng để phục vụ lễ kỷ niệm.

Cùng với các công trình chính, dự án còn chỉnh trang đường nội bộ, bồn hoa, thảm cỏ, hệ thống chiếu sáng sân vườn; cải tạo nhà mỹ thuật, phòng âm nhạc, phòng sinh hoạt chuyên môn, khán đài sân vận động và nhà thi đấu thể thao.

Việc hoàn thiện cơ sở vật chất hướng tới phục vụ lễ kỷ niệm 130 năm, đồng thời đáp ứng tốt hơn nhu cầu dạy và học của nhà trường.

Thành lập ngày 23/10/1896 dưới triều vua Thành Thái với tên gọi ban đầu "Pháp tự Quốc học Trường môn", Trường Quốc học Huế là một trong những cơ sở giáo dục trung học lâu đời nhất Việt Nam. Năm 2020, địa điểm bên bờ sông Hương này đã chính thức được xếp hạng vào hệ thống Di tích Quốc gia Đặc biệt về Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Huế. Không gian học đường nơi đây lưu giữ nhiều tầng di sản kiến trúc phương Tây từ đợt tái thiết quy mô lớn năm 1915, nổi bật với hệ thống nhà cổ, cửa sổ đặc trưng và bình phong long mã ghi dấu ngày thành lập. Khuôn viên trường cũng là nơi đặt tượng đồng Nguyễn Tất Thành kỷ niệm niên khóa 1908 đến 1909 Người từng theo học, đồng thời khắc ghi dấu ấn của các nhà lãnh đạo kiệt xuất như Trần Phú, Hà Huy Tập, Lê Duẩn và Võ Nguyên Giáp. Hướng tới dấu mốc 130 năm thành lập, UBND TP. Huế đã phê duyệt dự án cải tạo và nâng cấp Trường THPT Chuyên Quốc học Huế với tổng mức đầu tư gần 16,3 tỷ đồng, khởi công vào tháng 9/2025. Dự án tập trung chỉnh trang nhà hội trường hai tầng cùng nhà truyền thống, qua đó vừa bảo tồn nguyên vẹn giá trị lịch sử vừa đáp ứng trọn vẹn yêu cầu giảng dạy hiện đại.

Xem thêm tại Tiền Phong