Quá trình tiến hành điều chỉnh cho thấy, chỉ khi việc điều chỉnh được tiến hành đúng đắn mới giúp Quân đội có thêm sức mạnh, đủ năng lực hoàn thành mọi nhiệm vụ trong mọi tình huống.
Những năm qua, việc điều chỉnh tổ chức lực lượng Quân đội được tiến hành từng bước, có lộ trình, đặt dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp của Đảng, sự quản lý của Nhà nước, sự lãnh đạo, chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng.
Đến năm 2025, mục tiêu điều chỉnh tổ chức lực lượng Quân đội “tinh, gọn, mạnh” đã cơ bản hoàn thành. Gần 2.900 tổ chức được điều chỉnh; nhiều đầu mối trung gian được giảm, cơ cấu lực lượng từng bước được sắp xếp hợp lý hơn. Trong quá trình đó, toàn quân vẫn duy trì nghiêm chế độ sẵn sàng chiến đấu, hoàn thành nhiệm vụ huấn luyện, bảo vệ chủ quyền, phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn và xử lý các tình huống.
Kết quả ấy cho thấy điều chỉnh tổ chức không phải là phép tính đơn giản về số lượng. Giảm đầu mối chỉ có ý nghĩa khi lực lượng được bố trí hợp lý hơn, chức năng, nhiệm vụ rõ hơn và khả năng hoàn thành nhiệm vụ tốt hơn.
Thực tiễn cũng cho thấy, khi tình hình thế giới, khu vực tiếp tục diễn biến nhanh chóng, phức tạp; khoa học, công nghệ quân sự phát triển, không gian mạng, tác chiến điện tử, phương tiện không người lái, trí tuệ nhân tạo và nhiều công nghệ mới đã và đang làm thay đổi yêu cầu đối với lực lượng, phương thức chỉ huy, hiệp đồng và tác chiến.
Trong nước, việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt ra yêu cầu mới đối với tổ chức quân sự địa phương, xây dựng khu vực phòng thủ và thế trận quốc phòng toàn dân.
Những thay đổi đó đòi hỏi tổ chức Quân đội phải tiếp tục được điều chỉnh, có khả năng thích ứng với những thay đổi của chiến tranh và nhiệm vụ quốc phòng.
Theo Kế hoạch của Bộ Quốc phòng và Kết luận của Thường vụ Quân ủy Trung ương, việc điều chỉnh tổ chức tiếp tục được triển khai trong giai đoạn mới. Sáu tháng đầu năm 2026, toàn quân đã điều chỉnh hơn 3.400 tổ chức; tổ chức quân sự địa phương tiếp tục được kiện toàn phù hợp mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Một số lực lượng mới cũng được hình thành, trong đó có Lực lượng phương tiện không người lái.
Điều quan trọng là sau điều chỉnh, các tổ chức ấy phải đáp ứng tốt hơn yêu cầu nhiệm vụ. Một đơn vị được sắp xếp lại phải rõ hơn về chức năng, nhiệm vụ; một lực lượng được tổ chức mới phải đáp ứng một yêu cầu thực tiễn; một đầu mối được giảm phải giúp bộ máy vận hành nhanh hơn, hiệu quả hơn. Đó mới là ý nghĩa của tinh, gọn.
Vì thế, thước đo của điều chỉnh tổ chức trước hết là ở sức mạnh chiến đấu và khả năng hoàn thành nhiệm vụ của Quân đội sau điều chỉnh. Điều chỉnh đến đâu phải bảo đảm sẵn sàng chiến đấu đến đó; tổ chức lại lực lượng nhưng không để khoảng trống trong chỉ huy, quản lý; tinh giản bộ máy nhưng không làm giảm khả năng thực hiện nhiệm vụ. Cùng với đó là bảo đảm tốt công tác tư tưởng, chính sách, bố trí cán bộ, để quá trình điều chỉnh diễn ra ổn định, chặt chẽ.
Một yêu cầu khác cũng không thể tách rời: Tổ chức phải đi cùng con người và trang bị. Một cơ cấu tổ chức mới sẽ khó phát huy hiệu quả nếu chất lượng cán bộ, trình độ chuyên môn, khả năng khai thác vũ khí, trang bị không được nâng lên tương ứng. Những lực lượng mới cũng cần được chuẩn bị đồng bộ về con người, tổ chức, trang bị và phương thức hoạt động.
Đặt trong tiến trình xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, điều chỉnh tổ chức vì thế là một phần của quá trình đổi mới toàn diện, từ tổ chức lực lượng, xây dựng đội ngũ đến phát triển vũ khí, trang bị và làm chủ khoa học, công nghệ.
Một Quân đội tinh, gọn, mạnh là Quân đội được tổ chức phù hợp nhất với nhiệm vụ; lực lượng được bố trí đúng nhất với yêu cầu; chỉ huy, hiệp đồng nhanh và hiệu quả, luôn đủ sức hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong mọi tình huống.
Đó cũng là lý do quá trình điều chỉnh tổ chức đang được tiếp tục với tinh thần chủ động, khoa học, thận trọng, nhưng không cầu toàn. Mỗi lần điều chỉnh phải là một lần tổ chức lại nguồn lực để tạo thêm sức mạnh.
NINH CƠ