Hen phế quản là bệnh hô hấp mạn tính có thể ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt, công việc và chất lượng cuộc sống. Với những người mắc hen nặng, việc kiểm soát bệnh càng trở nên khó khăn khi triệu chứng kéo dài, các đợt kịch phát có thể xuất hiện bất ngờ, thậm chí khiến người bệnh phải nhập viện nhiều lần.
Theo GS.TS Ngô Quý Châu, Chủ tịch Hội Hô hấp Việt Nam, ước tính khoảng 3,23% dân số Việt Nam đang sống chung với bệnh hen, trong đó 7-11% thuộc nhóm hen nặng. Tuy chiếm tỉ lệ không lớn, nhóm bệnh nhân này lại chịu nhiều ảnh hưởng về sức khỏe, đồng thời tạo ra gánh nặng đáng kể đối với gia đình và hệ thống y tế.
Đáng chú ý, hen nặng được ước tính chiếm hơn 70% tổng chi phí điều trị hen. Chi phí này phản ánh những khó khăn trong kiểm soát bệnh, đặc biệt ở các trường hợp thường xuyên xuất hiện đợt cấp hoặc cần những biện pháp điều trị chuyên sâu.
Theo các chuyên gia, nâng cao nhận thức, nhận diện sớm đặc điểm bệnh và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp là những yếu tố quan trọng giúp cải thiện hiệu quả quản lí hen nặng.
Nhằm cập nhật những tiến bộ khoa học trong lĩnh vực hô hấp, GSK Việt Nam phối hợp với Hội Hô hấp Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Trúng đích IL-5, xu hướng điều trị hen nặng”. Chương trình có sự tham gia của các chuyên gia trong lĩnh vực hô hấp, dị ứng và miễn dịch, tập trung trao đổi về cơ chế bệnh sinh, vai trò của viêm type 2 và các hướng tiếp cận mới trong quản lí bệnh.
PGS.TS Phan Thu Phương, Viện trưởng Viện Hô hấp (Bệnh viện Bạch Mai), cho biết trong hơn một thập kỉ qua, nhiều quốc gia đã tích lũy kinh nghiệm trong ứng dụng các phương pháp điều trị hướng đích cho những bệnh nhân hen nặng phù hợp.
Cùng với sự phát triển của y học, hiểu biết về cơ chế sinh học của bệnh hen ngày càng được mở rộng. Trong đó, viêm type 2 và interleukin-5 (IL-5) là những vấn đề được cộng đồng khoa học quan tâm, đặc biệt trong mối liên quan với tình trạng viêm do tăng bạch cầu ái toan ở một số nhóm bệnh nhân.
Những hiểu biết này giúp bác sĩ có thêm cơ sở để xác định kiểu hình bệnh, đánh giá đặc điểm viêm và cân nhắc phương pháp điều trị phù hợp với từng người. Thay vì chỉ tập trung xử lí triệu chứng, việc tiếp cận dựa trên cơ chế bệnh sinh hướng tới kiểm soát bệnh toàn diện và lâu dài hơn.
Điều trị trúng đích hướng tới mục tiêu dài hạn
Theo PGS.TS Lê Thượng Vũ, Trưởng khoa Hô hấp, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, hiểu biết sâu hơn về cơ chế bệnh sinh đang thúc đẩy xu hướng cá thể hóa điều trị hen.
Bên cạnh kiểm soát triệu chứng và hạn chế các đợt cấp, bác sĩ ngày càng chú trọng những mục tiêu dài hạn như cải thiện chất lượng cuộc sống, duy trì khả năng hoạt động thể chất và xã hội, đồng thời giảm nhu cầu sử dụng corticosteroid đường uống khi có chỉ định phù hợp.
Trong bối cảnh đó, thuốc sinh học được xem là một trong những lựa chọn điều trị hướng đích dành cho các nhóm bệnh nhân hen nặng đáp ứng tiêu chí phù hợp. Tùy cơ chế tác động và đặc điểm của người bệnh, phương pháp này có thể góp phần giảm nguy cơ đợt cấp, giảm nhu cầu sử dụng corticosteroid đường uống và cải thiện khả năng sinh hoạt.
Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý việc lựa chọn thuốc sinh học cần dựa trên đánh giá chuyên môn, đặc điểm lâm sàng, dấu ấn sinh học và tiền sử điều trị của từng bệnh nhân. Đây không phải là phương pháp thay thế cho mọi trường hợp hen, mà là lựa chọn cần được cân nhắc trong chiến lược quản lí bệnh toàn diện.
Mục tiêu điều trị hiện đại không chỉ dừng ở việc giảm triệu chứng trước mắt mà còn hướng tới hạn chế đợt cấp, giảm gánh nặng điều trị và giúp người bệnh duy trì cuộc sống gần với bình thường.