Hai lãnh đạo Bắc Âu bất ngờ điện đàm với Tổng thống Putin về Ukraine

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Các lãnh đạo Phần Lan và Na Uy bị cho là đã phá vỡ thông lệ lâu nay của phương Tây khi bất ngờ có cuộc điện đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin về tình hình xung đột tại Ukraine.

Reuters đưa tin Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb và Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Stoere đã điện đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin trong ngày 27.10 để kêu gọi Moscow chấm dứt xung đột tại Ukraine.

Trong một tuyên bố chung, ông Stubb cho biết cuộc điện đàm diễn ra "thẳng thắn và thực chất". "Chúng tôi là những nước láng giềng của Nga. Kết quả của cuộc chiến này sẽ có tác động trực tiếp đến an ninh của chúng tôi và châu Âu. Việc chấm dứt cuộc chiến cần những cuộc thảo luận trực tiếp", Tổng thống Phần Lan nói.

Trong khi đó, Thủ tướng Stoere cho rằng xung đột Nga - Ukraine đã gây ra tổn thất lớn về nhân mạng, của cải, ảnh hưởng đến nhiều thế hệ. Ông cho hay đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xuống thang trong cuộc gọi. Ngoài ra, hai nhà lãnh đạo khẳng định sẽ tiếp tục ủng hộ Ukraine mạnh mẽ.

Phía Nga cũng đã tiết lộ nội dung của cuộc điện đàm. Điện Kremlin nhấn mạnh rằng việc đạt được một nền hòa bình công bằng và lâu dài chỉ có thể thực hiện được nếu các lợi ích chính đáng của Nga được xem xét đầy đủ và vô điều kiện. "Các bên đã trao đổi quan điểm về việc giải quyết cuộc khủng hoảng Ukraine", TASS trích dẫn tuyên bố từ văn phòng báo chí của Điện Kremlin.

Đồng thời, Moscow cũng lưu ý đến các chính sách mang tính đối đầu của Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), bị cho là đang "góp phần kéo dài tình trạng thù địch".

Ông Zelensky nói Ukraine chờ đạn tên lửa Patriot gần một tháng

Một quan chức Ukraine cho biết các nhà lãnh đạo Bắc Âu đã gọi cho Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky sau cuộc gọi với ông Putin. Trong thông báo trên Telegram, ông Zelensky nói rằng cuộc điện đàm của ông với Tổng thống Phần Lan và Thủ tướng Na Uy tập trung vào công tác chuẩn bị cho cuộc đàm phán ba bên Nga - Mỹ - Ukraine dự kiến diễn ra vào tháng 11 và sự tham gia của châu Âu vào các nỗ lực ngoại giao.

Cuộc gọi ngày 27.10 đã phá vỡ thông lệ lâu nay của giới lãnh đạo Tây Âu là tránh liên lạc trực tiếp với Tổng thống Nga, theo Reuters.

Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen cùng ngày chỉ trích quyết định của các láng giềng, khẳng định rằng bà không thấy dấu hiệu Nga muốn hòa bình. "Tôi nghĩ châu Âu nên đoàn kết với nhau thay vì tự hành động", bà Frederiksen nói với đài DR.

Tuy nhiên, ông Stubb và ông Stoere nhấn mạnh rằng họ tham gia cuộc gọi với tư cách là lãnh đạo của đất nước mình và không đại diện cho cả châu Âu. Thủ tướng Na Uy nói rằng toàn bộ các nước đồng minh và đối tác đã được thông tin trước về cuộc điện đàm.

Cuộc điện đàm ngày 27.10 giữa Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb, Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Stoere và Tổng thống Nga Vladimir Putin đánh dấu bước chuyển ngoại giao đáng chú ý tại Bắc Âu. Hai nhà lãnh đạo nhấn mạnh mục tiêu kêu gọi Moscow chấm dứt xung đột, đồng thời cho rằng vị thế láng giềng cận kề buộc họ phải đối thoại trực tiếp để bảo vệ an ninh khu vực. Dù vậy, cả hai khẳng định vẫn duy trì cam kết ủng hộ mạnh mẽ đối với Ukraine. Phản hồi từ Điện Kremlin cho biết đàm phán hòa bình chỉ khả thi khi các lợi ích chính đáng của Nga được xem xét đầy đủ và vô điều kiện. Phía Moscow cũng lên tiếng chỉ trích các chính sách đối đầu của EU và NATO vì cho rằng phương Tây đang góp phần kéo dài tình trạng thù địch. Ngay sau cuộc trao đổi với ông Putin, hai nhà lãnh đạo Bắc Âu đã liên lạc với Tổng thống Volodymyr Zelensky để thảo luận công tác chuẩn bị cho vòng đàm phán ba bên Nga - Mỹ - Ukraine dự kiến diễn ra vào tháng 11. Động thái này lập tức phá vỡ thông lệ hạn chế tiếp xúc cấp cao trực tiếp với Moscow mà phương Tây duy trì lâu nay, làm dấy lên những phản ứng trái chiều trong nội bộ châu Âu. Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen công khai chỉ trích bước đi riêng lẻ của hai quốc gia láng giềng, kêu gọi toàn khối duy trì lập trường đoàn kết. Trước áp lực đó, lãnh đạo Phần Lan và Na Uy khẳng định họ hành động với tư cách quốc gia độc lập và đã thông báo trước toàn bộ kế hoạch cho các đối tác đồng minh.