Một bé gái chào đời trong thời khắc giao thừa tại Bệnh viện Từ Dũ (TP.HCM) - Ảnh: DUYÊN PHAN
"Quá xót xa, quá đau lòng, bỏ thai là bỏ một sinh linh"
Bài viết “Hơn 40.000 bé gái không có cơ hội chào đời mỗi năm, Việt Nam mất cân bằng giới tính top đầu thế giới” đăng trên Tuổi Trẻ ngày 14-10 nhận được nhiều bình luận của bạn đọc. Nhiều người bày tỏ sự xót xa trước thực trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, khiến hàng chục nghìn bé gái mỗi năm mất đi cơ hội chào đời.
“Bé gái hay bé trai đều xứng đáng được chào đời và có cơ hội phát triển như nhau”, bạn đọc Anh viết.
Bạn đọc có số điện thoại 0773******85 bày tỏ: “Quá đau lòng”. Bạn đọc Nguyen viết: “Quá tội lỗi”, trong khi bạn đọc Dtn chia sẻ: “Đọc mà xót xa quá chừng!”.
Từ góc nhìn của một người mẹ, bạn đọc Ngọc Nữ chia sẻ: “Mình sinh 2 con gái và vợ chồng mình rất yêu 2 con”.
Bạn đọc Trần Đăng Hiến đặt câu hỏi về quan niệm chuộng con trai: “Thời buổi này mà còn ham con trai? Con gái cũng tài giỏi và rất yêu thương cha mẹ!”.
Bạn đọc Lâm nhìn nhận việc lựa chọn giới tính thai nhi từ góc độ đạo đức và tình cảm gia đình: “Bỏ thai là bỏ một sinh linh, rồi về già con gái chăm nom cha mẹ nhiều hơn hay ông con trai?”.
Trong khi đó, một số bạn đọc chia sẻ mong muốn có con gái và tình yêu dành cho con, bất kể giới tính.
Bạn đọc LÊ viết: “Mình muốn sinh con gái nhưng nhận được 3 đứa con trai”. Bạn đọc Thu cũng bày tỏ mong muốn có con gái sau khi đã có con trai: “Nhà mình cũng có bé trai rồi nên lại thích con gái”.
Còn bạn đọc Nguyên chia sẻ nỗi lo cho tương lai của con gái: “Con gái nhà tôi cưng như trứng, sợ sau này cưới phải chồng gia đình trọng nam khinh nữ quá”.
Bên cạnh những ý kiến bày tỏ tình yêu thương dành cho con gái, một số bạn đọc cũng lo ngại những thiệt thòi mà trẻ em gái có thể phải đối mặt như ý kiến của bạn đọc Khoa: “Đẻ con gái thiệt thòi lắm, nếu không có cơ chế bảo vệ và khuyến khích thì không ai dám đẻ con gái đâu”.
Một cặp vợ chồng hạnh phúc khi có hai bé gái - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Muốn giảm mất cân bằng giới tính, phải xóa tư tưởng trọng nam khinh nữ
Nhiều bạn đọc cho rằng tư tưởng trọng nam khinh nữ là nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng lựa chọn giới tính thai nhi và gây ra nhiều hệ lụy cho gia đình, xã hội.
Bạn đọc Việt Anh nhận định định kiến này khó mất đi nếu không thay đổi từ giáo dục gia đình: “Cha mẹ vẫn ưu ái con trai hơn thì thế hệ sau sẽ tiếp tục lặp lại”. Cùng quan điểm, bạn đọc Sao Mai cho rằng việc cấm bác sĩ tiết lộ giới tính thai nhi chỉ giải quyết phần ngọn, bởi quan trọng là cha mẹ phải thay đổi nhận thức.
Bạn đọc Anh Thư Nguyễn cũng đề xuất tăng cường thanh tra, xử phạt nghiêm các hành vi vi phạm, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền về bình đẳng giới. Trong khi đó, bạn đọc Lại Đức Trung và Trần Chung Huy đề nghị có chế tài đủ sức răn đe đối với những hành vi tiếp tay cho việc lựa chọn giới tính thai nhi.
Bên cạnh yêu cầu thực thi pháp luật nghiêm minh, nhiều ý kiến nhấn mạnh áp lực từ quan niệm “nối dõi tông đường” và định kiến xã hội.
Sở Xây dựng Hà Nội: Không di chuyển, thay thế cây hoa sữa đồng loạt, thiếu căn cứ
Những chuyến xe đạp rộn ràng tiếng nhạc, từ ca cổ đến nhạc trẻ, vui hay phiền?
Mới lớp 6 đã học đến 23h: Do chương trình nặng hay cha mẹ quá kỳ vọng?
Một bạn đọc là giáo viên, đồng thời là cháu đích tôn trong gia đình kể: "Vợ chồng mình có hai con gái và quyết định không sinh thêm. Dù từng bị ông bà nội hối thúc sinh con trai, tôi đã thuyết phục được gia đình và không còn chịu áp lực khi người em trai đã có con trai".
Bạn đọc Vinh kể chuyện thực tế ở quê mình trước đây, những gia đình sinh toàn con gái thường bị họ hàng, làng xóm xì xào, khiến người vợ chịu nhiều áp lực. Dù nhận thấy thế hệ trẻ ngày càng cởi mở hơn với quan niệm “sinh con nào cũng là con”, nhưng việc thay đổi nhận thức xã hội vẫn còn nhiều khó khăn.
Ở góc nhìn khác, bạn đọc BDC đặt vấn đề liệu áp lực kinh tế, nỗi lo không đủ điều kiện nuôi dạy nhiều con có góp phần khiến các gia đình muốn lựa chọn giới tính khi chỉ sinh một con hay không.
Phản hồi ý kiến này, bạn đọc Tdtt cho rằng mong muốn có con theo ý muốn cũng có thể bắt nguồn từ tư tưởng trọng nam khinh nữ. Nếu không đặt nặng giới tính, cha mẹ sẽ đón nhận con trai hay con gái như nhau, ngay cả khi chỉ sinh một con.
Bạn đọc Khoa lại cho rằng cần nhìn nhận cả những khó khăn kinh tế - xã hội khiến nhiều gia đình muốn sinh ít con và có xu hướng lựa chọn con trai.
Trong khi đó, bạn đọc Minh Phúc đề xuất đẩy mạnh tuyên truyền, thay đổi nhận thức cộng đồng tại nông thôn, vùng sâu, vùng xa, đồng thời có chính sách an sinh xã hội thiết thực để các gia đình chỉ có con gái an tâm hơn về cuộc sống khi về già.
Không chỉ khiến nhiều bé gái mất đi cơ hội chào đời, theo một số bạn đọc, tư tưởng trọng nam khinh nữ còn có thể gây tổn thương cho những bé gái đã sinh ra, tạo áp lực trong hôn nhân và làm phát sinh nhiều hệ lụy gia đình.
Để giảm mất cân bằng giới tính khi sinh, cần kết hợp thực thi pháp luật, giám sát hoạt động y tế, giáo dục bình đẳng giới và bảo đảm an sinh xã hội, từng bước xóa bỏ quan niệm phải có con trai để nối dõi hoặc phụng dưỡng cha mẹ.
Số liệu thống kê của Liên hợp quốc (UN) công bố năm 2024 cho thấy Việt Nam và Trung Quốc là 2 nước có tỉ lệ lệch giới tính cao nhất thế giới, với tỉ lệ giới tính khi sinh cao hơn 110.
Cục Thống kê năm 2024 công bố tỉ lệ giới tính khi sinh là 111,4 trẻ trai/100 trẻ gái, còn theo cơ cấu nhóm trẻ em từ 0 đến 14 tuổi cứ 100 bé gái thì có tới 109,7 bé trai.
Kết quả một nghiên cứu khác (Chao và CS., 2019) cũng cho thấy Trung Quốc và Việt Nam là 2 nước có tỉ lệ giới tính cao nhất thế giới. Ba nước có con số này lớn nhất là Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam.
Con số tổng cộng số bé gái "biến mất" từ năm 1970 đến 2017 (khoảng 50 năm) ở Trung Quốc là 11,9 triệu (khoảng 240.000 bé gái/năm) và ở Ấn Độ là 10,6 triệu (210.000 bé gái/năm).
Con số này ước tính ở Việt Nam là hơn 40.000 bé gái/năm. Ở Việt Nam có thể do các cặp vợ chồng bỏ thai sau khi biết được giới tính thai hoặc đi làm thụ tinh ống nghiệm, loại bỏ các phôi giới tính nữ, chỉ chọn phôi giới tính nam.
Để ngăn ngừa việc lạm dụng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản nhằm lựa chọn giới tính, Tổng thư ký Hội Nội tiết sinh sản và vô sinh TP.HCM Hồ Mạnh Tường cho rằng cần kiểm soát quy trình sàng lọc nhiễm sắc thể phôi và thông báo kết quả cho bác sĩ, các cặp vợ chồng và nhân viên trong phòng nuôi cấy phôi. Có giám sát và xử phạt.
Tuy nhiên, đây cũng là một vấn đề xã hội, mang tính văn hóa, lịch sử. Để giải quyết nguyên nhân gốc này, cần nhiều thời gian và phối hợp nhiều biện pháp can thiệp.
Hơn 40.000 bé gái không có cơ hội chào đời mỗi năm, Việt Nam mất cân bằng giới tính top đầu thế giớiViệt Nam và Trung Quốc có tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh cao nhất thế giới. Trong khi đó, mỗi năm nước ta có hơn 40.000 bé gái không thể chào đời vì các cặp vợ chồng bỏ thai sau khi biết giới tính, hoặc khi làm thụ tinh trong ống nghiệm thì loại bỏ phôi nữ, chỉ chọn phôi nam.