Một dự án hơn 12.000 người đăng ký
Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA) vừa đề nghị bổ sung vào dự thảo Luật Nhà ở quy định về điều kiện cư trú đối với người được mua, mua trả góp, thuê nhà ở xã hội.
Theo đề xuất, người mua nhà ở xã hội phải có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nơi có dự án nhà ở xã hội. Trường hợp không có đăng ký thường trú thì phải có đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại địa phương này, trừ trường hợp thuộc quy định tại khoản 1 Điều 51a của Luật Nhà ở.
Lý giải đề xuất trên, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA cho rằng, Luật Nhà ở 2023 và dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) hiện quy định người mua, thuê mua nhà ở xã hội phải đáp ứng điều kiện về nhà ở và thu nhập tùy từng nhóm đối tượng, nhưng không còn quy định về điều kiện cư trú như Luật Nhà ở 2014.
Theo HoREA, việc bỏ điều kiện cư trú đối với người nộp hồ sơ mua nhà ở xã hội đã phát sinh những trường hợp có số lượng người đăng ký mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội rất lớn, trong đó có cả người đang sinh sống, làm việc tại địa phương khác.
Hiệp hội dẫn chứng dự án nhà ở xã hội tại số 324 Lý Thường Kiệt (phường Diên Hồng, TPHCM) có tổng cộng 1.254 căn hộ. Trong đó, 1.025 căn là nhà ở xã hội, gồm 755 căn để bán và 270 căn để cho thuê; 229 căn còn lại là nhà ở thương mại.
Tuy nhiên, theo HoREA, dự án đã có hơn 12.000 người đăng ký mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội. Trong số này có nhiều người đang sinh sống, làm việc tại các tỉnh, thành phố khác cũng đăng ký, khiến quá trình xét duyệt và phân bổ đối tượng thụ hưởng chính sách trở nên khó khăn.
HoREA cho rằng, tình trạng này không chỉ phát sinh giữa các tỉnh, thành phố mà ngay trong cùng một tỉnh cũng có thể xảy ra.
VNeID giúp kiểm tra điều kiện cư trú dễ dàng
Bên cạnh vấn đề số lượng người đăng ký, HoREA cho rằng, việc khôi phục điều kiện cư trú hiện tại có thể thực hiện thuận lợi hơn nhờ hệ thống cơ sở dữ liệu dân cư được xây dựng và tích hợp trong quá trình triển khai Đề án 06.
Theo Hiệp hội, thông tin của người dân được tích hợp với mã số định danh cá nhân và VNeID, qua đó tạo điều kiện xác định thông tin cư trú của người đăng ký mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội rất dễ dàng.
Từ những lý do trên, ông Lê Hoàng Châu đề nghị bổ sung trở lại điều kiện cư trú tại điểm c khoản 3 Điều 61 dự thảo Luật Nhà ở.
Theo đề xuất của HoREA, việc yêu cầu người mua nhà ở xã hội có thường trú hoặc tạm trú từ một năm trở lên tại địa phương nơi có dự án sẽ góp phần xác định rõ hơn nhóm đối tượng thụ hưởng chính sách.
Đồng thời, HoREA cho rằng, quy định này có thể hỗ trợ công tác quản lý nhà nước và chủ đầu tư trong quá trình tiếp nhận, xét duyệt hồ sơ nhà ở xã hội.