Bỏ qua điều hướng
•

Khắc phục hậu quả mưa lũ Thái Nguyên theo hướng tăng cường chống chịu

Khắc phục hậu quả mưa lũ Thái Nguyên theo hướng tăng cường chống chịu
Nguồn ảnh: Tiền Phong

Gần một năm sau khi bão số 11 (Matmo) gây ra ngập lụt nghiêm trọng tại Thái Nguyên, các chuyên gia cho rằng, việc khắc phục hậu quả mưa lũ tại Thái Nguyên nói riêng và cả nước nói chung cần theo hướng tăng khả năng chống chịu. TIÊU ĐIỂM: Chuỗi ngày mưa lớn, ngập sâu, giao thông đảo lộn ở TP HCM Gió ...

Trong trận mưa lũ kinh hoàng do hoàn lưu cơn bão Matmo gây ra vào đầu tháng 10 năm 2025, ngôi nhà của bà Hoàng Thị Liên (76 tuổi) tại xã Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên, bị hư hại hoàn toàn, khi nước lũ dâng cao khoảng 1,5m.

Trong hoạt động khắc phục hậu quả của thiên tai, với sự hỗ trợ của Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) và Chính phủ Australia, vào tháng 5/2026, việc xây dựng ngôi nhà của bà được bắt đầu.

Năm tháng sau, ngày 2/10, ngôi nhà mới của bà Liên đã chính thức khánh thành, mang lại một nơi ở an toàn hơn và khả năng bảo vệ tốt hơn trước nguy cơ ngập lụt trong tương lai.

Thông qua các giải pháp cải tạo, gia cố nhà ở phù hợp với điều kiện địa phương, ngôi nhà an toàn sẽ giúp hỗ trợ gia đình trước thiên tai, đặc biệt tại những khu vực thường xuyên chịu ảnh hưởng của bão, lũ và ngập lụt.

Đây cũng là một cách tiếp cận nhằm kết hợp an toàn nhà ở với thích ứng biến đổi khí hậu, góp phần xây dựng cộng đồng chủ động hơn trước các hiện tượng thời tiết cực đoan.

Lễ khánh thành có sự tham gia của Tham tán Phát triển của Đại sứ quán Australia tại Việt Nam, bà Naomi Cook, và Phó Trưởng Đại diện Thường trú UNDP tại Việt Nam, bà Francesca Nardini cùng đại diện của Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

anh.jpg
Bà Hoàng Thị Liên vui mừng nhận nhà mới, ngày 2/10/2026.

Tại lễ khánh thành, bà Naomi Cook chia sẻ, ngôi nhà mới của bà Liên là minh chứng cho thấy hỗ trợ phục hồi có thể giúp cộng đồng không chỉ tái thiết sau thiên tai mà còn trở nên an toàn hơn và có khả năng chống chịu tốt hơn trước những cú sốc trong tương lai.

Đây là một trong 20 ngôi nhà an toàn trước thiên tai được xây mới và 100 ngôi nhà được sửa chữa trong khuôn khổ chương trình hợp tác giữa Australia–UNDP.

Bên cạnh đó, 1.340 hộ gia đình đã nhận được hỗ trợ bằng tiền mặt, 4 công trình hạ tầng cộng đồng như đường giao thông đã được xây dựng, và hoạt động hỗ trợ 10 hợp tác xã địa phương đang được tích cực triển khai.

Phó Trưởng Đại diện Thường trú UNDP tại Việt Nam, bà Francesca Nardini, cho biết, phục hồi theo hướng tăng cường khả năng chống chịu không đơn thuần là xây dựng lại những gì đã mất.

Đây còn là cơ hội để giảm thiểu rủi ro trong tương lai và tăng cường năng lực của cộng đồng trong việc chống chịu với thiên tai. Những kết quả tại Thái Nguyên cho thấy những gì có thể đạt được khi có sự hỗ trợ quốc tế kịp thời, kết hợp với sự chỉ đạo mạnh mẽ của các cấp chính quyền, sự tham gia tích cực của các cộng đồng bị ảnh hưởng.

mua-lu-thai-nguyen.jpg
Thái Nguyên hứng chịu hậu quả nghiêm trọng do mưa lũ đầu tháng 10 năm 2025, gây ra bởi hoàn lưuu cơn bão Matmo.

Ông Nguyễn Trường Sơn, Phó Cục trưởng, Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai Việt Nam (VDDMA) cho biết, kinh nghiệm tại Thái Nguyên cho thấy cần đảm bảo liên kết chặt chẽ giữa công tác phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai theo hướng tăng cường khả năng chống chịu, đồng thời bảo đảm nhu cầu và sự tham gia của cộng đồng địa phương luôn là trọng tâm của các nỗ lực phục hồi.

"Việc khôi phục nhà ở, sinh kế và cơ sở hạ tầng thiết yếu cần được thực hiện song song với tăng cường năng lực sẵn sàng và ứng phó tại địa phương", ông Sơn nói.

Những năm qua, Thái Nguyên là điểm nóng mưa lớn, lũ lụt tại Việt Nam. Năm 2024, Thái Nguyên là một trong những địa phương gánh chịu hậu quả nặng nề nhất do mưa lớn từ hoàn lưu siêu bão Yagi. Năm 2025, hoàn lưu sau cơn bão Bualoi và Matmo cũng gây ngập lụt diện rộng tại địa bàn tỉnh với hậu quả rất nghiêm trọng.

Trận mưa lũ do hoàn lưu bão Matmo gây ra vào đầu tháng 10 năm 2025 đã để lại tổn thất nặng nề tại tỉnh Thái Nguyên, đòi hỏi phương án phục hồi mang tính căn cơ và bền vững. Nhằm giúp người dân sớm ổn định cuộc sống, Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc hợp tác cùng Chính phủ Australia và Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai tiến hành tái thiết hạ tầng theo định hướng nâng cao năng lực chống chịu. Sự phối hợp kịp thời giữa nguồn lực quốc tế và sự chỉ đạo của chính quyền địa phương tạo tiền đề quan trọng cho quá trình thích ứng biến đổi khí hậu. Một trong những kết quả tiêu biểu của dự án là ngôi nhà an toàn chống ngập lũ của hộ gia đình bà Hoàng Thị Liên tại xã Đồng Hỷ, chính thức khánh thành vào ngày 2 tháng 10 năm 2026. Chương trình đã triển khai xây mới 20 căn nhà, sửa chữa 100 ngôi nhà hư hỏng, cấp tiền mặt hỗ trợ 1.340 hộ dân, đồng thời nâng cấp 4 công trình hạ tầng cộng đồng và đồng hành cùng 10 hợp tác xã địa phương. Các giải pháp gia cố chuyên biệt giúp công trình đáp ứng tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật, bảo vệ hiệu quả tài sản người dân trước rủi ro ngập lụt gia tăng. Theo đánh giá từ bà Francesca Nardini và ông Nguyễn Trường Sơn, công tác khắc phục hậu quả thiên tai cần gắn liền liền giữa phòng ngừa, ứng phó và tái thiết sinh kế dài hạn. Việc lấy nhu cầu của cộng đồng làm trung tâm giúp giảm thiểu rủi ro thời tiết cực đoan, bảo đảm mục tiêu phát triển kinh tế xã hội địa phương một cách chủ động. Mô hình hỗ trợ tại Thái Nguyên thể hiện tầm nhìn chiến lược trong việc chuyển đổi từ cứu trợ khẩn cấp sang nâng cao năng lực tự phục hồi lâu dài.