Lấy ý kiến về sự hài lòng của người dân khi xét công nhận nông thôn mới

Nội dung xây dựng nông thôn mới phải thiết thực

Từ kinh nghiệm triển khai xây dựng nông thôn mới giai đoạn trước, bà Tô Thúy Nga, Trưởng phòng Nông thôn mới (Văn phòng Điều phối Trung ương Chương trình mục tiêu quốc gia) cho biết, giai đoạn trước đã có phong trào thi đua riêng. 

Dù không còn phong trào thi đua riêng biệt như thời gian trước, song bà Tô Thúy Nga cho rằng để xây dựng nông thôn mới thành công cần thu hút sự tham gia của người dân. Họ là nhân tố quyết định kết quả và chất lượng thực hiện chương trình.

Nhấn mạnh vai trò của người dân, Trưởng phòng Nông thôn mới cho rằng nội dung xây dựng nông thôn mới phải gắn bó và trở nên thiết thực với họ.

Bà nêu ví dụ về phong trào xây dựng khu dân cư kiểu mẫu của tỉnh Hà Tĩnh vừa qua thu hút được đông đảo người dân tham gia vì liên quan trực tiếp đến cuộc sống hằng ngày của họ từ nhà sạch, đường đẹp...

Cũng trao đổi về vấn đề này, ông Nguyễn Ngọc Luân, Phó Giám đốc Trung tâm Tư vấn chính sách nông nghiệp (Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và Môi trường) cho hay, trong xây dựng nông thôn mới, người dân phải xác định mình là chủ thể, là người hưởng lợi từ chính những nội dung đang được triển khai.

Về tiêu chí đánh giá phong trào thi đua, ông Luân cho rằng không chỉ đánh giá kết quả cuối cùng mà phải ghi nhận khối lượng công việc đã thực hiện được trong giai đoạn.

Bên cạnh kết quả đạt được, vị này còn lưu ý khả năng duy trì kết quả đó như thế nào. Đây cũng là một tiêu chí quan trọng trong quá trình xây dựng nông thôn mới.

"Một ý nữa là khi xác định chủ thể của xây dựng nông thôn mới là cộng đồng dân cư nông thôn, việc khơi dậy, phát huy nguồn lực, nội lực cộng đồng như thế nào cũng nên trở thành tiêu chí đánh giá", Phó Giám đốc Trung tâm Tư vấn chính sách nông nghiệp cho hay.

Kiểm tra, giám sát trong xây dựng nông thôn mới

Nói về công tác kiểm tra, giám sát trong xây dựng nông thôn mới, bà Tô Thúy Nga thông tin, Quyết định số 19 của Thủ tướng Chính phủ về điều kiện, trình tự, thủ tục xét công nhận nông thôn mới có một nội dung rất quan trọng là kiểm tra, giám sát lại kết quả sau khi được công nhận đạt chuẩn.

"Đây là một trong những giải pháp quy định bằng văn bản gắn với công tác kiểm tra, giám sát kết quả thực hiện. Trường hợp xã không duy trì được kết quả thì có thể bị thu hồi quyết định công nhận đạt chuẩn", bà Nga thông tin.

Nhận định về vai trò quan trọng của công tác kiểm tra, giám sát, Trưởng phòng Nông thôn mới cho rằng nội dung này cần triển khai trong cả quá trình xây dựng nông thôn mới.

Không chỉ dừng lại ở các đoàn kiểm tram, mà việc kiểm tra, giám sát cần thực hiện với nhiều hình thức đa dạng, phong phú.

Về nội dung, trước hết phải bám sát bộ tiêu chí, xem có duy trì được kết quả đạt chuẩn hay không. Bà Nga nêu ví dụ năm nay xã đạt năm tiêu chí thì năm sau phải tăng lên tiêu chí khác để tránh tình trạng "tụt tiêu chí". 

Xã đã đạt chuẩn thì cố gắng duy trì, nâng cao chất lượng đạt chuẩn. Vì vậy, nội dung kiểm tra, giám sát đầu tiên là kết quả thực hiện bộ tiêu chí.

Nhưng không chỉ dừng lại ở đó, bà Tô Thúy Nga cho rằng phải giám sát việc sử dụng nguồn lực trong xây dựng nông thôn mới. Địa phương được hỗ trợ kinh phí nhưng giải ngân chậm thì không phải thực hiện hiệu quả. Việc phân bổ, giải ngân và hiệu quả sử dụng kinh phí rất quan trọng.

Một nội dung nữa được chuyên gia này lưu ý chính là kết quả phục vụ người dân. Một trong những công cụ đánh giá, kiểm tra, giám sát và phát huy vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức đoàn thể là lấy ý kiến đánh giá sự hài lòng của người dân.

Quyết định 19 quy định lấy ý kiến hài lòng của người dân khi xét công nhận đạt chuẩn nông thôn mới, tức là có thời điểm nhất định để triển khai. Việc chấm điểm được quy định cụ thể và tổ chức thường xuyên hằng năm.

Giám sát, đánh giá kết quả đạt chuẩn nông thôn mới rất quan trọng. Đây là một trong những giải pháp để khẳng định hiệu quả thực hiện chương trình đến đâu.

Theo bà Nga, trong giám sát, đánh giá kết quả thực hiện chương trình, vai trò của người dân là không thể thiếu, bởi người dân là chủ thể thụ hưởng kết quả.

Bên cạnh việc đánh giá khi xét công nhận đạt chuẩn và chấm điểm theo nghị định mới, vị này nhận thấy một số địa phương như Thừa Thiên Huế, Hà Tĩnh có phần mềm, ứng dụng của tỉnh để người dân phản ánh kết quả xây dựng nông thôn mới và những nội dung khác trên địa bàn.

Thông qua các công cụ đó, có những kênh tiếp nhận, xử lý thông tin phản ánh của người dân.