Máy bay không người lái (UAV) đang mở ra những cơ hội mới cho phát triển kinh tế tầm thấp tại Việt Nam, từ vận tải, logistics, nông nghiệp thông minh đến phòng cháy chữa cháy và các dịch vụ đô thị.
Việc doanh nghiệp trong nước từng bước hoàn thiện năng lực sản xuất, chuẩn hóa quy trình theo tiêu chuẩn quốc tế được xem là nền tảng quan trọng để đưa công nghệ UAV từ nghiên cứu, thử nghiệm sang ứng dụng thương mại.
Máy bay không người lái (UAV) thuộc danh mục 11 nhóm công nghệ và 35 nhóm sản phẩm chiến lược, được Thủ tướng ký ban hành tháng 6/2025. Đây cũng là một trong 6 sản phẩm công nghệ chiến lược Việt Nam ưu tiên phát triển, đặt mục tiêu thương mại hóa thành công năm 2026.
Trong bối cảnh đó, việc xây dựng năng lực sản xuất UAV trong nước không chỉ có ý nghĩa đối với ngành công nghiệp công nghệ cao mà còn góp phần hình thành hệ sinh thái kinh tế tầm thấp, nơi các phương tiện bay không người lái có thể tạo ra những mô hình kinh doanh và dịch vụ mới.
Mới đây, công ty CT UAV của Việt Nam đã được cấp chứng nhận ISO cho hệ thống quản lý chất lượng, với phạm vi gồm nhiều công đoạn sản xuất máy bay không người lái. Đơn vị này được tổ chức chứng nhận quốc tế URS cấp chứng nhận ISO 9001:2015 trên toàn hệ thống sản xuất.
Việc đạt ISO 9001 cho thấy hệ thống quản lý của doanh nghiệp được đánh giá đáp ứng các yêu cầu của tiêu chuẩn trong phạm vi chứng nhận. Tuy nhiên, đây không phải chứng nhận chất lượng cho từng sản phẩm, cũng không đồng nghĩa UAV được xác nhận về độ an toàn, hiệu suất bay hay đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật hàng không.
Theo ông Choi Chun Seong - CEO URS Viet Nam cho biết, phạm vi chứng nhận này bao gồm toàn hệ thống sản xuất UAV, từ chế tạo vật liệu composite hàng không, thiết bị cơ khí, bản mạch điện tử PCB, lắp ráp SMT (công nghệ dán bề mặt), pin lithium polymer, bộ sạc, mạch điều khiển bay và tay cầm điều khiển, đến thiết kế, thử nghiệm nguyên mẫu, lắp ráp, sửa chữa và bảo dưỡng máy bay không người lái.
Đại diện CT UAV cho biết, doanh nghiệp xem các chứng nhận ISO là bước đầu trong hành trình cạnh tranh quốc tế. Công ty đặt mục tiêu làm ra những chiếc UAV "không thua kém các nước công nghiệp hàng đầu."
Công ty cho biết bắt đầu nghiên cứu UAV từ năm 2016 và hiện có 5 nhà máy tại Khu công nghệ số tập trung CT Group Hi-Tech, phường Bình Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh sản xuất nhiều cấu kiện UAV.
Trước đó, đơn vị này đã nghiên cứu, phát triển thành công nhiều dòng UAV dùng cho các mục đích khác nhau như: UAV giao hàng vượt biển; UAV hỗ trợ chữa cháy trong ngõ nhỏ, hẻm sâu, nơi xe cứu hỏa khó tiếp cận; UAV vận tải với khối lượng cất cánh tối đa 230 kg và khả năng mang tải 100 kg.
Hiện nay, công ty đang nghiên cứu mẫu UAV siêu nặng có khả năng mang tải 500 kg.
Những bước phát triển này cho thấy UAV đang từng bước mở rộng từ các ứng dụng chuyên dụng sang những lĩnh vực có tiềm năng thương mại lớn hơn, đặc biệt là vận tải và logistics. Tuy nhiên, để kinh tế tầm thấp phát triển bền vững, bên cạnh năng lực công nghệ và sản xuất, Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, quy hoạch không gian bay, cơ chế quản lý an toàn và các điều kiện khai thác thương mại./.
(Vietnam+)