Danh xưng bỏ lại phía sau cánh cửa
Biển động. Con tàu chao đảo theo từng đợt sóng. Những người chưa quen đi biển bắt đầu mệt lả. Người nằm im trong phòng, người cố gượng dậy nhưng chỉ một lát sau lại phải trở về giường vì cơn say sóng.
Giữa lúc ấy, ông Nguyễn Văn Trường đi dọc hành lang, gõ cửa từng phòng: “Có ai bị say sóng không, thuốc chống say đây…”.
Cánh cửa mở ra nhận thuốc rồi khép lại. Ông lại sang phòng khác. Ai cần thuốc, ông đưa thuốc. Ai mệt, ông hỏi han. Ai chưa ăn được, ông nhắc anh em chuẩn bị đồ ăn phù hợp. Câu nói ấy cứ lặp đi lặp lại trong những ngày con tàu vượt biển.
Nghe thoáng qua, chẳng khác gì một tiếng rao quen thuộc của đời sống. Nhưng giữa biển khơi, đó không phải lời rao bán hàng. Người đàn ông ấy chỉ đang đi tìm những người cần giúp đỡ. Ông không đứng ngoài cửa hỏi vọng vào. Ông gõ cửa, bước vào, hỏi từng người rồi mang những thứ họ cần đến tận tay.
Có lẽ cũng từ những khoảnh khắc như vậy, danh xưng “doanh nhân”, “đại gia” ở đất liền trở nên nhẹ đi. Không còn khoảng cách giữa một người đứng đầu doanh nghiệp với những thành viên khác trong đoàn. Giữa biển động, tất cả đều là những người cùng đi trên một con tàu, cùng chịu những cơn sóng và cùng cần một bàn tay giúp đỡ.
Doanh nhân Nguyễn Văn Trường được biết đến qua những công trình quy mô lớn. Nhưng hơn 10 ngày trên biển, người ta gặp ông nhiều hơn ở hành lang con tàu, giữa tiếng máy nổ và những căn phòng có người đang say sóng. Một người có thể là giám đốc doanh nghiệp khi ở đất liền. Nhưng giữa biển động, trước hết vẫn là một người đồng hành.
Những mái chùa giữa trùng khơi
Nhiều năm qua, ông Nguyễn Văn Trường cùng Doanh nghiệp Xây dựng Xuân Trường tham gia xây dựng, trùng tu, tôn tạo các công trình chùa trên quần đảo Trường Sa. Những chuyến khảo sát, thiết kế, lập phương án thi công và đưa vật liệu từ đất liền ra đảo trở thành một phần trong hành trình của ông với vùng biển đảo này.
Trong hải trình tháng 7/2026, Đoàn công tác số 19 thực hiện lễ an vị Phật tại ba ngôi chùa Thuyền Chài, Tiên Nữ và Đá Lớn sau khi được trùng tu, tôn tạo; đồng thời khởi công tu bổ chùa Đá Nam, mở thêm một chặng đường hướng tới mục tiêu hoàn thành 21 ngôi chùa tại Trường Sa.
Hơn 10 ngày trên biển, từ ngày 3 đến 13/7, đoàn vượt hành trình dài, thăm quân dân các đảo thuộc Trường Sa và thực hiện nhiều hoạt động văn hóa, tâm linh. Tại Đá Nam, giữa nắng gió trùng khơi, lễ khởi công tu bổ chùa diễn ra trang nghiêm. Nhưng ý nghĩa của những công trình ấy không chỉ nằm ở kiến trúc. Hòa thượng Thích Tâm Thiệu cho rằng giá trị của những ngôi chùa còn nằm ở niềm vui của người lính, người dân và một không gian bình yên để ngư dân tìm về.
Thượng tọa Thích Minh Quang cũng nhấn mạnh, ý nghĩa của một ngôi chùa không chỉ ở vẻ đẹp kiến trúc mà ở chỗ nơi ấy “ấm hơi người”, trở thành điểm tựa tinh thần cho quân dân nơi đảo xa.
Bởi vậy, xây một ngôi chùa giữa biển không đơn thuần là đưa đá, ngói, gỗ và vật liệu từ đất liền ra đảo. Đó còn là đưa một phần đời sống văn hóa, tâm linh và ký ức làng quê Việt đến một nơi cách đất liền hàng trăm hải lý.
Một công trình có thể đo bằng diện tích, khối lượng vật liệu hay thời gian thi công. Nhưng một mái chùa giữa biển khơi còn được đo bằng ký ức, niềm tin và tình cảm con người.
Trong hải trình tháng 7, gần 200 đại biểu tham gia chuyến đi kéo dài 10 ngày đêm, vượt hơn 1.080 hải lý. Phía sau một hành trình như vậy là rất nhiều công việc thầm lặng: những bữa ăn, chén nước, việc chăm sóc sức khỏe và hỗ trợ những người say sóng.
Những điều ấy có thể không xuất hiện trong các bản tổng kết, nhưng lại góp phần làm nên sự an toàn và ấm áp của một chuyến đi dài. Và giữa những công việc nhỏ bé ấy, ông Nguyễn Văn Trường chọn cách hiện diện giản dị: đi qua từng cánh cửa, hỏi từng người.
Những chuyến đi không chỉ để đến
Đây không phải lần đầu ông Nguyễn Văn Trường đến Trường Sa. Theo những người từng đồng hành, ông đã 11 lần vượt biển tới quần đảo này, trong đó có nhiều chuyến phục vụ khảo sát, thiết kế, lập phương án thi công và vận chuyển nguyên vật liệu từ đất liền ra đảo.
Con số 11 lần chưa phải một danh hiệu hay kỷ lục được cơ quan chính thức xác nhận. Nhưng với những người từng gặp doanh nhân Nguyễn Văn Trường trên các chuyến tàu, đây là một hành trình đáng chú ý của một doanh nhân gắn bó lâu năm với các công trình tại Trường Sa.
Mỗi chuyến đi là một lần rời đất liền, lên tàu, vượt biển; một lần đối diện với thời tiết, sóng gió và những kế hoạch có thể thay đổi chỉ sau một ngày biển động. Nhưng có lẽ điều đáng nhớ nhất không nằm ở số lần ông đặt chân lên đảo, mà ở cách ông hiện diện trong những chuyến đi ấy.
Trường Sa có biển xanh, những đảo đá giữa trùng khơi và những người lính ngày đêm làm nhiệm vụ. Những mái chùa hiện diện giữa không gian ấy như một phần đời sống tinh thần của con người nơi biển đảo. Nếu hoàn thành theo mục tiêu đề ra, 21 ngôi chùa sẽ tạo thành một chuỗi không gian văn hóa, tâm linh gắn với đời sống người Việt tại Trường Sa.
Con số 11 lần chưa phải một danh hiệu hay kỷ lục được cơ quan chính thức xác nhận. Nhưng với những người từng gặp doanh nhân Nguyễn Văn Trường trên các chuyến tàu, đây là một hành trình đáng chú ý của một doanh nhân gắn bó lâu năm với các công trình tại Trường Sa.
Chiều xuống. Biển vẫn rộng đến vô cùng. Gió thổi qua những mái chùa. Giữa tiếng sóng, một hồi chuông ngân lên. Lúc ấy, người ta có thể không nghĩ nhiều về một doanh nhân với những công trình lớn. Chỉ thấy một người từ đất liền mang theo tâm nguyện của mình ra biển, cùng mọi người vượt qua những ngày say sóng.
Một người gõ cửa từng căn phòng và cất tiếng hỏi: “Có ai bị say sóng không, thuốc chống say đây…”. Câu ấy nghe như một tiếng rao rất đỗi quen thuộc của đời sống. Nhưng giữa trùng khơi, nó trở thành một ký ức đẹp về sự sẻ chia.
Những mái chùa có thể được dựng lên bằng đá, bằng ngói và công sức của biết bao người. Còn sự gần gũi giữa con người với con người đôi khi chỉ bắt đầu từ một tiếng gõ cửa, một viên thuốc chống say và một câu hỏi rất giản dị.