Bỏ qua điều hướng

Mỹ giới hạn thời gian bảo vệ tàu qua Hormuz sau loạt tấn công của Iran

Mỹ giới hạn thời gian bảo vệ tàu qua Hormuz sau loạt tấn công của Iran
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Mỹ rút ngắn thời gian hộ tống quân sự cho tàu dầu qua eo Hormuz xuống còn hai khung giờ cố định mỗi ngày.

- Ảnh 1.

Mỹ đã cung cấp hỗ trợ phòng không từ tháng 5 cho các tàu muốn di chuyển theo tuyến đường men theo bờ biển Oman, phía nam eo biển Hormuz - Ảnh: AFP

Ngày 12-9, Hãng tin Reuters dẫn báo Financial Times tiết lộ Mỹ đã yêu cầu các tàu chở dầu qua eo biển Hormuz chỉ được di chuyển vào những khung giờ cố định để được lực lượng quân sự bảo vệ, sau khi Iran gia tăng tấn công tàu thuyền qua lại vào ban đêm.

Từ tháng 5, Washington đã triển khai ô bảo vệ đường không cho các tàu thuyền chọn tuyến hải trình bám sát bờ biển Oman, ở phía nam eo biển. 

Theo quy trình cũ, chủ tàu phải đăng ký với Trung tâm Hợp tác và Hướng dẫn hàng hải Hải quân Mỹ (NCAGS) để được cấp tọa độ hải trình và giấy phép di chuyển trong các khung giờ đêm kéo dài - thời điểm máy bay quân sự Mỹ túc trực bảo vệ trên không.

Tuy nhiên, các email NCAGS gửi cố vấn hàng hải mà báo Financial Times tiếp cận cho thấy khoảng thời gian bảo vệ đã bị rút ngắn xuống còn hai khung giờ cố định mỗi ngày kể từ đầu tháng 9. Các tàu được yêu cầu bắt đầu hành trình vào những mốc giờ cụ thể, chẳng hạn 9 giờ sáng.

Email nêu rõ: "Chúng tôi hiện cung cấp khung giờ hành trình khuyến nghị thay đổi theo từng ngày. Tàu của quý vị không bắt buộc di chuyển trong các khung giờ này, nhưng được khuyến khích làm vậy để nhận hỗ trợ tốt nhất". 

"Trước các mối đe dọa đối với tàu thuyền thương mại, ban đêm không còn là thời điểm an toàn nhất trong ngày để di chuyển", một email khác cảnh báo. 

Kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran hồi tháng 2, Tehran đã nhắm vào hàng chục tàu thuyền tìm cách qua eo biển Hormuz để khẳng định quyền kiểm soát. 

Việc Washington điều chỉnh hỗ trợ quân sự sang các khung giờ cố định diễn ra đúng lúc hai bên đều đẩy mạnh tấn công tàu thuyền thương mại.

Ngày 9-9, Iran tuyên bố đã tấn công hai tàu Mỹ và tám tàu chở dầu để đáp trả các đợt không kích của Washington vào năm tàu chở dầu của Tehran. 

Quân đội Mỹ thông báo đòn đáp trả này bắt nguồn từ việc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) trước đó dùng tên lửa đạn đạo tập kích một tàu chiến Mỹ. 

Cùng ngày, Cơ quan Hoạt động thương mại hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) ghi nhận thêm các cuộc tấn công của Iran nhằm vào tàu chở dầu ngoài khơi Dubai và Iraq.

Nhà phân tích hải quân Joshua Tallis thuộc Trung tâm Phân tích hải quân (CNA) của Mỹ nhận định việc giới hạn khung giờ di chuyển nhiều khả năng là "một giải pháp hiệu quả để kiểm soát chi phí", trong bối cảnh Mỹ phải duy trì tuyến phòng thủ vô thời hạn dọc hành lang phía nam eo biển Hormuz. 

Ông cho rằng chi phí vận hành một máy bay quân sự hiện đại của Mỹ có thể dao động từ 25.000 đến 75.000 USD mỗi giờ bay.

Một cố vấn an ninh hàng hải đang làm việc với các hãng tàu tại vùng Vịnh nhận định việc tập trung nguồn lực vào các khung giờ hẹp, thay vì trải dài suốt 12 tiếng ban đêm, sẽ giúp Mỹ "gia tăng năng lực quân sự để bảo vệ hiệu quả hơn".

- Ảnh 3.Iran cảnh báo tàu thuyền về ‘vùng cấm’ mới ngoài eo biển Hormuz

Ngày 9-9, Iran đã công bố “vùng cấm” mới bên ngoài eo biển Hormuz và đe dọa sẽ trừng phạt bất kỳ tàu bè nào đi qua khu vực này.

Mỹ đã quyết định thu hẹp khoảng thời gian hộ tống quân sự cho các tàu chở dầu qua eo biển Hormuz xuống còn hai khung giờ cố định mỗi ngày kể từ đầu tháng 9. Quyết định này được đưa ra sau khi lực lượng Iran gia tăng các đợt tập kích nhắm vào tàu thuyền thương mại trong thời điểm ban đêm. Theo Trung tâm Hợp tác và Hướng dẫn hàng hải Hải quân Mỹ (NCAGS), sự điều chỉnh này nhằm đảm bảo an toàn tối đa trong bối cảnh hành lang hàng hải phía nam eo biển không còn duy trì được sự an toàn như trước. Căng thẳng tại khu vực leo thang dồn dập sau các đợt không kích giữa Mỹ, Israel và Iran kéo dài từ tháng 2. Mới đây nhất vào ngày 9-9, Tehran tuyên bố đã tấn công hai tàu Mỹ cùng tám tàu chở dầu nhằm đáp trả việc Washington tập kích năm tàu dầu của nước này. Phía quân đội Mỹ xác nhận các hành động đáp trả của Iran bắt nguồn từ việc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sử dụng tên lửa đạn đạo nhắm vào tàu chiến Mỹ. Dưới góc độ chiến thuật và kinh phí, giới phân tích nhận định việc gom nguồn lực vào các khung giờ hẹp giúp tối ưu hóa hiệu quả bảo vệ. Chuyên gia Joshua Tallis từ Trung tâm Phân tích hải quân Mỹ cho rằng đây là giải pháp kiểm soát chi phí thiết thực khi mỗi giờ bay của máy bay quân sự hiện đại tiêu tốn từ 25.000 đến 75.000 USD. Thay vì phải trải rộng lực lượng suốt 12 tiếng ban đêm, việc tập trung hỏa lực phòng không sẽ gia tăng năng lực răn đe và bảo vệ an toàn cho tuyến hàng hải huyết mạch.