Bỏ qua điều hướng
•

Mỹ trừng phạt ICC sau khi cựu thẩm phán được trao giải Nobel Hoà bình

Mỹ trừng phạt ICC sau khi cựu thẩm phán được trao giải Nobel Hoà bình
Nguồn ảnh: Tiền Phong

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump áp các biện pháp trừng phạt Tòa án Hình sự quốc tế (ICC), chỉ vài giờ sau khi một cựu thẩm phán của tòa giành giải Nobel Hòa bình. Mỹ chuẩn bị chiến dịch trừng phạt nhằm giải thể Toà án Hình sự quốc tế Thủ tướng Israel bí mật sang UAE giữa nghi vấn được báo trư...

img-3093.jpg
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio. (Ảnh: Reuters)

Phó trưởng công tố ICC Nazhat Shameem Khan lên án các biện pháp trừng phạt và tuyên bố điều này sẽ không thể ngăn cản hoạt động của tòa án.

Chính quyền Tổng thống Trump từ lâu đã có thái độ thù địch với ICC - cơ quan được thành lập năm 2002 nhằm truy tố các tội ác chiến tranh, tội ác chống loài người và tội diệt chủng.

Trước đây, Washington từng áp đặt lệnh trừng phạt các công tố viên và thẩm phán của tòa. Tuy nhiên, các biện pháp được áp từ ngày 9/10 có phạm vi rộng hơn nhiều, khi trừng phạt cả những công ty cung cấp dịch vụ cho ICC.

“Tổng thống Trump sẽ không bao giờ cho phép Tòa án Hình sự quốc tế truy tố công dân Mỹ. Đó là lý do hôm nay Mỹ áp các biện pháp trừng phạt Tòa án Hình sự quốc tế. Chúng tôi sẽ cấm các giao dịch với tòa án này, cắt đứt nguồn lực và làm tê liệt khả năng hoạt động của cơ quan này”, Reuters dẫn lời Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio.

“Các biện pháp trừng phạt nhằm phá hoại pháp quyền trên phạm vi quốc tế cũng như công việc của một thiết chế tư pháp độc lập. Công việc của chúng tôi sẽ tiếp tục trong tất cả các tình huống, các cuộc điều tra và các vụ truy tố”, bà Khan nói.

Washington chỉ trích ICC vì ban lệnh bắt giữ các quan chức Israel, trong đó có Thủ tướng Benjamin Netanyahu, cũng như cuộc điều tra trước đây về hành động của binh sĩ Mỹ tại Afghanistan.

ICC có 125 quốc gia thành viên, bao gồm tất cả các nước thuộc Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), ngoại trừ Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ.

Trước đây, tòa nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ tại các quốc gia thành viên, trong đó có nhiều đồng minh chủ chốt của Mỹ. Trụ sở ICC đặt tại Hà Lan - thành viên của cả EU và NATO.

Luật sư người Nam Phi Navi Pillay - người được trao giải Nobel Hòa bình ngày 9/10, từng là thẩm phán tại Phòng Phúc thẩm của ICC trong giai đoạn 2003 - 2008.

Trong thông cáo về quyết định trao giải, Uỷ ban Nobel cho biết việc vinh danh bà nhằm “đưa ra một lời nhắc nhở”, trong bối cảnh “các thẩm phán và thiết chế của luật pháp quốc tế đang bị tấn công về mặt chính trị”.

“Một hệ thống pháp luật quốc tế, trong đó những kẻ phạm tội ác chiến tranh phải chịu trách nhiệm và các nạn nhân của hành vi lạm dụng được thực thi công lý, là điều kiện tiên quyết để xây dựng thế giới hòa bình”, Uỷ ban Nobel tuyên bố.

Ông Rubio cho biết các biện pháp trừng phạt được thiết kế theo cách cho phép tòa án và các quốc gia thành viên có cơ hội giải quyết những quan ngại của Mỹ.

Đầu tuần này, ông Osvaldo Zavala Giler - Chánh văn phòng ICC, kêu gọi EU sẵn sàng sử dụng “cơ chế ngăn chặn”, để bảo vệ các quốc gia châu Âu trước tác động ngoài lãnh thổ của các biện pháp trừng phạt.

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa áp đặt gói trừng phạt diện rộng nhắm vào Tòa án Hình sự quốc tế (ICC), chỉ vài giờ sau khi cựu thẩm phán Navi Pillay được trao giải Nobel Hòa bình ngày 9/10. Biện pháp mới không chỉ nhắm vào nhân sự tòa án mà còn mở rộng sang các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ, nhằm cắt đứt nguồn lực hoạt động của thiết chế này. Động thái trên phản ánh lập trường cứng rắn kéo dài của Washington đối với thẩm quyền xét xử của ICC đối với công dân Mỹ. Căng thẳng giữa hai bên leo thang từ việc cơ quan này điều tra các hành động quân sự tại Afghanistan và phát lệnh bắt giữ nhiều quan chức cấp cao của Israel, bao gồm Thủ tướng Benjamin Netanyahu. Phó trưởng công tố Nazhat Shameem Khan khẳng định quyết định trừng phạt vi phạm nguyên tắc pháp quyền quốc tế và tuyên bố tòa án vẫn tiếp tục các cuộc điều tra hiện hữu. Trong khi đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố Washington kiên quyết không cho phép ICC truy tố công dân nước này dưới bất kỳ hình thức nào. Quyết định này cũng đặt 125 quốc gia thành viên của ICC, đặc biệt là các đồng minh chủ chốt của Mỹ trong Liên minh châu Âu và khối NATO, vào thế khó xử về mặt ngoại giao. Trước nguy cơ tác động pháp lý xuyên biên giới, Chánh văn phòng ICC Osvaldo Zavala Giler đã kêu gọi Liên minh châu Âu kích hoạt cơ chế ngăn chặn để bảo vệ hệ thống đối tác tại lục địa già. Việc vinh danh bà Pillay của Ủy ban Nobel cùng ngày được xem là thông điệp mang tính biểu tượng nhằm bảo vệ tính độc lập của nền tư pháp toàn cầu.
amung