Cà phê Việt đã có nhiều biến tấu để kể với thế giới - Ảnh: HẢI KIM
Với riêng tôi, cà phê là một nét văn hóa, một phương cách để cảm nhận cuộc sống và cũng là một phần ký ức được tạo nên qua những trải nghiệm rất riêng.
Có đôi lúc tôi tự hỏi: Nếu cà phê là một phần văn hóa, tại sao Robusta Việt Nam chưa được thế giới biết đến nhiều hơn bằng chính tên gọi và câu chuyện của mình?
Cần người đủ yêu cà phê kể chuyện
Điều cần hướng đến là làm sao để người tiêu dùng khi nghe đến Vietnamese Robusta không chỉ nghĩ đến một nguồn nguyên liệu lớn, mà còn nghĩ đến chất lượng, bản sắc, vùng đất, con người và những trải nghiệm cà phê đặc trưng của Việt Nam.
Mời bạn đọc tham gia diễn đàn ‘Làm gì để cà phê Robusta Việt thoát vai 'làm nền'?’
Cà phê mắm ruốc gây tò mò ở Huế: Táo bạo để tạo vị mới
Một thế giới hương vị khác trong ly Robusta
Trong thời đại mạng xã hội, một câu chuyện hay có thể đi xa hơn rất nhiều so với một chiến dịch quảng cáo truyền thống. Đó là lý do tôi nghĩ rất cần những KOL yêu thích cà phê - những người không chỉ có lượng người theo dõi lớn, mà quan trọng hơn là có khả năng trải nghiệm, hiểu và kể câu chuyện về cà phê bằng ngôn ngữ của cộng đồng mà họ đang kết nối.
Một KOL có thể bắt đầu rất đơn giản:
Một buổi sáng thưởng thức một phin cà phê Robusta Việt. Một chuyến đi đến vùng trồng cà phê. Một cuộc trò chuyện với người nông dân. Một video về cách rang.
Một trải nghiệm so sánh giữa Robusta Việt Nam với những loại cà phê mà họ từng thưởng thức. Hay một bài viết về hương vị của cà phê Việt. Đơn giản hơn là một câu chuyện về khoảnh khắc ngồi bên ly cà phê và cảm nhận cuộc sống.
Những nội dung ấy có thể không mang dáng vẻ của một quảng cáo. Nhưng chính sự tự nhiên đó lại khiến câu chuyện có khả năng được tin tưởng và lan tỏa. KOL không chỉ giới thiệu giá trị thương mại của một sản phẩm. KOL có thể giúp tạo ra sự tò mò, sự kết nối và một cách nhìn mới.
Với Robusta Việt, điều chúng ta cần không chỉ là những người nổi tiếng nói về cà phê, mà là những coffee lover có tiếng nói, có trải nghiệm và có khả năng biến tình yêu cà phê thành những câu chuyện mà người khác muốn nghe. Từ người uống cà phê đến người kể chuyện và lan tỏa về cà phê.
Một người nước ngoài lần đầu uống phin cà phê Việt Nam có thể sẽ thấy thú vị bởi cách pha chậm rãi. Một người khác có thể thích hương thơm. Người khác nữa có thể tò mò về văn hóa cà phê vỉa hè, về những quán cà phê Việt Nam, về cách người Việt ngồi hàng giờ bên một ly cà phê. Đó chính là những chất liệu mà KOL có thể biến thành nội dung. Và khi một KOL quốc tế nói về Vietnamese Robusta, câu chuyện càng có cơ hội vượt khỏi phạm vi của một thị trường.
Lan tỏa Robusta theo chiều sâu
Từ một phin cà phê, KOL kể chuyện cà phê Việt ra với thế giới - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Có một sự khác biệt rất lớn giữa việc một sản phẩm được gọi bằng tên chung và việc sản phẩm ấy được nhận diện bằng nguồn gốc của nó. Robusta là một loại cà phê. Nhưng Vietnamese Robusta có thể trở thành một câu chuyện về nguồn gốc, chất lượng và văn hóa. Đây không phải là việc thay đổi tên gọi một cách đơn thuần. Đó là quá trình xây dựng nhận diện.
Giống như khi người ta nhắc đến một món ăn, một loại rượu vang, một vùng trà hay một sản phẩm nông nghiệp, nguồn gốc có thể trở thành một phần quan trọng của giá trị. Người tiêu dùng không chỉ mua sản phẩm mà hiểu những điều thú vị về nơi sản phẩm được sinh ra. Robusta Việt cũng cần được kể theo cách ấy.
Từ vùng đất Tây Nguyên, những nông hộ, những mùa thu hoạch, những phương pháp chế biến, những nhà rang xay, những quán cà phê và hàng triệu người Việt có thói quen uống cà phê mỗi ngày, tất cả đều có thể trở thành những mảnh ghép của một câu chuyện lớn hơn. KOL có thể đưa câu chuyện ấy đi xa.
Tôi hình dung một ngày nào đó, một người trẻ ở một thành phố xa xôi có thể nhìn thấy trên mạng xã hội một KOL mà họ yêu thích đang thưởng thức một phin cà phê Việt Nam. Và thế là:
Họ tò mò. Họ tìm kiếm Vietnamese Robusta. Họ biết Việt Nam là một vùng đất quan trọng của Robusta. Họ biết đến những người nông dân trồng cà phê. Họ tìm hiểu cách chế biến.
Sau đó, họ muốn thử một tách cà phê Việt.
Nếu hành trình ấy diễn ra, giá trị của KOL không chỉ nằm ở số lượt xem của những trải nghiệm. Giá trị nằm ở việc từ một người uống cà phê, họ có thể trở thành một người biết đến nguồn gốc của cà phê.
Và từ một người biết đến, họ có thể trở thành một người yêu thích. Đó mới là sự lan tỏa có chiều sâu. Vì vậy KOL trở thành một mắt xích quan trọng. Họ có thể là barista, nhà rang xay, đầu bếp, chuyên gia ẩm thực, travel creator, lifestyle creator, nhà sáng tạo nội dung hoặc những người có ảnh hưởng trong cộng đồng yêu cà phê. Quan trọng nhất là họ có niềm tin và tình yêu thật với sản phẩm.
Muốn câu chuyện Robusta Việt lan tỏa trên toàn thế giới, chúng ta cần những người kể chuyện đủ yêu cà phê để kể bằng sự chân thành. Nếu câu chuyện đủ hay, từ một tách cà phê ấy, cả một vùng đất có thể được nhìn thấy, một nền văn hóa có thể được hiểu hơn và một giá trị Việt Nam có thể được gọi đúng tên.
Vietnamese Robusta - không chỉ là một loại cà phê. Đó có thể là một câu chuyện Việt Nam được kể bằng hương vị, bằng con người và bằng tình yêu dành cho cà phê của những KOL chân chính.
Báo Tuổi Trẻ mở diễn đàn "Làm gì để cà phê Robusta Việt thoát vai 'làm nền'?". Diễn đàn nằm trong khuôn khổ dự án "Khẳng định vị thế Robusta Việt" do Tuổi Trẻ cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường triển khai.
Mọi bài viết tham gia diễn đàn, quý bạn đọc vui lòng gửi về địa chỉ email: [email protected].
Thời gian nhận bài: Từ nay đến hết ngày 9-10-2026.
Các bài viết hay và góc nhìn độc đáo sẽ được báo biên tập, chọn lọc đăng tải và có nhuận bút.
Robusta tuần qua: Đầu vụ giá tăngDù Việt Nam đã chính thức bước vào niên vụ cà phê mới nhưng hiện chủ yếu là thu hoạch Arabica, Robusta chưa vào mùa nên nguồn cung chưa được bổ sung.