Ngày 20/10, Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) đã thông báo tiến độ phát triển các loại xe thám hiểm có người lái và xe tự hành nhằm phục vụ kế hoạch xây dựng căn cứ trên Mặt Trăng, hướng tới nâng cao khả năng di chuyển và duy trì hoạt động lâu dài của con người trên thiên thể này.
Theo NASA, xe tự hành VIPER (Volatiles Investigating Polar Exploration Rover) dự kiến thực hiện sứ mệnh tại phần cực Nam Mặt Trăng vào năm 2027, tập trung khảo sát các miệng hố luôn chìm trong bóng tối để tìm kiếm nước và những tài nguyên tiềm năng khác. Đây được xem là nguồn lực có thể hỗ trợ các hoạt động thám hiểm Mặt Trăng trong tương lai.
VIPER sẽ được đưa xuống bề mặt Mặt Trăng bằng tàu đổ bộ Blue Moon Mark 1 của công ty Blue Origin. Xe dự kiến di chuyển hơn 30km, thu thập dữ liệu về nhiệt độ, điều kiện chiếu sáng và địa hình tại khu vực khảo sát.
Những thông tin này sẽ giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về nguồn gốc, sự phân bố của nước trên Mặt Trăng, đồng thời đánh giá khả năng khai thác tài nguyên tại chỗ phục vụ các sứ mệnh tương lai.
Song song với đó, NASA đã giao các đơn đặt hàng theo nhiệm vụ cho hai công ty Astrolab và Lunar Outpost để phát triển giai đoạn đầu của dòng xe địa hình Mặt Trăng (LTV) có khả năng chở phi hành gia.
Các phương tiện này được thiết kế để đến Mặt Trăng trước những sứ mệnh Artemis có người lái.
Theo kế hoạch, Blue Origin sẽ đảm nhiệm việc đưa các xe LTV đến khu vực cực Nam Mặt Trăng vào năm 2028 thông qua chương trình Dịch vụ vận chuyển hàng hóa thương mại lên Mặt Trăng (CLPS) của NASA. Các xe LTV sẽ giúp phi hành gia tiếp cận những khu vực có đặc điểm địa chất đa dạng gần cực Nam Mặt Trăng, thu thập mẫu vật và vận chuyển thiết bị.
Ngoài ra, phương tiện còn có thể được điều khiển từ Trái Đất để lập bản đồ bề mặt Mặt Trăng trước khi phi hành gia đặt chân tới.
NASA cho biết các xe LTV được thiết kế để di chuyển tối đa 10km sau mỗi lần sạc pin, hỗ trợ tối đa ba chuyến đi bộ khám phá bề mặt Mặt Trăng trong mỗi sứ mệnh Artemis, đồng thời vận chuyển tới 80 kg mẫu vật và dụng cụ.
Ông Robert Pickle - Giám đốc Văn phòng Di chuyển Bề mặt thuộc Chương trình Căn cứ Mặt Trăng của NASA - nhấn mạnh xe thám hiểm là thành phần trọng yếu trong chiến lược cơ động trên bề mặt thiên thể này. Khả năng vận hành của các phương tiện sẽ tạo nền tảng cho việc phát triển những hệ thống di chuyển cần thiết để xây dựng, vận hành và mở rộng cơ sở hạ tầng phục vụ các hoạt động thám hiểm Mặt Trăng dài hạn./.
(TTXVN/Vietnam+)