Người đến trước mỗi bữa tiệc của nguyên thủ

Bàn tiệc đón tiếp đoàn công tác của Chính phủ tại Cần Thơ đã được chuẩn bị hoàn tất theo đúng thực đơn phê duyệt. Mọi món ăn đều đã trải qua quy trình kiểm duyệt an toàn nghiêm ngặt. Thế nhưng, khi bước xuống khu vực chế biến, Trung tá Nguyễn Quang Huy bất ngờ phát hiện thêm vài hũ mắm đặc sản địa phương nằm ngoài danh sách ban đầu.

Một chi tiết tưởng chừng nhỏ nhặt trong đời sống bỗng chốc trở thành tình huống phát sinh đòi hỏi cấp độ kiểm soát tối cao. Đó là phần quà do lãnh đạo địa phương chuẩn bị để giới thiệu sản phẩm quê hương. Với thực khách thông thường, đó chỉ là một món ăn thêm vị mộc mạc. Nhưng dưới góc nhìn của cán bộ kiểm nghiệm thực phẩm thuộc lực lượng Cảnh vệ, bất kỳ món ăn hay thức uống nào đưa lên bàn tiệc của lãnh đạo cũng phải trải qua quy trình xác minh không có chỗ cho sự du di.

“Thứ nhất là phải nắm, tìm hiểu thông tin xem món đó có phục vụ lên trên hay không. Thứ hai là phải lấy mẫu để kiểm tra. Và thứ ba là phải báo cáo, xin ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo các cấp”, Trung tá Huy nhớ lại.

Sau khi xác định nguồn gốc và có ý kiến đồng ý đưa vào phục vụ, cán bộ kiểm nghiệm khẩn trương lấy mẫu và triển khai kiểm định cấp tốc. Chuyến công tác Cần Thơ khoảng 3 năm trước trở thành một trong những kỷ niệm đáng nhớ nhất sau gần 2 thập kỷ gắn bó với nghề của Trung tá Nguyễn Quang Huy.

“Đột xuất như vậy, nếu cán bộ kiểm nghiệm không tỉ mỉ, không kỹ càng thì rất dễ bỏ sót nhiệm vụ của mình”, vị cán bộ chia sẻ.

“Trận địa” thầm lặng trước giờ dọn tiệc

Trung tá Nguyễn Quang Huy hiện công tác tại Đội Kỹ thuật bảo vệ, Phòng Cảnh vệ miền Nam (Bộ Tư lệnh Cảnh vệ, Bộ Công an). Đây là đơn vị thực hiện công tác kỹ thuật phục vụ bảo vệ, trong đó có kiểm tra an ninh, an toàn về cháy, nổ, chất phóng xạ, chất độc hóa học; kiểm nghiệm thực phẩm, đồ uống phục vụ đối tượng cảnh vệ.

Riêng Trung tá Huy phụ trách công tác kỹ thuật kiểm nghiệm, kiểm tra thức ăn, nước uống trước khi phục vụ đối tượng cảnh vệ.

Nhìn từ bên ngoài, công việc của anh có vẻ chỉ gắn với những món ăn. Nhưng trên thực tế, việc kiểm nghiệm bắt đầu từ trước khi thức ăn xuất hiện trên bàn. Cán bộ phải kiểm tra nguồn gốc, nguyên liệu đầu vào; lấy mẫu và kiểm nghiệm thực phẩm; đồng thời kiểm tra, kiểm soát quá trình chế biến. Vì vậy, trong mỗi chuyến công tác, những người làm nhiệm vụ thường phải có mặt từ rất sớm.

“Chúng tôi phải giám sát từ khâu nhập nguyên liệu đầu vào cho đến chế biến và tận khi phục vụ cho đối tượng cảnh vệ”, anh Huy mô tả về chuỗi nhiệm vụ khép kín của mình.

Tất cả trái cây hay thức ăn nào khác cũng đều được niêm phong, kiểm nghiệm nghiêm ngặt (Ảnh: Bùi Duẩn).

Theo quy định, thực phẩm phục vụ đối tượng cảnh vệ phải hoàn tất kiểm tra và có kết quả an toàn trước ít nhất 30 phút. Tùy theo chủng loại thực phẩm và các chỉ tiêu kỹ thuật khắt khe, thời gian phân tích có thể kéo dài từ 30 phút đến hơn một tiếng rưỡi. Điều đó đòi hỏi người làm công tác kỹ thuật phải tính toán từng phút trong lịch trình tổng thể. Bữa ăn của nguyên thủ có thể diễn ra trong chốc lát, nhưng đằng sau đó là cả một khoảng thời gian dài chuẩn bị cẩn trọng đến từng chi tiết.

Đi trước một bước với mọi tình huống phát sinh

Điểm đặc thù của công tác bảo vệ không chỉ nằm ở những thực đơn đã được lên sẵn, mà còn ở vô số tình huống phát sinh ngoài kịch bản. Trong mỗi chuyến công tác, lực lượng kỹ thuật luôn chủ động khảo sát thực địa, nắm bắt tình hình và dự trù mọi phương án, kể cả những tình huống không có trong kế hoạch chính thức.

Một đoàn công tác có thể bất ngờ ghé thăm một điểm dừng chân, dùng một món quà vặt tại hội chợ hay phát sinh một lựa chọn ẩm thực mới lạ so với thực đơn ban đầu. Khi ấy, người làm nhiệm vụ buộc phải "đi trước một bước" để kiểm tra, kiểm soát. Nếu chỉ áp dụng máy móc danh sách có sẵn mà buông lơi thực tế, những yếu tố phát sinh ngoài kịch bản ấy có thể tạo ra lỗ hổng an ninh.

Kết quả kiểm nghiệm được Trung tá Huy và đồng đội ghi lại cẩn thận (Ảnh: Bùi Duẩn).

Trong quá trình công tác, Trung tá Huy không ít lần phát hiện những mẫu thực phẩm chưa bảo đảm tiêu chuẩn an toàn tuyệt đối. “Khi phát hiện dấu hiệu không bảo đảm, nguyên tắc là ngừng phục vụ và báo cáo cấp trên để có hướng xử lý phù hợp quy định”, vị cán bộ nói.

Đặc biệt, ngay cả khi bữa tiệc đã kết thúc và các vị lãnh đạo đã rời đi, nhiệm vụ của lực lượng cảnh vệ vẫn chưa khép lại. Toàn bộ mẫu thực phẩm đã phục vụ đều được niêm phong và lưu mẫu theo những tiêu chuẩn vô cùng nghiêm ngặt, dưới sự chứng kiến phối hợp giữa lực lượng cảnh vệ, đơn vị phục vụ và cơ quan chuyên môn y tế. Đây chính là cơ sở pháp lý và nghiệp vụ cốt lõi để truy xuất nguồn gốc khi cần thiết.

Lặng thầm phía sau những sự kiện trọng đại

Vào ngành từ năm 2008, qua 18 năm công tác, Trung tá Nguyễn Quang Huy đã tham gia hàng trăm hoạt động bảo vệ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các sự kiện đặc biệt quan trọng và các đoàn khách quốc tế. Trong số đó có những sự kiện quy mô lớn như hoạt động bảo vệ đoàn Tổng thống Mỹ thăm TPHCM, các hội nghị APEC, Vesak, hay các kỳ đại lễ trọng đại của đất nước.

Mỗi sự kiện mang một đặc thù riêng, đòi hỏi khối lượng công việc và cách bố trí nhân lực khác nhau. Thế nhưng, dù quy mô lớn đến đâu, công việc của những người làm nhiệm vụ kiểm nghiệm thực phẩm vẫn diễn ra vô cùng lặng lẽ. Họ không đứng ở những góc sân khấu rực rỡ ánh đèn khi lãnh đạo xuất hiện, không phải là gương mặt được chú ý trong những khoảnh khắc trang trọng trước ống kính. Công việc của họ lặng lẽ bắt đầu từ khi ánh bình minh chưa ló rạng và chỉ thực sự khép lại khi mọi guồng quay của sự kiện đã thu tàn hoàn toàn.

“Trong mỗi sự kiện, chúng tôi là những người làm việc ở phía sau. Phục vụ và đảm bảo an toàn là sứ mệnh cao cả của người chiến sĩ cảnh vệ", Trung tá Huy tâm sự.

Phía sau sự trang trọng của những bữa ăn nguyên thủ là sự cống hiến không mệt mỏi của những con người luôn đến trước, kiểm tra trước và phòng ngừa từ sớm, từ xa. Họ làm nhiệm vụ trong sự im lặng tuyệt đối, khắc ghi một nguyên tắc nằm lòng: Không bao giờ được phép chủ quan, dù chỉ với một món ăn quen thuộc nhất.