Nhà báo Trung Quốc nhận xét thẳng thắn về sai lầm của bóng đá Việt Nam

“Ngày đen tối của bóng đá Việt Nam” là dòng tiêu đề được tờ 163 của Trung Quốc sử dụng sau khi U20 Việt Nam thua cả ba trận tại vòng loại giải U20 châu Á. Ba thất bại trước U20 Triều Tiên, U20 Palestine và U20 Iran khiến đội tuyển trẻ Việt Nam phải xuống hạng, đồng thời tạo ra nỗi thất vọng lớn cho người hâm mộ. Trong bài viết trên Dân Trí, nhà báo Ma Dexing phân tích những nguyên nhân phía sau kết quả đáng quên, tập trung vào cách lựa chọn huấn luyện viên và sử dụng nhân sự. Ông Ma Dexing đặt câu hỏi vì sao bóng đá Việt Nam lại đặt niềm tin vào một huấn luyện viên Nhật Bản, trong bối cảnh nhiều nhà cầm quân Nhật thường gặp khó khăn tại Đông Nam Á. Theo nhà báo Trung Quốc, sự lựa chọn này càng gây chú ý bởi bóng đá Việt Nam từng đạt thành công với các huấn luyện viên Hàn Quốc như Kim Sang Sik và Park Hang Seo. Trong khi đó, HLV Yutaka Ikeuchi không thể giúp U20 Việt Nam tạo ra bước tiến rõ rệt, trái lại còn chứng kiến đội bóng nhận kết cục cay đắng ở vòng loại châu lục. Nhận xét của Ma Dexing cũng gắn với quan điểm ông từng nêu hồi tháng 5, khi chỉ trích Liên đoàn bóng đá Trung Quốc vì tin tưởng HLV Toshiyuki Ukijima. Khi ấy, ông cho rằng chiến thuật cùng cách sử dụng cầu thủ của nhà cầm quân Nhật Bản đã làm lãng phí tài năng tại đội U17 Trung Quốc, vốn cũng thi đấu thất vọng. Trở lại trường hợp Việt Nam, Ma Dexing nhắc tới những cái tên nổi tiếng như Akira Nishino và Masatada Ishii, nhưng cho rằng họ đều thất bại nghiêm trọng ở Thái Lan. Ông nhận định các HLV Nhật Bản thường theo đuổi phong cách kiểm soát bóng, yêu cầu cầu thủ chuyền bóng liên tục, xử lý chính xác và nắm bắt chiến thuật ở trình độ cao. Lối chơi ấy đòi hỏi nền tảng kỹ thuật, khả năng phối hợp cùng tư duy chiến thuật được rèn luyện lâu dài, trong khi đào tạo trẻ Đông Nam Á thường đi theo hướng khác. Theo phân tích của nhà báo Trung Quốc, nhiều nền bóng đá trong khu vực thường ưu tiên phản công và sức mạnh thể lực, thay vì xây dựng hệ thống kiểm soát bóng chặt chẽ. Vì vậy, kỹ năng chuyền, nhận bóng và tổ chức thế trận của cầu thủ có thể chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu mà các HLV Nhật Bản đặt ra. Điểm đáng lo hơn, Ma Dexing cho rằng những nhà cầm quân này thường khá cứng nhắc, kiên định với triết lý sẵn có và ít điều chỉnh theo đặc điểm cầu thủ địa phương. Khi sự thích nghi bị xem nhẹ, khoảng cách giữa ý tưởng chiến thuật cùng năng lực thực tế của đội bóng dễ dàng bộc lộ, đặc biệt trong những trận đấu có sức ép lớn. U20 Việt Nam dưới thời HLV Yutaka Ikeuchi đã không thể hiện được sự gắn kết cần thiết, dù thi đấu trên sân nhà và nhận kỳ vọng đáng kể trước giải đấu. Ma Dexing mô tả đội bóng chơi rời rạc, chiến thuật thiếu linh hoạt, còn những điều chỉnh trong trận đấu diễn ra chậm, khiến các cầu thủ khó thay đổi tình thế. Việc đánh mất lợi thế sân nhà vì thế trở thành hệ quả trực tiếp, khi U20 Việt Nam để các đối thủ khai thác khoảng trống và giành chiến thắng tương đối dễ dàng. Ngoài câu chuyện chiến thuật, nhà báo Ma Dexing còn chỉ ra vấn đề quản lý nguồn nhân lực, đặc biệt liên quan tới việc lựa chọn những cầu thủ có nguồn gốc hoặc quá trình đào tạo ở nước ngoài. Ông đề cập Antonio Moric, cầu thủ đang thi đấu tại Croatia, người được cho là không được HLV Yutaka Ikeuchi sử dụng dù Việt Nam và Indonesia đã đẩy mạnh chính sách cầu thủ nhập tịch. Theo đánh giá của Ma Dexing, quyết định này khiến sức mạnh U20 Việt Nam suy giảm, nhất là khi đội tuyển cần thêm những lựa chọn chất lượng cho một giải đấu cạnh tranh. Nhà báo Trung Quốc cũng liên hệ trường hợp Việt Nam với HLV Masatada Ishii, người từng bị Liên đoàn bóng đá Thái Lan sa thải vì bất đồng về việc sử dụng cầu thủ Thái kiều. HLV Ishii khi đó bị cho là chỉ chú trọng nhóm cầu thủ thi đấu trong nước, đồng thời không đáp ứng yêu cầu liên quan tới những nhân tố được đào tạo tại nước ngoài. Từ những trường hợp trên, Ma Dexing cho rằng bài toán nhân sự không thể tách rời năng lực chuyên môn, bởi lựa chọn cầu thủ phù hợp quyết định trực tiếp sức cạnh tranh. Thất bại của U20 Việt Nam vì vậy đặt ra nhiều câu hỏi cho quá trình chuẩn bị, từ việc chọn huấn luyện viên, xây dựng lối chơi đến cách khai thác nguồn cầu thủ. Những nhận xét thẳng thắn từ nhà báo Ma Dexing, được Dân Trí dẫn lại, không chỉ nhắm vào một trận đấu mà còn gợi mở cuộc tranh luận rộng hơn về hướng phát triển bóng đá trẻ Việt Nam.