Một hộ dân ở Hà Nội được nhận số tiền đền bù giải phóng mặt bằng lớn, tiền xếp thành từng chồng cao - Ảnh: N.B.
Thời gian qua, nhiều địa phương tại Hà Nội và các tỉnh, thành đang chi trả tiền bồi thường cho người dân có đất bị thu hồi để thực hiện các dự án.
Đáng chú ý, hình ảnh người dân mang những bao tải tiền mặt khi nhận bồi thường đã đặt ra câu hỏi vì sao các khoản tiền có giá trị lớn vẫn được chi trả bằng tiền mặt thay vì chuyển khoản qua ngân hàng?
Người dân có thể nhận tiền mặt hoặc nhận chuyển khoản vào tài khoản cá nhân
Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Mạnh Đức, Phó giám đốc Kho bạc Nhà nước khu vực I, cho biết theo thông tư 13/2017 của Bộ Tài chính, nguyên tắc chung là các khoản chi ngân sách nhà nước được ưu tiên thanh toán bằng chuyển khoản.
Tiền được chuyển thẳng từ tài khoản của đơn vị mở tại Kho bạc Nhà nước sang tài khoản của người thụ hưởng.
Việc chi bằng tiền mặt chỉ áp dụng với một số khoản chi theo quy định. Trong đó chi giải phóng mặt bằng trực tiếp cho người dân thuộc trường hợp được phép thanh toán bằng tiền mặt.
Tuy nhiên, theo ông Đức "được phép" nhận tiền mặt không có nghĩa là "bắt buộc" phải nhận tiền mặt. Người dân có thể nhận tiền mặt hoặc nhận chuyển khoản vào tài khoản cá nhân, tùy theo phương án, thỏa thuận giữa người dân và tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường.
Ông Đức cũng cho rằng các tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng cần hướng dẫn để người dân nắm rõ các phương thức nhận tiền bồi thường.
Việc nhận qua chuyển khoản giúp tiền được chuyển thẳng vào tài khoản của cá nhân, hạn chế rủi ro khi phải mang theo, cất giữ số tiền lớn. Trường hợp người dân đề nghị nhận tiền mặt, đơn vị chi trả sẽ thực hiện theo quy định.
Vì sao người dân Hà Nội nhận cả bao tải tiền bồi thường giải phóng mặt bằng mà không chuyển khoản?ĐỌC NGAY
Về việc chi trả, bồi thường cho người dân bằng tiền mặt, theo ông Đức, trên cơ sở phương án bồi thường của cấp có thẩm quyền, tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường lập chứng từ đề nghị rút tiền mặt gửi Kho bạc Nhà nước nơi giao dịch.
Căn cứ chứng từ và hồ sơ liên quan, Kho bạc Nhà nước thực hiện các thủ tục thanh toán theo quy định.
Hiện nay, Kho bạc Nhà nước đang mở tài khoản thanh toán tại các ngân hàng thương mại nhằm tạo thuận lợi cho các đơn vị giao dịch trong việc thanh toán các khoản chi ngân sách nhà nước.
Đối với những khoản chi tiền mặt có giá trị lớn, Kho bạc Nhà nước khu vực I phối hợp với ngân hàng thương mại nơi mở tài khoản để chuẩn bị đủ nguồn tiền. Việc này nhằm đáp ứng nhu cầu rút tiền của các đơn vị, đảm bảo chi trả kịp thời.
Để việc nhận tiền bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng an toàn và thuận tiện, ông Đức cho hay Kho bạc Nhà nước khu vực I sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư và các tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường trên địa bàn.
Các đơn vị sẽ hướng dẫn, tuyên truyền để người dân lựa chọn phương thức nhận tiền phù hợp, đồng thời đảm bảo việc thanh toán nhanh chóng, đúng quy định.
Đại biểu Trương Thị Bích Hạnh - Ảnh: P.T.
Thanh toán qua tài khoản để chi trả bồi thường giải phóng mặt bằng sẽ rất tốt
Đại biểu Trương Thị Bích Hạnh (TP.HCM) cho hay từ thực tế triển khai chi trả bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất, nhất là với những dự án có số tiền bồi thường lớn, việc tổ chức chi trả hoàn toàn bằng tiền mặt có thể tạo áp lực không nhỏ cho các cơ quan, đơn vị thực hiện.
Đồng thời cũng phát sinh những bất tiện nhất định cho người dân trong quá trình tiếp nhận, kiểm đếm và bảo quản tiền.
Vì vậy, bà cho rằng các cơ quan chức năng cần nghiên cứu, rà soát những quy định có liên quan để xem xét điều chỉnh theo hướng linh hoạt hơn về hình thức chi trả, phù hợp với yêu cầu thực tiễn.
Việc đa dạng hóa hình thức chi trả, trong đó có chuyển khoản qua ngân hàng, sẽ góp phần bảo đảm an toàn, minh bạch, giảm áp lực cho đơn vị tổ chức chi trả, đồng thời tạo thuận lợi cho người dân, nhất là đối với những trường hợp được bồi thường với số tiền lớn.
Trong khi chờ các quy định được rà soát, hoàn thiện, các địa phương, đơn vị có chức năng chi trả cũng cần chủ động tìm hiểu nhu cầu, nguyện vọng của người dân để có phương án tổ chức phù hợp.
Trên cơ sở quy định pháp luật hiện hành, có thể trao đổi, thỏa thuận với người dân về việc lựa chọn hình thức nhận tiền, chẳng hạn như chuyển khoản vào tài khoản ngân hàng hoặc các hình thức phù hợp khác nếu được pháp luật cho phép.
Điều quan trọng là phải bảo đảm sự tự nguyện, đồng thuận của người dân, quyền lợi được nhận đầy đủ, đúng thời hạn và quy trình chi trả được thực hiện công khai, minh bạch.
Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, cũng cho rằng việc thanh toán qua tài khoản để chi trả đền bù, bồi thường giải phóng mặt bằng sẽ rất tốt, bảo đảm an toàn cho người dân thay vì cầm một khoản tiền lớn.
Do vậy theo ông, nếu có cơ chế linh hoạt, hướng dẫn thống nhất, các địa phương sẽ thuận lợi hơn trong quá trình tổ chức thực hiện, còn người dân cũng có thêm lựa chọn phù hợp với nhu cầu của mình.
Qua đó bảo đảm chặt chẽ trong quản lý tài chính, nâng cao chất lượng phục vụ người dân, đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính, chuyển đổi số.
Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội: Nghiên cứu hình thức chi trả tiền bồi thường để đảm bảo an toàn cho dânHình ảnh người dân nhận những bao tải tiền mặt khi được bồi thường đất tại Hà Nội đặt ra yêu cầu bảo đảm an toàn trong chi trả. Các sở ngành đang nghiên cứu hình thức thanh toán thuận lợi hơn, trong khi thực tế phần lớn người dân vẫn muốn nhận tiền mặt.