Nhiều ngày phải xin nghỉ học để xếp giấy kiếm tiền, nữ sinh mồ côi cha đậu đại học y dược

Căn nhà nhỏ của ba mẹ con Huỳnh Ngọc Thụy Trâm ở thôn Hòa Bình (xã Tư Nghĩa, Quảng Ngãi) những ngày mưa tháng 10 càng thêm ẩm thấp. Cỏ dại mọc quanh sân, bên trong nhà thiếu ánh sáng. Giữa nền nhà, hai chiếc thau lớn được đặt sẵn để hứng nước mưa dột.

Ở khoảng đất phía sau, gia đình quây lưới nuôi gà nhưng mấy năm rồi mẹ con Trâm chưa bao giờ ăn thịt gà nhà nuôi được. Con nào lớn, bà Ngô Thị Kiều Trang (mẹ Trâm) lại mang bán lấy tiền trang trải cuộc sống.

Mồ côi cha và mang khuyết tật, 4 mùa xếp giấy cúng "như lẽ sống còn"

Nhưng thứ giúp ba mẹ con cầm cự qua ngày là những xấp giấy cúng. Dù biết công việc không được khuyến khích nhưng mẹ con Trâm cũng chưa kiếm được nghề gì để thay thế.

Bà Trang thoăn thoắt xếp từng tờ giấy cúng, mới 40 tuổi nhưng dáng vẻ bà Trang gầy gò, già nua hơn tuổi rất nhiều. Cạnh mẹ, Trâm và em trai Huỳnh Ngọc Quang Minh cũng làm việc. Ba mẹ con làm cả ngày, thu nhập khoảng 120.000 đồng.

• 

  Tặng 50 triệu cho nam sinh thiếu tình cha, làm thêm ở quán ăn, đậu thủ khoa ngành Công nghệ thông tinĐỌC NGAY

Trâm bị khuyết tật, cha mất năm 2018. Tuổi thơ của cô bé không có nhiều khoảng trời vô tư như bạn bè, bởi cô phải cùng mẹ xếp giấy cúng, giao hàng, góp từng đồng vào bữa ăn của gia đình.

Những ngày giáp Tết, giấy cúng bán được nhiều hơn cũng là lúc Trâm thường xuyên vắng học. Ba mẹ con làm quần quật đến 12h đêm mới nghỉ. Nhưng 4h sáng bà Trang đã gọi Trâm dậy làm tiếp. Những ngày như thế, chuyện đến trường với Trâm trở thành một cuộc giằng co giữa bài vở và miếng cơm.

Nhiều mùa Tết, chính bà Trang viết giấy xin phép cho con nghỉ học để ở nhà làm cùng mình. Khi không thể xin nghỉ mãi, Trâm… xin nghỉ bệnh để được về nhà mưu sinh cùng mẹ. Việc xếp giấy chính là lẽ sống còn.

Nhắc lại chuyện cũ, Trâm cúi đầu. Cô nói mình vẫn thấy có lỗi với thầy cô vì "không bệnh mà nói bệnh", nhưng khi ấy Trâm chỉ nghĩ nếu ở nhà làm thêm được chút nào thì mẹ đỡ vất vả chút ấy. "Tôi mong thầy cô hiểu cho hoàn cảnh khó khăn mà tôi đã báo lý do nghỉ sai", Trâm tâm sự.

Nghe con nói, bà Trang nhận lỗi về mình: "Chính mẹ mới là người có lỗi. Do mẹ nghèo, nhà mình mà giàu thì con đã không vất vả và phải nói sai lý do với thầy cô như vậy".

Đến hình kỷ yếu tốt nghiệp cũng "né" chụp vì… không có tiền

Ngày tốt nghiệp THPT, Trâm không chụp ảnh kỷ yếu cùng bạn bè. Lý do là thuê áo quần chụp ảnh tốt nghiệp tốn khoảng 300.000 đồng. Với nhiều học sinh, đó có thể chỉ là khoản chi nhỏ để lưu giữ một thời thanh xuân, nhưng với Trâm, số tiền ấy là mấy ngày cả nhà quần quật xếp giấy cúng, cô không thể xài phí.

"Thú thật là vì khó khăn quá, chứ nhìn con không được chụp ảnh kỷ niệm ngày tốt nghiệp tôi buồn lắm. Thương con mà 300.000 đồng mua áo quần cũng lớn quá" - mẹ Trâm tâm sự.

Đậu vào trường "ngon lành" nhưng đành gửi cho thầy giáo tin nhắn cầu cứu 

Lớn lên trong khốn khó, Trâm từng nghĩ cánh cửa đại học chắc mình không với tới được. Nhưng năng lực của Trâm lại dẫn cô bé đến ngay trước cánh cửa ngôi trường biết bao sinh viên mơ ước.

Trâm trúng tuyển ngành dược, Trường Y Dược, Đại học Đà Nẵng. Niềm vui nhận giấy báo nhập học thật to lớn, và đi kèm nỗi lo lấy đâu ra tiền đóng học phí, tiền ăn ở, đi lại trong những năm tháng đại học?

Dù ba mẹ con quần quật xếp giấy quanh năm, Trâm không có sẵn một khoản dành dụm nào. Mẹ cũng vậy và còn phải lo cho em. Nghề xếp giấy mà cả nhà bấu víu mưu sinh lâu nay cũng ngày càng bấp bênh. Đã có lúc Trâm thấy rõ sự bất lực của mẹ khi bàn tính chuyện Trâm đi học.

Giữa bế tắc, Trâm nhắn tin cho thầy Bùi Anh Hy (giáo viên Trường THPT Thu Xà) - người được ví như ông Bụt của trò nghèo nơi đây - "xin thầy giúp em tìm học phí".

Trâm đã vượt qua kỳ thi, có giấy báo nhập học, nhưng hành trình phía trước có thể phải dừng lại chỉ vì… tiền.

Thầy Hy đọc tin nhắn và không thể cam lòng, thầy giới thiệu Trâm đến học bổng Tiếp sức đến trường của báo Tuổi Trẻ. Và Trâm sẽ nhận được từ chương trình 15 triệu đồng vào vài ngày sắp đến.

Với Trâm, bước vào giảng đường là cách duy nhất để sau này cả gia đình có thể tìm một con đường sống.

"Vài hôm nữa tôi sẽ tìm việc làm thêm ở Đà Nẵng để tự lo sinh hoạt phí cho mình. Phải cố gắng thôi, khó khăn mà lười biếng thì bao giờ mới thoát được cảnh này", Trâm nói.

Năm 2026, chương trình Tiếp sức đến trường dự kiến trao 1.200 suất học bổng với tổng kinh phí hơn 20 tỉ đồng (chưa bao gồm chi phí tổ chức, quà lưu niệm, dụng cụ học tập cho tân sinh viên…) từ sự đóng góp của nhiều doanh nghiệp, nhà hảo tâm, bạn đọc báo Tuổi Trẻ. Mỗi suất học bổng là 15 triệu đồng dành cho tân sinh viên khó khăn; và 25 suất học bổng đặc biệt dành cho tân sinh viên xuất sắc (mỗi suất 50 triệu đồng/4 năm).

Nhận giấy báo trúng tuyển đại học, Hà Thị Thu Hiền vội cất đi. Cô định tạm nghỉ học, đi làm vài năm, kiếm tiền rồi khi có điều kiện sẽ học lại. 'Đi học ai mà chẳng muốn. Nhưng tôi sinh ra có nỗi khổ thì phải chậm lại' - Hiền nói.