Níu người dân ở lại miền Tây chữa bệnh thay vì lên TP.HCM, có khó không?

Tại sao người miền Tây lại chấp nhận một hành trình vất vả?

Loạt bài viết "Vì sao người miền Tây lũ lượt khăn gói lên TP.HCM khám bệnh?" đăng trên báo Tuổi Trẻ cho thấy có một thực tế đã trở nên quen thuộc: mỗi ngày, từ các tỉnh, thành phố khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, hàng nghìn lượt người bệnh tìm đến các bệnh viện lớn tại TP.HCM.

Người dân miền Tây vật vã lên TP.HCM khám chữa bệnh

Tại sao người miền Tây lại chấp nhận một hành trình vất vả như vậy? Cần nhìn nhận rằng người bệnh không tự nhiên muốn đi xa. Họ càng không muốn phải tốn thêm tiền bạc, thời gian, công sức để khám một căn bệnh mà tại quê nhà có thể điều trị tốt.

Vì vậy, thay vì trách người dân có tâm lý "sính" bệnh viện lớn, ngành y tế cần tự đặt câu hỏi: Điều gì khiến người dân chưa đủ an tâm khi khám, chữa bệnh tại địa phương?

Trong lĩnh vực y tế, niềm tin là yếu tố đặc biệt quan trọng. Một người bệnh có thể chấp nhận đi xa vì tin rằng ở đó mình sẽ được chữa trị tốt hơn. Niềm tin ấy không đến từ những khẩu hiệu hay lời cam kết, mà được hình thành qua từng lần khám bệnh, từng kết quả chẩn đoán, từng phương pháp điều trị và thái độ phục vụ của đội ngũ nhân viên y tế.

Đồng bằng sông Cửu Long không thiếu những bệnh viện có tâm huyết, đội ngũ y, bác sĩ tận tụy và nhiều cơ sở đã đạt được những bước tiến đáng ghi nhận. Tuy nhiên, vẫn còn những hạn chế về nhân lực chuyên sâu, trang thiết bị, khả năng thực hiện kỹ thuật cao và điều kiện phát triển chuyên môn.

Để người dân không còn khổ với hành trình đi tìm sự sống

Đầu tiên, để thay đổi thực chất dòng người bệnh vượt tuyến, cần một chiến lược đầu tư có trọng tâm, thay vì phát triển theo phong trào hoặc địa phương nào cũng muốn có đầy đủ mọi chuyên khoa, mọi trang thiết bị.

Thay vào đó, cần quy hoạch mạng lưới bệnh viện theo hướng liên kết vùng, lựa chọn những cơ sở y tế có đủ điều kiện để đầu tư trở thành trung tâm chuyên sâu của từng khu vực.

Thứ hai, phải giải quyết bài toán nhân lực. Đồng thời, cần tăng cường hợp tác giữa các bệnh viện Đồng bằng sông Cửu Long với những bệnh viện đầu ngành tại TP.HCM thông qua đào tạo, chuyển giao kỹ thuật, hội chẩn và hỗ trợ chuyên môn thường xuyên.

• 

  Người dân miền Tây xây bồn, mua túi trữ nước để vượt mùa hạn mặn

• 

  Cần đào tạo thêm bác sĩ giỏi cho 'vùng trũng' để đỡ những chuyến đi chữa bệnh trong đêm

• 

  'Cơn sốt' ốc bươu vàng ở miền Tây: Sẽ kiểm tra các cơ sở thu mua

Thứ ba, phải nâng cao chất lượng y tế cơ sở. Khi tuyến cơ sở hoạt động hiệu quả, nhiều bệnh lý có thể được phát hiện và điều trị sớm, hạn chế tình trạng bệnh nhẹ cũng đổ dồn lên bệnh viện tuyến tỉnh, tuyến Trung ương.

Thứ tư, cần đẩy mạnh chuyển đổi số và khám, chữa bệnh từ xa. Người bệnh có thể được tư vấn, hội chẩn, đọc kết quả chẩn đoán hình ảnh và xét nghiệm từ xa, qua đó hạn chế những chuyến đi không cần thiết.

Quan trọng hơn, các bệnh viện cần xem sự hài lòng của người bệnh là một tiêu chí đánh giá chất lượng thực chất. Cần cải tiến quy trình khám bệnh, giảm thời gian chờ đợi, công khai chi phí, minh bạch kết quả chuyên môn và nâng cao văn hóa ứng xử.

Một vấn đề khác cũng cần được đặt ra là trách nhiệm của các địa phương trong liên kết phát triển y tế vùng. Cần có cơ chế phối hợp liên tỉnh trong quy hoạch bệnh viện, đào tạo nhân lực, chia sẻ dữ liệu sức khỏe, chuyển tuyến và sử dụng các dịch vụ kỹ thuật cao.

Người bệnh miền Tây vật vã lên TP.HCM: Bệnh tật làm nặng thêm gánh nghèo

Cùng với đó, cần xem đầu tư cho y tế là một trong những ưu tiên chiến lược của phát triển vùng. Một địa phương muốn phát triển bền vững không thể chỉ quan tâm đến tăng trưởng kinh tế, thu hút đầu tư, phát triển hạ tầng giao thông, mà xem nhẹ sức khỏe và chất lượng sống của người dân.

Đặc biệt, cần bảo đảm người nghèo, người cao tuổi, người dân vùng sâu, vùng xa được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng và không phải gánh thêm những chi phí quá lớn.

Tất nhiên, không thể đặt mục tiêu mọi bệnh lý đều phải được điều trị tại địa phương. Những ca bệnh phức tạp, vượt quá khả năng chuyên môn vẫn cần được chuyển đến bệnh viện tuyến trên.

Điều cần hướng tới là chuyển tuyến đúng chỉ định, đúng thời điểm, bảo đảm an toàn cho người bệnh; đồng thời hạn chế tình trạng vượt tuyến không cần thiết do những bất cập có thể khắc phục ở tuyến dưới.

Suy cho cùng, người dân chỉ mong khi mắc bệnh được khám đúng, chữa đúng; khi cần được tư vấn thì có người giải thích cặn kẽ; khi điều trị được chăm sóc tận tình và khi vượt quá khả năng chuyên môn thì được chuyển tuyến kịp thời, an toàn. Đó là những yêu cầu rất bình thường nhưng cũng là thước đo quan trọng nhất của một hệ thống y tế hướng đến người dân.

Không nên xem những chuyến xe chở bệnh nhân từ miền Tây lên TP.HCM chỉ là câu chuyện quá tải ở các bệnh viện lớn. Đó còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm nâng cao chất lượng y tế tại địa phương, về sự công bằng trong tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe và về yêu cầu phát triển bền vững của cả vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Từ những chuyến xe đò khởi hành giữa đêm, nỗi lo chi phí và nguy cơ lỡ lịch điều trị ung thư, bạn đọc mong ngành y tế sớm tháo gỡ những điểm nghẽn để người dân miền Tây không phải vượt hàng trăm cây số lên TP.HCM chữa bệnh.