Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky - Ảnh: REUTERS
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 9-10 đã chỉ trích Tổng thống Mỹ Donald Trump vì quyết định dỡ bỏ trừng phạt với hoạt động xuất khẩu dầu diesel của Nga, cáo buộc Washington đạt thỏa thuận với Matxcơva sau lưng Kiev.
Ông Zelensky mô tả động thái này là "không công bằng", "không giống cách hành xử giữa các đối tác" và là "một quyết định yếu kém từ những đối tác mạnh".
Ông Zelensky chỉ trích mạnh
Theo thông báo ngày 9-10 của ông Trump, ông đã có cuộc điện đàm "thành công" với Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Sau đó Nga đã đồng ý lập tức cung cấp hơn 300.000 tấn dầu diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu, thêm 500.000 tấn trong tháng 11 và 1 triệu tấn trong thời gian ngắn sau đó. 3 triệu tấn nữa có thể được cung cấp thêm tùy vào công suất các nhà máy lọc dầu.
Mỹ cũng ban hành miễn trừ trừng phạt trong 6 tháng, cho phép xuất khẩu dầu diesel của Nga.
Tổng thống Zelensky đưa ra chỉ trích trong bối cảnh phái đoàn đàm phán của Ukraine đang có mặt tại bang Florida của Mỹ, để thảo luận với các đối tác Washington và châu Âu về các đề xuất mới nhằm giảm leo thang và chấm dứt chiến sự Nga - Ukraine.
Theo Hãng tin Ukrinform, ông Zelensky cho rằng phái đoàn của nước này ở Florida đang bị xem như "bình phong" trong khi Mỹ theo đuổi thỏa thuận riêng với Nga.
"Phái đoàn Ukraine, nhóm đàm phán của chúng tôi, hiện đang có chuyến thăm kéo dài 2 ngày tại Florida để thảo luận với phía Mỹ về việc chấm dứt cuộc chiến khủng khiếp này, ít nhất là đạt được một lệnh ngừng bắn...
Và ngay vào thời điểm này, khi phái đoàn của chúng tôi đang thảo luận với phía Mỹ tại Florida, thì Tổng thống Mỹ lại đang trao đổi với nhà lãnh đạo Điện Kremlin và đạt được thỏa thuận cho phép Nga xuất khẩu dầu diesel", ông Zelensky chia sẻ với báo chí.
Ông cho rằng thỏa thuận này đồng nghĩa với việc Nga sẽ có thêm nguồn tài chính để duy trì xung đột.
"Tôi tin rằng phái đoàn của chúng tôi chỉ đang bị lợi dụng như một bình phong và điều đó hoàn toàn không công bằng. Đó chắc chắn không phải là cách hành xử của các đối tác. Và theo quan điểm của tôi, thật đáng tiếc, đó là một quyết định yếu kém từ những đối tác mạnh mẽ", ông Zelensky nhận định.
Theo Đài Russia Today, trong chia sẻ riêng với trang tin Axios, nhà lãnh đạo Ukraine còn nói rằng động thái của Mỹ giống như "một món quà" dành cho Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Phản ứng của ông Trump
Kho dầu ở Proletarsk thuộc vùng Rostov của Nga bốc cháy ngùn ngụt sau khi bị Ukraine tấn công, ảnh vệ tinh do Hãng tin Pravda đăng tải ngày 26-8 - Ảnh: PRAVDA
Tổng thống Trump ban đầu đã tránh trả lời các câu hỏi về việc ông Zelensky gọi quyết định của Mỹ là "yếu kém". Song sau đó ông đã lên tiếng bảo vệ thỏa thuận đã đạt được, nhấn mạnh đây là biện pháp cần thiết để giảm giá nhiên liệu.
"Thế giới cần dầu và đây là dầu diesel, thứ mà chúng ta đang cần. Vì vậy, chúng tôi rất vui khi có được nó", ông nói.
Giá nhiên liệu đang là chủ đề nóng tại Mỹ trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào ngày 3-11. Giá dầu diesel tại Mỹ tăng lên mức cao kỷ lục, vượt 6,50 USD/gallon trong tháng 9, tại một số khu vực ở bang California giá đã vượt 8 USD/gallon.
Ông Trump đã nhiều lần đổ lỗi cho Kiev vì các cuộc tấn công của nước này đã phá hủy năng lực lọc dầu của Nga, làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhiên liệu toàn cầu và khiến người Mỹ phải chịu giá nhiên liệu cao ngất ngưởng.
Hồi tuần này, ông cho rằng nguyên nhân chính khiến giá nhiên liệu Mỹ tăng vọt không còn là tình trạng gián đoạn vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz, mà là các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga.
Bất chấp những cảnh báo liên tiếp từ Washington, cuối tuần trước, ông Zelensky tuyên bố Ukraine sẽ tăng cường các cuộc tấn công tầm xa nhằm vào các cơ sở dầu mỏ của Nga.
Một quan chức cấp cao Ukraine nói với báo Financial Times hôm 9-10 rằng Kiev sẽ phớt lờ thỏa thuận giữa Washington và Matxcơva, và Ukraine "sẽ đốt cháy các nhà máy lọc dầu của họ".
Hàn Quốc triệu hồi đại sứ tại Ukraine sau vụ tranh cãi về tù binh Triều TiênCăng thẳng giữa Hàn Quốc và Ukraine tiếp tục leo thang, song Seoul vẫn để ngỏ cánh cửa đối thoại nhằm kiểm soát bất đồng ngoại giao.