Phát hiện mã độc cài sẵn trên hàng nghìn điện thoại Android giá rẻ

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Hãng bảo mật Bitdefender vừa đưa ra cảnh báo về hàng nghìn điện thoại Android giá rẻ chứa sẵn mã độc.

Trong chiến dịch được Bitdefender đặt tên là 'Midnight Mimosa', phần mềm độc hại được cài sẵn ngay trong firmware gốc của các thiết bị sử dụng dòng chip MediaTek tiết kiệm năng lượng. Những chiếc điện thoại Android này thường được bán dưới các nhãn hiệu như Cubot, Doogee hoặc các mẫu máy làm giả những dòng sản phẩm phổ biến gồm Galaxy S24, S25 và S26 của Samsung.

Cảnh báo từ Bitdefender về điện thoại Android chứa mã độc

Theo Bitdefender, mã độc thêm một ứng dụng tên 'System' (tên gói com.android.system.lite) hoạt động với toàn quyền quản trị, liên tục tải xuống rồi xóa đi các ứng dụng tiện ích có vẻ vô hại như thời tiết hay khóa ứng dụng. Các ứng dụng này đóng vai trò trung gian để hiển thị quảng cáo toàn màn hình và quảng cáo ẩn ngay cả khi người dùng chưa từng mở chúng, đồng thời vượt qua các trình quét bảo mật.

Hàng nghìn thiết bị chứa mã độc đã bị theo dõi trong năm 2024 và 2025, trong đó Mexico bị ảnh hưởng nặng nhất với 13%, Mỹ đứng thứ tư với 8% và Canada đứng thứ chín với dưới 3%.

Dù chưa xác định được mã độc bị cài cắm ở khâu nào trong chuỗi cung ứng, các nhà nghiên cứu phát hiện chữ ký số trong các ứng dụng chứa mã độc đều dẫn về nhà sản xuất thiết bị gốc (ODM) Android có tên Shenzhen Zediel; đồng thời 13 ứng dụng khác có đoạn mã gian lận tương tự từ công ty này từng xuất hiện trên Google Play Store cũng đã bị gỡ bỏ.

Những chiến dịch như Midnight Mimosa có thể bị lợi dụng để cài đặt ứng dụng ngoài mục đích gian lận quảng cáo, gồm việc đưa điện thoại vào mạng lưới máy tính ma (botnet) và tham gia tấn công từ chối dịch vụ (DDoS).

Trước đó, thị trường điện thoại Android từng ghi nhận hãng Blu tại Mỹ bị Ủy ban Thương mại liên bang (FTC) chỉ trích năm 2018 vì để nhà thầu firmware thu thập dữ liệu người dùng, hay sự cố năm 2016 của nhà thầu Ragentek làm ảnh hưởng hàng triệu thiết bị từ Blu, Infinix, Doogee và Xolo.

Từ thực tế trên, người dùng cần cân nhắc kỹ trước khi mua các mẫu điện thoại có giá siêu rẻ từ những thương hiệu vô danh. Dù Google, Motorola và Samsung không hoàn toàn tránh khỏi các lỗ hổng - như sự cố bảo mật nghiêm trọng trên dòng Pixel vài năm trước - nhưng các hãng này đều có quy trình chặt chẽ để bảo vệ firmware, quản lý cập nhật và hỗ trợ chủ sở hữu khi xảy ra sự cố.

Hãng bảo mật Bitdefender vừa phát hiện chiến dịch mang tên Midnight Mimosa, vạch trần hàng nghìn điện thoại Android giá rẻ bị cài sẵn mã độc ngay từ firmware gốc. Các thiết bị chịu ảnh hưởng chủ yếu dùng chip MediaTek tiết kiệm năng lượng, được phân phối dưới tên thương hiệu Cubot, Doogee hoặc giả mạo các dòng Samsung Galaxy S24, S25 và S26. Thống kê giai đoạn 2024 đến 2025 cho thấy Mexico chịu thiệt hại nặng nhất với 13%, tiếp đến là Mỹ chiếm 8% và Canada dưới 3%. Phần mềm độc hại ngụy trang dưới gói ứng dụng System (com.android.system.lite) với đặc quyền quản trị cao nhất, liên tục tải về rồi tự xóa các tiện ích phụ trợ nhằm né tránh hệ thống kiểm duyệt. Cơ chế này bí mật kích hoạt quảng cáo toàn màn hình hoặc quảng cáo ngầm, biến thiết bị thành công cụ gian lận thương mại mà người dùng không hề hay biết. Dữ liệu phân tích truy vết chữ ký số cho thấy mọi liên kết đều trỏ về nhà sản xuất thiết bị gốc Shenzhen Zediel, đơn vị cũng vừa bị gỡ 13 ứng dụng vi phạm khỏi Google Play Store. Nguy cơ từ Midnight Mimosa không dừng lại ở gian lận quảng cáo mà còn tiềm ẩn hiểm họa biến smartphone thành mạng botnet thực hiện các cuộc tấn công từ chối dịch vụ DDoS. Thực trạng này gợi nhắc bài học từ các sự cố bảo mật firmware của nhà thầu Ragentek năm 2016 và vụ hãng Blu bị Ủy ban Thương mại liên bang Mỹ xử lý năm 2018. Người tiêu dùng cần thận trọng với các thiết bị giá rẻ trôi nổi, bởi những thương hiệu lớn tuy từng ghi nhận lỗi bảo mật nhưng luôn sở hữu chuỗi cung ứng nghiêm ngặt cùng cơ chế vá lỗi kịp thời.