Quảng Ninh đang chuyển mạnh sang mô hình tăng trưởng xanh, gắn phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường. Trong hành trình đó, Thành đoàn xác định vai trò của lực lượng đoàn viên, thanh niên như thế nào, thưa anh?
Anh Nguyễn Vũ: Phát triển xanh không còn là lựa chọn mà là yêu cầu xuyên suốt trong mô hình tăng trưởng mới của Quảng Ninh. Chúng tôi xác định thanh niên không chỉ tham gia vệ sinh môi trường mà phải tiên phong hình thành lối sống xanh, giải quyết những vấn đề môi trường ngay tại cơ sở.
Thành đoàn tập trung vào ba hướng chính: thay đổi nhận thức, hành vi từ những việc nhỏ như hạn chế nhựa dùng một lần, phân loại rác; triển khai các công trình thanh niên phù hợp với từng địa bàn và khuyến khích ứng dụng công nghệ, sáng kiến trong chuyển đổi xanh.
Quan điểm của chúng tôi là không đánh giá phong trào chỉ bằng số lần ra quân hay số người tham gia, mà phải nhìn vào hiệu quả thực tế và sự thay đổi trong ý thức cộng đồng.
Thời gian qua, tuổi trẻ Quảng Ninh đã có những mô hình, công trình cụ thể nào góp phần cải thiện môi trường, đặc biệt tại các khu vực đô thị, ven biển và di sản?
Anh Nguyễn Vũ: Từ đầu năm đến tháng 10/2026, Thành đoàn tổ chức 4 đợt "Ngày Chủ nhật xanh", thu hút hơn 70.000 lượt đoàn viên, thanh thiếu nhi tham gia, trồng hơn 250.000 cây xanh.
Riêng Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026, các cấp bộ Đoàn trồng mới hơn 93.000 cây, thực hiện 41 công trình, phần việc xây dựng nông thôn mới và 68 công trình, phần việc xây dựng đô thị văn minh.
Hiện 100% Đoàn Thanh niên các xã, phường, đặc khu duy trì hoạt động chỉnh trang tuyến đường tự quản, vệ sinh môi trường, trồng cây xanh.
Đặc biệt, tại vịnh Hạ Long, Đoàn Thanh niên Ban Quản lý Di sản thế giới vịnh Hạ Long - Yên Tử thường xuyên phối hợp với các đơn vị làm sạch biển, thu gom hàng chục tấn rác thải tại các đảo trên vịnh.
Điều chúng tôi hướng tới là mỗi công trình không chỉ sạch đẹp sau ngày ra quân mà phải được duy trì, phát huy hiệu quả lâu dài.
Vịnh Hạ Long là di sản thiên nhiên thế giới, nhưng rác thải nhựa và ô nhiễm môi trường biển vẫn là những thách thức. Thành đoàn có giải pháp gì để phát huy vai trò của thanh niên trong giải quyết vấn đề này?
Anh Nguyễn Vũ: Bảo vệ vịnh Hạ Long không thể chỉ trông chờ vào những đợt vớt rác khi rác đã trôi ra biển. Quan trọng hơn là phải giảm rác thải ngay từ nguồn phát sinh.
Chúng tôi đẩy mạnh tuyên truyền trên nền tảng số, vận động thanh niên, người làm du lịch hạn chế nhựa dùng một lần, hướng dẫn du khách ứng xử văn minh với di sản. Đồng thời, duy trì các đội hình tình nguyện tại bãi biển, bến cảng, điểm du lịch và ghi nhận những khu vực thường xuyên tồn đọng rác để kiến nghị xử lý.
Một hướng đi khác là khuyến khích sáng kiến xanh. Tại cuộc thi "Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo" lần thứ IX năm 2026 do Thành đoàn tổ chức, có 4 dự án liên quan đến bảo vệ môi trường. Trong đó có các ý tưởng sản xuất vật liệu xanh từ vỏ hàu biển Quảng Yên, bao bì tự hủy sinh học từ tinh bột sắn và phụ phẩm trái cây, xử lý ion đồng trong nước thải bằng vật liệu từ cỏ tranh.
Dù mới ở giai đoạn dự thi, đây là những ý tưởng có tiềm năng, cần được kết nối với chuyên gia, doanh nghiệp để nghiên cứu khả năng ứng dụng thực tế.
Nhiều phong trào bảo vệ môi trường diễn ra sôi nổi nhưng hiệu quả chưa thực sự bền vững. Theo anh, làm thế nào để tránh tình trạng ra quân rầm rộ rồi đâu lại vào đấy?
Anh Nguyễn Vũ: Đây chính là vấn đề chúng tôi đặc biệt quan tâm. Một phong trào chỉ thành công khi tạo ra thay đổi thực chất, thay vì chỉ dừng ở những hoạt động mang tính thời điểm.
Thành đoàn đang hướng tới chuyển từ tư duy "tổ chức hoạt động" sang "quản lý kết quả". Mỗi cơ sở Đoàn phải xác định rõ vấn đề môi trường tại địa bàn, đăng ký phần việc cụ thể và có lực lượng chịu trách nhiệm duy trì.
Hiệu quả không chỉ tính bằng số người tham gia, mà còn ở lượng rác được thu gom, xử lý đúng quy định, tỷ lệ cây xanh sống, sự cải thiện tại những điểm từng ô nhiễm và phản hồi của người dân.
Chúng tôi cũng chú trọng nhân rộng những mô hình làm tốt, huy động doanh nghiệp, cộng đồng cùng tham gia. Mục tiêu là biến bảo vệ môi trường từ phong trào thành thói quen, nếp sống của mỗi người dân.
Trong thời gian tới, Thành Đoàn sẽ tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm nào? Anh muốn gửi gắm thông điệp gì tới thế hệ trẻ Quảng Ninh?
Anh Nguyễn Vũ: Thành Đoàn sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng các hoạt động "Ngày Chủ nhật xanh", "Hãy làm sạch biển", duy trì các tuyến đường, khu dân cư do thanh niên tham gia quản lý.
Cùng với trồng cây là chăm sóc, bảo vệ hệ sinh thái rừng, biển, đảo; giảm rác thải nhựa từ nguồn và thúc đẩy các sáng kiến tái chế, tiết kiệm tài nguyên, ứng dụng công nghệ xanh.
Chúng tôi muốn mỗi đoàn viên không chỉ tham gia các hoạt động tình nguyện mà còn trở thành người lan tỏa lối sống có trách nhiệm với môi trường.
Quảng Ninh được dựng xây từ truyền thống "Kỷ luật và Đồng tâm" cùng những giá trị thiên nhiên, văn hóa quý báu. Thế hệ trẻ hôm nay có trách nhiệm gìn giữ những giá trị ấy, đồng thời kiến tạo tương lai bằng tri thức, sáng tạo và hành động thiết thực.
Tương lai xanh của Quảng Ninh không phải điều gì xa vời, mà bắt đầu từ chính lựa chọn và hành động của tuổi trẻ hôm nay.
Xin cảm ơn anh!