Không chỉ dừng lại ở sản xuất và lắp ráp xe máy, doanh nghiệp Italia này đang từng bước khẳng định vai trò trong nghiên cứu và phát triển sản phẩm, đào tạo nhân lực, phát triển chuỗi cung ứng và kết nối sản xuất khu vực.
Khi tăng trưởng không chỉ đo bằng doanh số
Trong đánh giá hiệu quả đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), theo lẽ thường, những chỉ số được quan tâm đầu tiên gồm vốn đăng ký, doanh thu hay sản lượng sản xuất,... Tuy nhiên, khi nền kinh tế bước vào giai đoạn phát triển theo chiều sâu, những tiêu chí về năng lực công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực, khả năng kết nối doanh nghiệp trong nước và mức độ tham gia chuỗi giá trị toàn cầu ngày càng trở nên có ý nghĩa quan trọng.
Piaggio Việt Nam như một thí dụ đáng chú ý trong quá trình chuyển dịch đó. Là nhà sản xuất xe máy hàng đầu châu Âu, Tập đoàn Piaggio chính thức đặt nền móng tại Việt Nam từ tháng 10/2007 với 100% vốn đầu tư từ Italia. Trong giai đoạn 2019-2025, doanh nghiệp liên tục tăng vốn đầu tư đăng ký lên 165 triệu USD, nâng công suất lên mức 400.000 sản phẩm/năm, sẵn sàng đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Tháng 12/2025 vừa qua, Piaggio Việt Nam đạt cột mốc sản xuất chiếc xe thứ 2 triệu, phản ánh quá trình hiện diện lâu dài của doanh nghiệp tại Việt Nam.
Cột mốc xuất xưởng 2 triệu xe không chỉ là con số kinh doanh, mà còn kết tinh từ sự tin yêu của khách hàng cùng tâm huyết của đội ngũ nhân sự tài năng. Phong cách thiết kế Italia tinh tế hòa quyện sự khéo léo của bàn tay Việt đã giúp thương hiệu Piaggio vươn tầm thế giới, góp phần nâng tầm quan hệ đối tác chiến lược Việt Nam-Italia trong kỷ nguyên phát triển bền vững. Tuy nhiên, nếu chỉ nhìn vào con số 2 triệu sản phẩm, vẫn chưa phản ánh đầy đủ bức tranh đóng góp của Piaggio tại Việt Nam.
Nhà máy Piaggio trên địa bàn tỉnh Phú Thọ hiện là một trong những dự án FDI có quy mô và chiều sâu công nghệ lớn nhất của Italia tại Việt Nam, ngoài nhà máy lắp ráp, xưởng sản xuất động cơ hiện đại, quy mô lớn, Trung tâm R&D duy nhất của tập đoàn tại Đông Nam Á đã đưa Việt Nam trở thành tâm điểm sáng tạo công nghệ toàn khu vực. Đây cũng chính là điểm khác biệt quan trọng của Piaggio Việt Nam: hoạt động R&D hiện diện ngay tại cơ sở sản xuất.
Sự hiện diện của đội ngũ kỹ thuật tại Việt Nam giúp Piaggio có thêm cơ sở tiếp cận thị trường và phối hợp phát triển những giải pháp phù hợp tại khu vực. Khi hoạt động R&D triển khai song song với sản xuất, doanh nghiệp có điều kiện rút ngắn khoảng cách giữa thiết kế, thử nghiệm và hoàn thiện sản phẩm.
Kết hợp hài hòa giữa tinh hoa chế tác Italia, qua bàn tay tài hoa của hơn 1.000 kỹ sư Việt Nam, Piaggio Việt Nam đã nâng tầm chiến lược “Không tì vết” (Spotless Strategy). Đội ngũ này đóng vai trò then chốt trong vận hành và tối ưu quy trình sản xuất, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt theo chuẩn châu Âu, đưa nguồn nhân lực trở thành "giá trị cốt lõi" của doanh nghiệp.
Hình mẫu tiêu biểu
Việc vận hành Trung tâm R&D duy nhất tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương đã biến Việt Nam trở thành "cửa ngõ" ra mắt các dòng xe chiến lược trước khi tiến ra thị trường toàn cầu. Piaggio Việt Nam liên tục ứng dụng công nghệ mới như động cơ i-Get, hệ thống phanh ABS, đáp ứng các tiêu chuẩn khí thải quốc tế, đạt chuẩn lưu hành tại những thị trường khó tính nhất thế giới.
Với Piaggio Việt Nam, việc kết hợp sản xuất, chế tạo động cơ và R&D đã tạo ra môi trường để đội ngũ kỹ sư trong nước tiếp cận nhiều nhóm công việc khác nhau, từ vận hành dây chuyền, kiểm soát chất lượng đến kỹ thuật và quản lý sản xuất. Đây cũng là lý do con người được xác định ở vị trí trung tâm khi đánh giá toàn diện về đóng góp của doanh nghiệp FDI. Tri thức và kinh nghiệm tích lũy của con người nhìn sâu xa, hoàn toàn có thể trở thành một phần của năng lực công nghiệp quốc gia.
Cam kết đầu tư dài hạn của Piaggio Việt Nam được thể hiện qua việc nâng cấp hạ tầng và cải thiện hiệu quả môi trường tại nhà máy. Theo Báo cáo Phát triển bền vững 2025, tập đoàn dự tính xây dựng xưởng sơn mới trị giá 23,4 triệu Euro từ năm 2027, hướng tới vận hành vào năm 2028. Trong năm 2025, lượng phát thải hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC) tại nhà máy giảm hơn 83% so với năm trước; đồng thời thu hồi 13.728m³ nước, tương đương 15% tổng lượng nước khai thác.
Ở cấp độ sản phẩm, Piaggio tiếp tục cải tiến công nghệ động cơ nhằm tối ưu hiệu suất và giảm tác động môi trường. Theo công bố của tập đoàn, những cải tiến trên dòng Vespa 125cc đã giúp giảm 29,4% lượng phát thải CO₂ trong quá trình sử dụng xe giai đoạn 2008-2022, từ 85 xuống 60g/km.
Nhìn từ góc độ ngoại giao kinh tế, Piaggio được xem là hình mẫu tiêu biểu của hợp tác đầu tư giữa hai quốc gia. Italia nằm trong Top 3 đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam trong khối EU năm 2026. Kim ngạch song phương hai nước năm 2025 đạt hơn 7,3 tỷ USD, tương đương tăng trưởng 6,2%; trong đó, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Italia đạt 5,2 tỷ USD, tăng trưởng 7,2%.
Tại Giải thưởng Rồng vàng (Golden Dragon Awards 2026) mới đây, Piaggio Việt Nam được xướng tên trong Top 10 Doanh nghiệp tăng trưởng ấn tượng năm 2025-2026, ghi nhận những đóng góp xuất sắc về tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững. Đây cũng là dấu ấn nổi bật cho sự thành công bền vững của Chiến lược “Không tì vết”, khi đặt con người là yếu tố trung tâm, xây dựng văn hóa doanh nghiệp dựa trên giá trị nhân văn và phát triển bền vững. Ông Gianluca Fiume, Tổng Giám đốc Piaggio Việt Nam cũng được ghi nhận trong Top 100 Lãnh đạo thuộc Giải thưởng Thánh Gióng.
Sau gần hai thập kỷ, câu chuyện của Piaggio Việt Nam không chỉ là hành trình mở rộng một nhà máy sản xuất xe máy. Đó còn là câu chuyện về cách một doanh nghiệp FDI từng bước tham gia sâu vào hệ sinh thái sản xuất khu vực, tạo cơ hội phát triển nhân lực và mở rộng mạng lưới cung ứng. Thành công dài hạn này ngày càng được khẳng định rõ khi những năng lực ấy tiếp tục được nâng cấp, lan tỏa và đóng góp ngày càng lớn vào sức cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam.
TRẦN LÊ