Số người nước ngoài ở Nhật Bản đạt mức cao kỷ lục

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Nhật Bản ghi nhận số người nước ngoài sinh sống tại nước này đạt mức kỷ lục trong năm 2026 trong bối cảnh quốc gia Đông Á đang nỗ lực giải quyết những vấn đề do dân số già hóa.

Số người nước ngoài ở Nhật Bản đạt mức cao kỷ lục - 1 — Người dân trên đường phố Nhật Bản (Ảnh: ST).

Cơ quan Dịch vụ Xuất nhập cảnh Nhật Bản ngày 16/10 cho biết, tính đến cuối tháng 6, nước này có 4,28 triệu người nước ngoài lưu trú, không tính khách đến thăm ngắn hạn.

Theo tính toán dựa trên các ước tính của chính phủ, con số này tăng 156.000 người so với cuối năm 2025, chiếm khoảng 3,5% tổng dân số Nhật Bản.

Chuyên gia về nhập cư Toshihiro Menju nói với AFP rằng Nhật Bản đang đối mặt với tình trạng thiếu lao động ở mọi cấp độ, từ nhân sự trình độ chuyên môn cao đến lao động dịch vụ.

“Với dân số Nhật Bản giảm hơn 900.000 người mỗi năm..., chúng tôi không còn lựa chọn nào khác ngoài việc dựa vào lao động nước ngoài”, ông Menju, giáo sư thỉnh giảng tại Đại học Nghiên cứu Quốc tế Kansai, cho biết.

Ông nói thêm, các biện pháp của chính phủ như “ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và robot, cũng như tăng cường sự tham gia của phụ nữ và người cao tuổi vào lực lượng lao động, không thể bù đắp hoàn toàn sự thiếu hụt này”.

Các doanh nghiệp Nhật Bản đã kêu gọi chính phủ xây dựng một chính sách toàn diện nhằm hỗ trợ người nước ngoài sinh sống tại nước này.

Trong thời gian qua, Nhật Bản đã có một số quy định chặt chẽ hơn với người nước ngoài. Nhật Bản đã siết chặt các quy định về cấp quy chế thường trú nhân từ tháng 10, theo đó người nước ngoài phải có thu nhập hằng năm cao hơn và thông thạo tiếng Nhật hơn.

Ông Menju cho rằng các quy định mới có thể đã bắt đầu phát huy tác động. Số người nước ngoài sinh sống tại Nhật Bản tăng khoảng 300.000 người trong năm qua, thấp hơn mức tăng 360.000 người của năm trước đó.

Ông dự đoán số người nước ngoài tại Nhật Bản sẽ đạt 10 triệu người trong thập niên 2040 do tình trạng thiếu lao động.

Ngày 16/10, Bộ Tư pháp Nhật Bản cũng thông báo số người nước ngoài lưu trú quá hạn trái phép đã giảm xuống còn khoảng 65.000 người tính đến ngày 1/7, giảm 4,8% so với đầu năm.

Tính đến cuối tháng 6, Nhật Bản ghi nhận kỷ lục 4,28 triệu người nước ngoài lưu trú, tăng 156.000 người so với cuối năm 2025 và chiếm khoảng 3,5% dân số cả nước. Số liệu do Cơ quan Dịch vụ Xuất nhập cảnh công bố phản ánh nhu cầu nhân lực cấp thiết khi dân số bản địa sụt giảm hơn 900.000 người mỗi năm. Theo chuyên gia Toshihiro Menju từ Đại học Nghiên cứu Quốc tế Kansai, Tokyo đang thiếu hụt trầm trọng nhân sự ở mọi cấp độ từ tay nghề cao đến dịch vụ phổ thông. Dù đã đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và huy động thêm phụ nữ lẫn người cao tuổi, các giải pháp nội tại vẫn không thể bù đắp hoàn toàn khoảng trống lao động. Giới chuyên môn dự báo cộng đồng người nước ngoài tại xứ sở hoa anh đào có thể chạm mốc 10 triệu người trong thập niên 2040. Song song với việc mở cửa, chính quyền Tokyo bắt đầu siết chặt tiêu chuẩn cấp quy chế thường trú nhân từ tháng 10 qua các yêu cầu cao hơn về thu nhập và trình độ tiếng Nhật. Tác động của chính sách quản lý mới bước đầu thể hiện khi tốc độ tăng trưởng cư dân ngoại quốc chậm lại ở mức 300.000 người trong năm qua, thấp hơn mức 360.000 người của giai đoạn trước. Đồng thời, Bộ Tư pháp Nhật Bản cũng ghi nhận số trường hợp cư trú bất hợp pháp giảm 4,8% xuống còn khoảng 65.000 người vào ngày 1/7.