Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, tổng công suất nguồn điện tại tỉnh Quảng Trị đến năm 2030 là hơn 12.963 MW, gồm nhiệt điện than, điện khí, điện gió, điện mặt trời, thủy điện và các loại hình năng lượng khác. Đáng chú ý, Trung tâm điện lực Quảng Trạch là công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành năng lượng, được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đầu tháng 12/2025. Trung tâm gồm 4 dự án thành phần: Dự án cơ sở hạ tầng, Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch I và 2 Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II, III. Tổng mức đầu tư toàn Trung tâm là 125.746 tỷ đồng, tương đương 4,8 tỷ USD. Dự án cơ sở hạ tầng Trung tâm điện lực Quảng Trạch đã giải ngân 3.111/4.818 tỷ đồng, đạt 64,57% tổng mức đầu tư.
Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch I có công suất 1.403 MW, tổng mức đầu tư 42.023 tỷ đồng. Đến nay, tiến độ tổng thể dự án đạt 99,63%; dự kiến tổ máy 1 phát điện thương mại vào tháng 11/2026 và tổ máy 2 vào tháng 12/2026. Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II có công suất 1.500 MW, tổng mức đầu tư 52.490 tỷ đồng. Dự án đã hoàn thành công tác chuẩn bị đầu tư và đang hoàn thiện, trình hồ sơ thiết kế kỹ thuật. Nhà thầu đang triển khai các thủ tục thi công văn phòng, khu nhà ở và các hạng mục phục vụ triển khai công trình chính. Dự kiến tổ máy 1 phát điện thương mại vào tháng 2/2030, tổ máy 2 vào tháng 4/2030. Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch III dự kiến phát điện thương mại vào quý II/2031.
Tuy nhiên, thời gian gần đây, tiến độ các dự án có dấu hiệu chững lại, trong đó thời điểm phát điện thương mại Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch I cũng bị lùi so với kế hoạch. Ngay sau khi nhận nhiệm vụ Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị, đồng chí Vương Quốc Tuấn đã kiểm tra hiện trường, chỉ đạo tháo gỡ kịp thời những vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng dự án cơ sở hạ tầng Trung tâm điện lực Quảng Trạch. Đồng chí yêu cầu chậm nhất đến ngày 15/10 phải hoàn thành bàn giao toàn bộ diện tích đất còn lại cho chủ đầu tư.
Thực hiện chỉ đạo của Bí thư Tỉnh ủy, những ngày cuối tháng 9, đầu tháng 10, các cơ quan, địa phương liên quan đã khẩn trương vào cuộc, tập trung tháo gỡ những vướng mắc bằng các phần việc cụ thể. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Phú Trạch Phạm Minh Cảnh cho biết, tại khu vực hạ tầng dự án Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch I, xã phối hợp Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh và Sở Nông nghiệp và Môi trường lập, thẩm định phương án bồi thường, hỗ trợ 3 hộ dân còn lại, phấn đấu chi trả trong tháng 10. Đối với hạng mục đường từ Quốc lộ 1 và tuyến đường ống nước ngọt từ Quảng Phú vào Trung tâm điện lực Quảng Trạch, các cơ quan, địa phương liên quan đang khẩn trương thực hiện để sớm bàn giao mặt bằng.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lê Đức Tiến chỉ đạo Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh xây dựng kế hoạch, tiến độ cụ thể cho từng nội dung, hạng mục; triển khai các nhiệm vụ giải phóng mặt bằng, bảo đảm tiến độ hằng tuần. Các đơn vị và xã Phú Trạch tập trung xử lý các tồn tại, vướng mắc, phấn đấu đến ngày 10/10 hoàn thành giải phóng mặt bằng đối với các dự án thuộc Trung tâm điện lực Quảng Trạch.
Giám đốc Sở Công thương Hồ Xuân Hòe cho biết, sản xuất công nghiệp 9 tháng đầu năm 2026 tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, tạo cơ sở để ngành công thương phấn đấu hoàn thành kịch bản tăng trưởng năm 2026. Tuy nhiên, áp lực trong 3 tháng cuối năm vẫn rất lớn. Riêng tháng 9, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 28% so với cùng kỳ, trong đó sản xuất và phân phối điện tăng 80%. Tính chung quý III, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 19,1%, cho thấy sản xuất điện đang đóng góp ngày càng lớn vào tăng trưởng toàn ngành. Đặc biệt, giá trị tăng thêm ngành công nghiệp 9 tháng tăng 17,87%, cao hơn mức kịch bản 16,37%.
Qua rà soát, sản lượng từ các dự án năng lượng trong quý IV dự kiến tiếp tục duy trì mức tăng cao, tạo cơ sở để hoàn thành kịch bản tăng trưởng năm 2026. Tuy nhiên, kết quả vẫn phụ thuộc rất lớn vào sản lượng điện trong những tháng cuối năm, trong đó Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch I được xác định là động lực quan trọng nhất. Khi đưa vào vận hành, nhà máy dự kiến phát lên lưới khoảng 2.594 triệu kWh đến hết năm 2026, cao hơn kế hoạch khoảng 548 triệu kWh. Đây là nguồn sản lượng có ý nghĩa lớn đối với tăng trưởng công nghiệp và đóng góp ngân sách của tỉnh trong quý IV/2026.
Bí thư Tỉnh ủy Vương Quốc Tuấn nhấn mạnh, tỉnh quyết tâm tạo bước chuyển mạnh mẽ trong triển khai các dự án điện theo quy hoạch nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số, trong đó năng lượng là lĩnh vực tạo đột phá. Đồng chí yêu cầu không trì hoãn, không lùi tiến độ bất kỳ dự án năng lượng nào. Đối với các dự án đang vận hành phải rà soát, nâng tối đa công suất khai thác; các dự án chậm tiến độ hoặc đầu tư cầm chừng phải xử lý nghiêm theo quy định, tuyệt đối không để lãng phí nguồn lực đất đai, tài nguyên. Toàn bộ các dự án năng lượng trên địa bàn phải được phân nhóm, xây dựng kế hoạch chi tiết gắn với tiến độ giải ngân hằng tháng; đồng thời thực hiện đôn đốc, kiểm tra tiến độ đầu tư hằng tuần.
Đồng chí đề nghị Tập đoàn Điện lực Việt Nam khẩn trương hoàn thành các thủ tục, hồ sơ, bảo đảm mục tiêu đưa Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch I phát điện thương mại vào ngày 20/10. Đây là dấu mốc có ý nghĩa quan trọng đối với tỉnh, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng và khẳng định hiệu quả dự án. Đồng thời, chủ đầu tư cần sớm hoàn thành phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch III ngay trong quý IV/2026, làm căn cứ triển khai các bước tiếp theo.
Bài và ảnh: HƯƠNG GIANG