Cải thiện rõ rệt về tiến độ và quy mô vốn
Năm 2026, Thành phố Hồ Chí Minh được giao kế hoạch vốn đầu tư công lớn nhất cả nước với 147.599 tỷ đồng, tăng 22,6% so với năm 2025 và chiếm khoảng 14,7% tổng kế hoạch vốn đầu tư công của cả nước.
Theo số liệu từ Kho bạc Nhà nước khu vực II, tính đến 31/10/2026, kết quả giải ngân của thành phố đã đạt 80,1% kế hoạch vốn được giao. Mức thực hiện này cao hơn 23,9 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2025 (khi đó tỷ lệ giải ngân mới đạt 56,2%), giúp Thành phố Hồ Chí Minh ghi tên vào nhóm 21 địa phương có tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân chung của cả nước.
Đánh giá về kết quả này, Thống kê Thành phố Hồ Chí Minh nhận định tiến độ giải ngân sau 10 tháng đã có sự cải thiện rõ rệt, khẳng định nỗ lực điều hành của chính quyền địa phương và sự phối hợp giữa các cơ quan ban ngành. Tuy nhiên, để hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch cả năm, thành phố vẫn cần duy trì nhịp độ tăng tốc trong hai tháng cuối năm, bình quân mỗi tháng phải giải ngân khoảng 10 điểm phần trăm kế hoạch năm.
Trong bối cảnh yêu cầu tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) quý IV cần đạt 13,23% để hướng tới mục tiêu tăng trưởng cả năm 10,2%, đầu tư công tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt nền kinh tế. Nguồn vốn này không chỉ trực tiếp bổ sung nguồn lực phát triển mà còn tạo tác động lan tỏa tích cực đến hoạt động xây dựng, sản xuất vật liệu, vận tải, logistics và các ngành dịch vụ liên quan.
Do đó, Thống kê Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị Thành phố cần tập trung tháo gỡ các khó khăn về thủ tục đầu tư, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, nguồn cung vật liệu và tổ chức thi công, đặc biệt đối với các dự án, công trình trọng điểm có khả năng tạo khối lượng thực hiện lớn trong quý IV.
Tại hội nghị đánh giá tình hình kinh tế-xã hội tháng 10 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm 11/2026, ông Nguyễn Văn Được, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh nhấn mạnh, khối lượng công việc trong thời gian còn lại của năm rất lớn, trong khi thời gian không còn nhiều. Với lượng vốn còn phải giải ngân khoảng 29.300 tỷ đồng, bình quân mỗi tháng Thành phố phải đạt gần 15.000 tỷ đồng. Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố khẳng định dù khó khăn đến đâu, địa phương cũng phải hoàn thành trọng trách này đối với Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Thành phố, đồng thời thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đối với Trung ương.
Đồng bộ giải pháp điều hành và thi đua khen thưởng
Để bảo đảm tiến độ trong giai đoạn nước rút, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Nguyễn Văn Được chỉ đạo các sở, ngành và địa phương rà kỹ tiến độ từng dự án, kiên quyết điều chuyển vốn từ những dự án giải ngân chậm, không có khả năng thực hiện sang các dự án có tiến độ tốt, còn khả năng tiếp nhận và giải ngân thêm vốn.
Chủ tịch Thành phố Hồ Chí Minh lưu ý việc điều hành ngân sách phải bám sát thực tế, tuyệt đối không để nguồn lực đình trệ trong khi các công trình có khả năng triển khai lại thiếu vốn. Đồng thời, Thành phố thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và vốn đầu tư tư nhân trong nước nhằm bảo đảm kế hoạch tổng vốn đầu tư toàn xã hội.
Bên cạnh công tác quản lý điều hành, Thành phố Hồ Chí Minh đã triển khai các cơ chế đổi mới nhằm tạo động lực thi đua giữa các đơn vị. Giám đốc Sở Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh Vũ Hoàng Thảnh cho biết, trên cơ sở chỉ đạo của Lãnh đạo thành phố, Sở Tài chính đã tham mưu áp dụng hai nguyên tắc chỉ đạo trọng tâm. Một là gắn trách nhiệm trực tiếp của thủ trưởng các cơ quan, đơn vị; nếu không hoàn thành cam kết giải ngân sẽ bị xem xét xử lý trách nhiệm. Hai là Sở Tài chính chủ động giám sát, xử lý ngay các đề xuất hợp lý và hỗ trợ chuyên môn nghiệp vụ để tháo gỡ vướng mắc cho các địa phương.
Đặc biệt, Thành phố đã áp dụng chủ trương thưởng vốn đầu tư công cho các đơn vị hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ giải ngân. Hình thức khen thưởng là giao thêm vốn đầu tư từ ngân sách Thành phố để các địa phương triển khai các dự án hạ tầng, giáo dục, y tế cấp thiết phục vụ đời sống nhân dân, ngoài nguồn vốn trung hạn đã được phân bổ cố định. Vừa qua, Thành phố đã quyết định thưởng tổng cộng 500 tỷ đồng vốn đầu tư công cho 4 phường có thành tích giải ngân xuất sắc.
Trong đó, phường An Lạc được giao 80 dự án với tổng kế hoạch vốn 1.425 tỷ đồng, đến giữa tháng 10 đã giải ngân 1.231 tỷ đồng (đạt 86,36%) và được thưởng 200 tỷ đồng. Phường Đông Hòa được giao hơn 808,3 tỷ đồng, giải ngân đạt 98,68% và được thưởng 100 tỷ đồng. Phường Bình Đông đạt tỷ lệ giải ngân gần 96% được thưởng 100 tỷ đồng. Phường Dĩ An với tỷ lệ giải ngân hơn 91% cũng được thưởng 100 tỷ đồng vốn đầu tư.
Nguồn vốn bổ sung này giúp các địa phương nhanh chóng đầu tư tu bổ, sửa chữa các công trình dân sinh như trường học và hạ tầng kỹ thuật tại cơ sở. Giám đốc Sở Tài chính Vũ Hoàng Thảnh đánh giá cách làm này không nằm trong hệ thống thi đua khen thưởng thông thường mà mang tính động viên, giao thêm nhiệm vụ phát triển, tạo ra sức lan tỏa tích cực để các đơn vị, địa phương cùng nỗ lực phấn đấu hoàn thành 100% kế hoạch giải ngân đầu tư công năm 2026.
ANH TUẤN-CTV