Bỏ qua điều hướng
•

Tàu cổ 600 năm tuổi nổi lên ở biển Hội An sẽ được trưng bày tại bảo tàng

Tàu cổ 600 năm tuổi nổi lên ở biển Hội An sẽ được trưng bày tại bảo tàng
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Sau 3 năm nổi lên rồi nhiều lần vùi lấp dưới sóng biển, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch TP Đà Nẵng đề xuất khai quật, di dời nguyên khối tàu cổ được phát hiện ở vùng biển Hội An về Bảo tàng Hội An để bảo quản trong khoảng 2 năm.

Con tàu cổ 600 năm tuổi nổi lên ở biển Hội An sẽ được khai quật, đưa về bảo tàng? - Ảnh 1.

Hình hài con tàu cổ đang nằm ở biển Hội An - Ảnh: BÁ DŨNG

Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch thành phố Đà Nẵng cho biết vừa có văn bản gửi UBND thành phố đề xuất phương án bảo vệ khẩn cấp, khai quật khảo cổ và bảo quản tàu cổ được phát hiện tại khu vực ven biển phường Hội An Tây.

Đây là con tàu cổ được phát hiện cuối năm 2023, nghi có niên đại từ thế kỷ 14 đến thế kỷ 16, hiện nằm dưới lớp cát ven biển Hội An.

Theo phương án đề xuất, sau khi khai quật khảo cổ, con tàu sẽ được trục vớt, di dời nguyên khối về khuôn viên Bảo tàng Hội An để bảo quản.

Tại đây, một bể bảo quản chuyên dụng đạt tiêu chuẩn sẽ được xây dựng để xử lý di vật qua hai công đoạn gồm ngâm xả mặn và ngâm hóa chất chuyên dụng.

Quá trình bảo quản dự kiến kéo dài khoảng 2 năm nhằm ổn định hiện trạng, hạn chế nguy cơ xuống cấp của các cấu kiện tàu sau khi được đưa lên khỏi lớp cát.

Việc khai quật dự kiến thực hiện vào tháng 3-2027, khi điều kiện thời tiết thuận lợi.

Con tàu cổ 600 năm tuổi nổi lên ở biển Hội An sẽ được khai quật, đưa về bảo tàng? - Ảnh 2.

Con tàu được xác định có tuổi đời khoảng 600 năm - Ảnh: BÁ DŨNG

Trước đó để bảo vệ tàu cổ trong mùa mưa bão năm 2026, sở đề xuất triển khai giải pháp bảo vệ tại chỗ bằng hệ thống Geotube kết hợp vải địa kỹ thuật và cát phủ, tạo tuyến chắn giảm tác động của sóng, dòng chảy và hạn chế xói lở.

Quá trình thi công phải bảo đảm không tác động trực tiếp đến di vật, giữ ổn định hiện trạng trước khi tiến hành khai quật.

Con tàu cổ 600 năm tuổi nổi lên ở biển Hội An sẽ được khai quật, đưa về bảo tàng? - Ảnh 3.

Con tàu cổ xuất hiện ở bãi biển từ cuối 2023 đến nay - Ảnh: BÁ DŨNG

Hiện Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch đang kiến nghị UBND thành phố Đà Nẵng sớm xem xét, thống nhất phương án tổng thể để triển khai các bước bảo vệ, khai quật và đưa tàu cổ về Bảo tàng Hội An theo quy định.

Như Tuổi Trẻ thông tin, trước đó Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch đã thống nhất chủ trương khai quật khẩn cấp tàu cổ tại vùng biển Hội An, đồng thời đề nghị TP Đà Nẵng phối hợp với các cơ quan chuyên môn triển khai theo quy định.

Bộ cũng lưu ý cần nghiên cứu kỹ phương án di dời, bảo quản tàu sau khai quật nhằm tránh hư hại di vật.

Con tàu được phát hiện từ tháng 12-2023, nhiều lần xuất lộ do biến động của sóng biển. Lần gần nhất vào tháng 7-2026, phần gỗ tàu nổi lên đã bám rêu và có dấu hiệu chịu tác động của thời tiết, môi trường biển.

Con tàu cổ 600 năm tuổi nổi lên ở biển Hội An sẽ được khai quật, đưa về bảo tàng? - Ảnh 4.Đề nghị khai quật khẩn cấp tàu gỗ nghi tàu cổ nổi lên ở biển Hội An

Chiều 4-1, ông Nguyễn Thanh Hồng - giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Quảng Nam - cho biết đã đề nghị các đơn vị lập thủ tục khai quật khẩn cấp con tàu đắm nghi là tàu cổ tại biển Hội An.

Sau ba năm liên tục thoắt ẩn thoắt hiện dưới sóng biển, con tàu cổ khoảng 600 năm tuổi tại vùng biển Hội An đang đứng trước phương án trục vớt và bảo tồn quy mô lớn. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã trình UBND thành phố đề xuất phương án bảo vệ khẩn cấp, khai quật khảo cổ và di dời nguyên khối xác tàu về khuôn viên Bảo tàng Hội An. Di vật được phát hiện lần đầu vào tháng 12/2023 và có niên đại ước tính từ thế kỷ 14 đến thế kỷ 16. Để ứng phó với mùa mưa bão năm 2026, cơ quan chuyên môn dự kiến thiết lập hệ thống Geotube kết hợp vải địa kỹ thuật và cát phủ nhằm che chắn sóng, giảm thiểu tác động xói lở tại chỗ. Kế hoạch khai quật chính thức được ấn định vào tháng 3/2027 nhằm tận dụng điều kiện khí hậu và hải văn thuận lợi nhất. Giải pháp thi công đòi hỏi sự cẩn trọng tuyệt đối để tránh làm tổn hại kết cấu gỗ đã bắt đầu bám rêu và chịu suy thoái sau thời gian dài ngâm nước mặn. Sau khi đưa lên bờ, con tàu sẽ trải qua quy trình bảo quản kéo dài khoảng hai năm trong bể chuyên dụng với hai giai đoạn xả mặn và xử lý hóa chất nhằm ổn định hiện trạng cấu kiện. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã thống nhất chủ trương khai quật khẩn cấp, đồng thời lưu ý các bên liên quan xây dựng kịch bản di chuyển chặt chẽ để bảo vệ toàn vẹn giá trị di sản. Động thái này mở ra cơ hội giải mã dấu ấn thương cảng cổ và sớm giới thiệu cổ vật quý giá tới công chúng.
amung