Bỏ qua điều hướng
•

Thể thao Việt Nam cần thay đổi tận gốc

Thể thao Việt Nam cần thay đổi tận gốc
Nguồn ảnh: Thanh Niên

Những vấn đề Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu, trong đó cần thay đổi cách đầu tư cho thể thao thành tích cao phản ánh đúng thực trạng của thể thao VN nhìn từ thất bại tại ASIAD 20.

PHẢI THAY ĐỔI CÁCH ĐẦU TƯ

Ngày 2.10 vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ, Đảng ủy Bộ VH-TT-DL và các cơ quan liên quan về việc thực hiện Nghị quyết 08-NQ/T.Ư của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, tạo bước phát triển mạnh mẽ về thể dục, thể thao đến năm 2020 và Kết luận 70-KL/T.Ư về phát triển thể dục, thể thao trong giai đoạn mới.

Thể thao Việt Nam cần thay đổi tận gốc- Ảnh 1.

Đoàn thể thao VN tại Lễ bế mạc ASIAD 20 hôm qua tại Nhật Bản

Ảnh: Bùi Lượng

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu thay đổi cách đầu tư thể thao thành tích cao theo hướng tập trung, có trọng điểm và phát triển tài năng theo chu trình dài hạn; hệ thống phát hiện, đào tạo VĐV cần được nối liền từ trường học, địa phương, cơ sở đào tạo đến đội tuyển quốc gia, đồng thời xác định rõ các môn, nội dung và VĐV có khả năng cạnh tranh quốc tế để đầu tư dài hạn; không nên lấy thành tích SEA Games làm thước đo duy nhất cho đầu tư thể thao đỉnh cao, mà mỗi chu kỳ cần có mục tiêu, lực lượng trọng điểm và HLV chịu trách nhiệm, cùng hệ thống hỗ trợ về khoa học, y học, dinh dưỡng, phục hồi, tâm lý và thi đấu quốc tế.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị xây dựng lại mô hình phát triển VĐV theo chu trình: phát hiện sớm, tuyển chọn đúng, đào tạo bài bản, đầu tư trọng điểm, thi đấu quốc tế, chăm sóc toàn diện, đánh giá thường xuyên và xây dựng lực lượng kế cận. Cùng với đó, khoa học, công nghệ và dữ liệu cần trở thành nền tảng của đào tạo và quản lý thể thao. Các bệnh viện, trường ĐH, viện nghiên cứu, cơ sở huấn luyện và chuyên gia cần hình thành mạng lưới về y học, dinh dưỡng, phục hồi thể thao; ứng dụng dữ liệu trong tuyển chọn, huấn luyện, phân tích thành tích, phòng ngừa chấn thương và cá thể hóa đào tạo.

Việc đầu tư trọng điểm cho thể thao VN được đề cập rất nhiều trong thời gian qua, ngay cả trong quá trình chuẩn bị cho ASIAD 20, thể thao VN cũng xác định các nhóm môn trọng điểm. Thế nhưng việc đầu tư hiện nay chỉ dừng ở mức tập huấn, thi đấu, tăng chế độ tiền ăn, tiền công và phần nào bổ sung về dinh dưỡng. Những vấn đề còn lại rất quan trọng là việc áp dụng khoa học, y học, dinh dưỡng, phục hồi, tâm lý chưa được quan tâm đúng mức. Đơn cử như đoàn thể thao VN tham dự ASIAD 20 với gần 500 thành viên nhưng chỉ có 7 nhân viên y tế. Rất nhiều đội tuyển không có đội ngũ y tế đồng hành khi tập luyện, thi đấu.

CHẤP NHẬN ĐI ĐƯỜNG DÀI

Ông Nguyễn Hồng Minh, Phó cục trưởng Cục TDTT VN, Trưởng đoàn thể thao VN tại ASIAD 20, đánh giá cao nỗ lực cống hiến hết mình của VĐV, HLV, mang về những tấm huy chương quý giá ở môn cầu mây, karate, quyền anh, wushu… Lãnh đạo đoàn thể thao VN cũng thẳng thắn thừa nhận thể thao VN vẫn còn nhiều hạn chế, phải thay đổi nếu muốn vươn tầm châu lục.

"Tại ASIAD, thể thao VN có phần hụt hơi so với các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á như Thái Lan, Malaysia hay Indonesia. Nhiều bộ môn trọng điểm như điền kinh, bơi lội, đua thuyền rowing hay cử tạ của chúng ta gặp rất nhiều thử thách trước các đối thủ vượt trội và chưa thể tạo nên sự bứt phá. Sân chơi ASIAD hiện nay có trình độ rất cao, nhiều môn như bơi lội, bắn súng hay cử tạ đều ngang ngửa với giải vô địch thế giới và Olympic, trong khi riêng ở môn rowing, việc nước chủ nhà chịu ảnh hưởng của mưa bão buộc ban tổ chức phải dồn lịch thi đấu từ 5 ngày xuống còn 2 ngày, buộc VĐV phải đua liên tục ở cường độ cao mà không có lực lượng dự phòng đủ dày, đã bào mòn thể lực các tay chèo, phá vỡ hoàn toàn tính toán chiến thuật ban đầu", ông Minh cho biết.

Ông Nguyễn Hồng Minh cho rằng những kết quả chưa đạt kỳ vọng tại ASIAD 20 cần được xem là bài học thực tế để ngành thể thao xác định lại vị trí của mình và rà soát chiến lược đầu tư cho chu kỳ tiếp theo. "Lời giải về việc đầu tư trọng điểm chúng ta đã nói nhiều năm, nhưng đến nay vẫn chưa thể thực hiện một cách triệt để. Muốn có quả ngọt ở những kỳ đại hội tới, chúng ta phải dũng cảm thay đổi tận gốc cơ chế đầu tư, lấy khoa học thể thao làm đòn bẩy và chấp nhận đi một con đường dài hơi, bài bản hơn", ông Minh nói.

Thất bại tại ASIAD 20 không chỉ phản ánh sự hụt hơi của thể thao Việt Nam so với các quốc gia Đông Nam Á như Thái Lan, Malaysia hay Indonesia mà còn gián tiếp vạch rõ những lỗ hổng kinh niên trong tư duy quản lý. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết về một cuộc canh tân toàn diện, thay vì tiếp tục hài lòng với những chỉ số thành tích ngắn hạn tại đấu trường SEA Games. Tại buổi làm việc ngày 2/10 vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo thay đổi căn bản phương thức đầu tư cho thể thao thành tích cao theo hướng tập trung, dài hạn và lấy dữ liệu khoa học làm nền tảng. Hệ thống phát hiện và đào tạo vận động viên cần nối liền liên tục từ trường học, địa phương đến đội tuyển quốc gia, loại bỏ tư duy lấy thành tích khu vực làm thước đo duy nhất. Hiện trạng đầu tư của thể thao Việt Nam vẫn dừng lại ở mức tập huấn, thi đấu cùng việc tăng tiền ăn và tiền công cơ bản cho các vận động viên. Những khâu then chốt như y học thể thao, phục hồi, dinh dưỡng và tâm lý thi đấu chưa nhận được sự quan tâm đúng mức, điển hình như việc đoàn tham dự ASIAD 20 có gần 500 thành viên nhưng chỉ sở hữu 7 nhân viên y tế. Để bứt phá tại các sân chơi lớn, Việt Nam buộc phải chuyển dịch từ mô hình ứng phó ngắn hạn sang chu trình phát triển bài bản và chấp nhận đi đường dài. Việc xây dựng lại mô hình phát triển vận động viên kết hợp với ứng dụng công nghệ, cá thể hóa đào tạo sẽ là điều kiện tiên quyết giúp thể thao nước nhà nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế.