Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cho rằng chuyển đổi số trong y tế cần được triển khai đồng bộ từ đơn thuốc điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt, đăng ký khám chữa bệnh từ xa, bệnh án điện tử và xây dựng cơ sở dữ liệu bệnh viện.
Nội dung được ông nêu tại hội nghị khoa học kỹ thuật Bệnh viện Thống Nhất 2026 chủ đề “Lão khoa tích hợp trong kỷ nguyên già hóa dân số”, diễn ra ngày 31/10.
Đẩy mạnh chuyển đổi số
Theo ông, người dân có thể đăng ký khám trước và đến bệnh viện đúng giờ hẹn thay vì phải chờ đợi lâu. Cách làm này giúp giảm tải bệnh viện, hạn chế tập trung đông người và nguy cơ lây nhiễm chéo.
Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên (Ảnh: Thảo Phương).
Đối với bệnh án điện tử, Thứ trưởng cho rằng hệ thống phải xuyên suốt từ tiếp nhận, khám, điều trị đến khi người bệnh ra viện. Mỗi bệnh nhân cần có mã định danh để theo dõi diễn biến bệnh, quá trình sử dụng thuốc và chi phí điều trị, bảo đảm công khai, minh bạch.
Việc chuyển bệnh án giấy lên máy tính mới chỉ là bước đầu, chưa phải bệnh án điện tử hoàn chỉnh.
Ông cũng đề nghị ngành y tế lựa chọn đúng các lĩnh vực công nghệ chiến lược mang tầm quốc gia, gồm nghiên cứu, sản xuất vaccine thế hệ mới, ứng dụng tế bào gốc trong điều trị một số bệnh mạn tính và ứng dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ thông tin trong y tế.
Nâng cao chất lượng chăm sóc người cao tuổi
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế, chăm sóc người cao tuổi không chỉ dừng ở điều trị bệnh mà còn phải kết hợp phục hồi chức năng, dinh dưỡng, điều dưỡng và duy trì khả năng sinh hoạt độc lập. Việc chăm sóc cần có sự phối hợp giữa cơ sở y tế, gia đình và cộng đồng.
Thứ trưởng đề nghị cần tiếp tục làm rõ mô hình mỗi tỉnh có một bệnh viện đa khoa và bệnh viện phải có khoa lão khoa. Đến năm 2030, trạm y tế xã cần được phát triển thành đơn vị sự nghiệp y tế công lập hoàn chỉnh, đủ năng lực chăm sóc sức khỏe người dân ngay tại nơi cư trú.
Đồng thời, cần phát triển các mô hình chăm sóc người cao tuổi tại nhà, trung tâm chăm sóc ban ngày và nội trú; đào tạo người chăm sóc. Các mô hình trên vừa đáp ứng nhu cầu chăm sóc, vừa tạo việc làm và mở ra cơ hội phát triển kinh tế.
Bệnh viện Thống Nhất ứng dụng mô hình Ki-ốt tra cứu thông tin (Ảnh: Thảo Phương).
Bên cạnh đó cần phát triển kỹ thuật chuyên sâu, đồng bộ nhân lực, trang thiết bị và phương án dự phòng biến chứng; tăng cường vai trò dược lâm sàng, điều dưỡng, dinh dưỡng và phục hồi chức năng, đặc biệt trong kiểm soát tương tác thuốc ở người mắc nhiều bệnh.
Thứ trưởng Bộ Y tế yêu cầu các bệnh viện cần hỗ trợ chuyên môn cho tuyến tỉnh và trạm y tế, hướng dẫn quản lý bệnh không lây nhiễm, giúp người cao tuổi biết cách tự chăm sóc, bảo vệ sức khỏe và được chuyển tuyến kịp thời khi cần.
Song song đó cần đẩy mạnh hợp tác và chuyển đổi số.
“Ngành y tế cần xây dựng cơ sở dữ liệu người cao tuổi, cập nhật thông tin từ tuyến xã đến Bộ Y tế để đánh giá mô hình bệnh tật, làm căn cứ hoạch định chính sách. Việc ban hành văn bản hay xây dựng hệ thống mới chỉ là bước đầu, quan trọng là dữ liệu phải được cập nhật và liên thông thực chất”, ông Tuyên nói.
Theo PGS.TS.BS Lê Đình Thanh, Giám đốc Bệnh viện Thống Nhất (Bộ Y tế), y học hiện đại đang chuyển dịch theo hướng chăm sóc toàn diện, cá thể hóa, kết hợp giữa dự phòng, điều trị, phục hồi chức năng và quản lý sức khỏe lâu dài.
PGS.TS Lê Đình Thanh, Giám đốc Bệnh viện Thống Nhất (Ảnh: Thảo Phương).
Đặc biệt, trước xu hướng già hóa dân số, cùng với sự gia tăng của các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, đái tháo đường, rối loạn chuyển hóa cùng tình trạng đa bệnh lý ở người cao tuổi đang đặt ra những yêu cầu mới đối với hệ thống y tế.
Theo PGS Thanh, mục tiêu của y học hiện nay không chỉ dừng lại ở điều trị bệnh, kéo dài tuổi thọ mà còn hướng đến duy trì khả năng hoạt động độc lập, kéo dài thời gian sống khỏe mạnh và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Điều đó đòi hỏi cách tiếp cận tích hợp, phối hợp đa chuyên khoa, lấy người bệnh làm trung tâm, kết hợp giữa điều trị và chăm sóc sức khỏe lâu dài.