Ngày 13/9, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu ký Công điện số 64 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường bảo đảm an toàn, chất lượng bữa ăn nội trú, bán trú trong các cơ sở giáo dục.
Công điện gửi Bộ trưởng Bộ GD&ĐT, Bộ trưởng Bộ Y tế, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố nêu rõ, thời gian qua, các địa phương và cơ sở giáo dục đã có nhiều nỗ lực tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú, bảo đảm an toàn thực phẩm và dinh dưỡng cho trẻ em, học sinh.
Tuy nhiên, tại một số nơi vẫn còn bất cập trong lựa chọn đơn vị cung cấp thực phẩm, suất ăn, dịch vụ nấu ăn; kiểm soát nguồn gốc, chất lượng nguyên liệu; điều kiện chế biến, vận chuyển, bảo quản thực phẩm.
Nhân viên đơn vị cung cấp đang chia suất ăn cho học sinh tại một trường học ở Hà Nội (Ảnh: Minh Chiến).
Việc xây dựng thực đơn và kiểm soát dinh dưỡng cũng còn hạn chế, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm, ảnh hưởng đến chất lượng bữa ăn và sức khỏe học sinh.
Để chấn chỉnh tình trạng trên, Thủ tướng yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo và chịu trách nhiệm toàn diện về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn.
Các địa phương phải kịp thời khắc phục hạn chế, không để xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý, thiếu kiểm tra, giám sát hoặc không rõ trách nhiệm khi xảy ra sự cố.
Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố được yêu cầu giao UBND cấp xã chịu trách nhiệm tổ chức lựa chọn và ký hợp đồng với đơn vị cung cấp suất ăn, dịch vụ nấu ăn cho các cơ sở giáo dục công lập thuộc phạm vi quản lý; đồng thời quản lý, kiểm tra, giám sát việc thực hiện hợp đồng.
Việc lựa chọn phải công khai, minh bạch, khách quan và đúng quy định pháp luật. Thủ tướng yêu cầu lấy an toàn thực phẩm, chất lượng và giá trị dinh dưỡng của bữa ăn, năng lực cung ứng, khả năng truy xuất nguồn gốc thực phẩm và quyền lợi của trẻ em, học sinh làm yêu cầu cốt lõi. Theo công điện, không lựa chọn đơn vị cung cấp thực phẩm chỉ dựa trên tiêu chí giá thấp.
Với các trường đủ điều kiện tổ chức bếp ăn tại trường, UBND cấp xã chỉ đạo việc lựa chọn, ký hợp đồng cung cấp thực phẩm, nguyên liệu, bảo đảm nguồn gốc rõ ràng, an toàn, chất lượng và phù hợp yêu cầu dinh dưỡng.
Thủ tướng cũng yêu cầu quy định rõ trách nhiệm giữa UBND cấp xã, cơ sở giáo dục và đơn vị cung cấp trong từng khâu tổ chức bữa ăn.
Trong đó, cơ sở giáo dục chịu trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra, giám sát trực tiếp chất lượng, số lượng suất ăn; việc giao nhận thực phẩm, tổ chức bữa ăn và chăm sóc học sinh tại trường. Khi phát hiện nguy cơ hoặc vi phạm, nhà trường phải kịp thời phản ánh, báo cáo cơ quan có thẩm quyền.
Theo Công điện, ngành giáo dục, y tế và chính quyền cấp xã phải tăng cường kiểm tra định kỳ, đột xuất đối với bếp ăn trường học, cơ sở chế biến, cung cấp suất ăn. Việc kiểm tra cần tập trung vào các cơ sở cung cấp suất ăn cho nhiều trường học, số lượng lớn học sinh và các khâu có nguy cơ cao về mất an toàn thực phẩm.
Các địa phương phải chuẩn bị phương án xử lý sự cố an toàn thực phẩm, bảo đảm khi xảy ra vụ việc có thể kịp thời cấp cứu, điều trị, truy xuất nguồn gốc, xác định nguyên nhân, khoanh vùng và xử lý nguồn nguy cơ.
Thủ tướng yêu cầu xử lý nghiêm tổ chức, cá nhân vi phạm; kiên quyết đình chỉ, thay thế đơn vị cung cấp không đáp ứng yêu cầu.
Bên cạnh đó, địa phương phải tăng cường công khai thông tin về thực đơn, đơn vị cung cấp, nguồn thực phẩm và các nội dung cần thiết liên quan đến bữa ăn để cha mẹ học sinh biết và tham gia giám sát.
Việc tham gia của cha mẹ học sinh nhằm tăng tính minh bạch và giám sát xã hội, không thay thế trách nhiệm quản lý của chính quyền địa phương và cơ sở giáo dục.
Người đứng đầu Chính phủ giao Bộ GD&ĐT khẩn trương hoàn thiện, ban hành theo thẩm quyền quy định về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú; quy định rõ điều kiện, quy trình và trách nhiệm của từng cơ quan, tổ chức, cá nhân.
Bộ này cần phối hợp với Bộ Y tế hướng dẫn xây dựng thực đơn, tổ chức bữa ăn đủ năng lượng, cân đối dinh dưỡng, đa dạng thực phẩm, phù hợp độ tuổi, tình trạng dinh dưỡng, thời gian học sinh ở trường, điều kiện vùng miền và mức tiền ăn.
Thủ tướng cũng yêu cầu xây dựng cơ sở dữ liệu về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú theo hướng liên thông, dùng chung, phục vụ quản lý, giám sát và cảnh báo nguy cơ; tăng cường ứng dụng công nghệ để hỗ trợ truy xuất nguồn gốc, quản lý đơn vị cung cấp và giám sát chất lượng bữa ăn, nhưng không làm phát sinh hồ sơ, thủ tục không cần thiết cho nhà trường.
Những ngày vừa qua, công tác tổ chức ăn bán trú cho học sinh tại Hà Nội có xảy ra bất cập tại một số trường. Các suất ăn bán trú được vận chuyển đến trường muộn khiến học sinh phải chờ đợi nhiều giờ, ảnh hưởng đến kế hoạch ăn và nghỉ trưa. Một số nhà cung cấp còn sử dụng các phương tiện vận chuyển chưa phù hợp, khiến phụ huynh lo lắng.