Thủ tướng: Đầu tư có trọng điểm, ưu tiên những nhiệm vụ thiết yếu tác động trực tiếp đến đời sống người dân

"Đồng bộ chính sách - Thống nhất hành động"

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Lê Minh Hưng - Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc miền núi giai đoạn 2026-2035 - đánh giá việc tổ chức triển khai chương trình thời gian tới cần được các bộ, ngành, địa phương bám sát, xử lý, với 5 nhóm vấn đề lớn.

Thứ nhất, chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035 là chương trình tích hợp (từ 4 chương trình trước đây), phạm vi rộng, nội dung liên quan đến nhiều ngành, lĩnh vực, có nhiều điểm mới về cơ chế quản lý, lồng ghép nguồn lực, phân cấp theo hướng tăng quyền chủ động của địa phương.

Thứ hai, Ban Chỉ đạo, cơ quan tham mưu, bộ phận giúp việc ở địa phương chưa được kiện toàn, có nơi chưa thống nhất, có thể ảnh hưởng đến công tác điều phối, phối hợp và tổ chức thực hiện chương trình.

Thứ ba, năng lực tổ chức thực hiện ở cấp cơ sở chưa đồng đều; một bộ phận công chức cấp cơ sở mới nhận nhiệm vụ, phải kiêm nhiệm nhiều việc trong khi yêu cầu điều phối, lồng ghép nguồn lực của chương trình cao hơn và tính chất phức tạp hơn.

Thứ tư, việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong theo dõi, tổng hợp, báo cáo, giám sát chương trình có mặt còn hạn chế, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng núi có thể sẽ gặp khó khăn trong cập nhật cơ sở dữ liệu, theo dõi, giám sát, đánh giá việc thực hiện chương trình.

Thứ năm, khả năng cân đối nguồn vốn đối ứng, huy động nguồn lực xã hội, tín dụng chính sách, tín dụng thương mại của một số địa phương còn khó khăn.

• 

  Chủ tịch UBND TP Huế yêu cầu không để vốn đầu tư công ‘nằm chờ’ĐỌC NGAY

Do vậy, Thủ tướng nêu rõ phải nhận diện từ sớm, từ xa để chủ động có các nhiệm vụ, giải pháp xử lý các nhóm vấn đề trên.

Yêu cầu đặt ra là phải tổ chức thực hiện thống nhất, liên tục, không để việc chuyển sang chương trình mới làm gián đoạn chính sách, nhiệm vụ và quyền lợi hợp pháp của người dân.

Với phương châm "Đồng bộ chính sách - Thống nhất hành động", lấy người dân làm chủ thể thay vì chỉ là đối tượng nhận hỗ trợ thụ động, Thủ tướng đề nghị tập trung quán triệt và thực hiện nghiêm một số nội dung.

Việc tích hợp các chương trình mục tiêu quốc gia phải tạo chuyển biến thực chất trong quản lý, giảm đầu mối, giảm thủ tục, khắc phục tình trạng phân tán, chồng chéo, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực.

Bảo đảm không làm thay đổi, thu hẹp mục tiêu, phạm vi, đối tượng thụ hưởng, quyền lợi và mức độ ưu tiên đã được Quốc hội quyết định. Cùng đó, cần đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với nguồn lực, điều kiện thực thi và kiểm tra, giám sát.

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh cần tập trung nguồn lực nhà nước để đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên những nhiệm vụ thiết yếu tác động trực tiếp đến đời sống người dân (như nước sinh hoạt, đất ở, đất sản xuất, bảo đảm đời sống cho người dân), địa bàn khó khăn, đối tượng yếu thế; không đầu tư dàn trải, trùng lặp.

Không để người dân phải chờ đợi

Giao nhiệm vụ, Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường thực hiện trách nhiệm cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo, đồng thời chịu trách nhiệm bộ quản lý ngành đối với các mục tiêu, nhiệm vụ được giao, chủ động hướng dẫn, hỗ trợ địa phương tháo gỡ khó khăn.

Cùng đó, cần chủ trì, phối hợp với các cơ quan theo dõi, đôn đốc kiểm tra, giám sát, đánh giá, tổng hợp tình hình thực hiện.

Bộ Tài chính tổng hợp nhu cầu, cân đối nguồn lực. Từ đó trình cấp có thẩm quyền phân bổ, giao, điều chỉnh kế hoạch, dự toán. Đồng thời chủ trì, phối hợp với các bộ quản lý ngành khẩn trương hoàn thiện việc phân bổ, giao kế hoạch, dự toán ngân sách trung ương năm 2026.

Các bộ, cơ quan liên quan chủ động xử lý những vấn đề thuộc lĩnh vực quản lý theo chức năng, thẩm quyền được giao, khẩn trương cụ thể hóa, giao mục tiêu, chỉ tiêu giai đoạn 2026-2030 và hằng năm.

UBND các tỉnh, thành phố tập trung đẩy nhanh tiến độ thực hiện, giải ngân nguồn vốn ngân sách trung ương của các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021-2025 được chuyển sang thực hiện năm 2026 (tỉ lệ thực hiện, giải ngân hiện nay còn rất thấp, mới được khoảng 39%, còn khoảng 12.000 tỉ đồng chưa giải ngân được).

Thủ tướng lưu ý việc phân bổ nguồn vốn cho chương trình không cứng nhắc, không phụ thuộc hoàn toàn vào tiến độ giải ngân.

Nguyên nhân là một số khu vực vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn thì năng lực, trình độ của đội ngũ cán bộ cấp cơ sở cần được quan tâm, tăng cường, tạo điều kiện triển khai chương trình; nhưng trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo ở địa phương cũng là tiêu chí quan trọng để quyết định phân bổ.

Sau hội nghị, các bộ, ngành, địa phương nêu cao tinh thần trách nhiệm, quyết tâm cao hơn nữa, phối hợp chặt chẽ hơn nữa, tổ chức thực hiện quyết liệt hơn, không để người dân phải chờ đợi.

Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được làm Trưởng Ban Chỉ đạo thực hiện 4 chương trình mục tiêu quốc gia, tập trung vào nông thôn mới, giảm nghèo, giáo dục, văn hóa, y tế và dân số.